Hiện nay bà con nông dân đang gặp khó khăn về nguồn gốc xuất xứ rau củ quả. Họ không xuất được hóa đơn cho bên nhập hàng thì phải làm sao? Hiện tại luật quy định buôn bán là phải đóng thuế chứ chưa thấy quy định bán trà đá mà không phải đóng thuế.

Hóa đơn cho nông dân bán rau củ quả không xuất hóa đơn

Dựa trên thông tin Anh/Chị cung cấp, Công Ty Luật ACC xin phép phân tích và đưa ra hướng dẫn cụ thể như sau.

Quy định chung về hóa đơn đối với hoạt động bán rau củ quả của nông dân

Theo Nghị định 123/2020/NĐ-CP (được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 70/2025/NĐ-CP), hóa đơn là chứng từ bắt buộc đối với các giao dịch bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ nhằm ghi nhận doanh thu và khấu trừ thuế. Đối với nông dân – thường được xem là hộ kinh doanh cá thể trong lĩnh vực nông nghiệp – việc sử dụng hóa đơn điện tử được quy định tại Điều 15 Nghị định 123/2020/NĐ-CP( được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 70/2025/NĐ-CP). Cụ thể, hộ kinh doanh phải áp dụng hóa đơn khi thực hiện các giao dịch thương mại, nhưng có ngưỡng doanh thu để xác định bắt buộc. Rau củ quả là sản phẩm nông nghiệp tươi sống, nên các giao dịch bán lẻ tại chợ hoặc trực tiếp cho người tiêu dùng thường được ưu tiên đơn giản hóa thủ tục.

Trường hợp nông dân không bắt buộc xuất hóa đơn

Theo Nghị định 123/2020/NĐ-CP, hộ, cá nhân kinh doanh có doanh thu hàng năm từ 100 triệu đồng trở lên phải sử dụng hóa đơn điện tử khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ. Do đó, nếu nông dân bán rau củ quả có doanh thu dưới 100 triệu đồng/năm (tính theo năm dương lịch), họ không bắt buộc phải xuất hóa đơn cho các giao dịch bán lẻ thông thường. Trong trường hợp này, giao dịch có thể được chứng minh bằng biên lai thu tiền hoặc hợp đồng miệng, miễn là không vi phạm quy định về quản lý thuế. Tuy nhiên, nếu bán cho tổ chức, doanh nghiệp hoặc khách hàng yêu cầu hóa đơn để khấu trừ thuế đầu vào, nông dân vẫn phải cung cấp hóa đơn điện tử theo yêu cầu tại Điều 9 Nghị định 123/2020/NĐ-CP. Việc không xuất hóa đơn trong các giao dịch lớn có thể dẫn đến khó khăn trong chứng minh nguồn gốc hàng hóa.

Hậu quả pháp lý nếu không tuân thủ quy định

Nếu nông dân có doanh thu trên 100 triệu đồng/năm mà không sử dụng hóa đơn điện tử, họ có thể bị xử phạt hành chính theo Nghị định số 125/2020/NĐ-CP ngày 19 tháng 10 năm 2020 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính về thuế, hóa đơn (sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 310/2025NĐ-CP). Mức phạt cụ thể đối với hành vi không xuất hóa đơn bao gồm:

• Phạt cảnh cáo nếu vi phạm lần đầu và giá trị giao dịch dưới 200.000 đồng.
• Phạt tiền từ 4.000.000 đồng đến 8.000.000 đồng nếu không xuất hóa đơn cho giao dịch từ 200.000 đồng trở lên.

Ngoài ra, cơ quan thuế có thể truy thu thuế giá trị gia tăng (GTGT) với mức 1% trên doanh thu bán rau củ quả chưa kê khai, kèm lãi chậm nộp 0,03%/ngày (Theo Điều 59 Luật Quản lý thuế năm 2019). Nông dân nên đăng ký mã số thuế và theo dõi doanh thu để tránh rủi ro.

Hướng dẫn tuân thủ và khuyến nghị

Để đảm bảo minh bạch, nông dân nên đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử qua Cổng thông tin điện tử của Tổng cục Thuế (etax.gdt.gov.vn) nếu doanh thu vượt ngưỡng, theo quy trình tại Điều 15 Nghị định 123/2020/NĐ-CP. Việc tuân thủ giúp tránh phạt hành chính, dễ dàng vay vốn ngân hàng và mở rộng thị trường. Nếu bán rau củ quả cho siêu thị hoặc xuất khẩu, cần chuẩn bị hóa đơn ngay từ đầu để đáp ứng yêu cầu của đối tác.

Việc tuân thủ quy định về hóa đơn giúp nông dân tránh rủi ro pháp lý, tối ưu hóa quản lý tài chính và tăng uy tín kinh doanh. Đồng thời, nó góp phần minh bạch hóa chuỗi cung ứng nông sản, hỗ trợ phát triển bền vững. Nếu cần hỗ trợ soạn thảo, nộp hồ sơ hoặc theo dõi tiến trình, hãy liên hệ Công Ty Luật ACC.

Lưu ý: Nội dung trên được tổng hợp và biên soạn nhằm cung cấp thông tin tham khảo cho người đọc. Do quy định pháp luật, chính sách và dữ liệu có thể thay đổi theo thời gian, ACC không cam kết thông tin luôn chính xác hoặc cập nhật đầy đủ tại mọi thời điểm. Trường hợp cần áp dụng vào thực tế hoặc giải quyết vấn đề cụ thể, Quý khách vui lòng tham khảo ý kiến từ chuyên gia hoặc đơn vị tư vấn chuyên môn. Trường hợp phát hiện nội dung có sai sót, vui lòng phản hồi để ACC rà soát và cập nhật kịp thời.