Đất cấp sổ năm 2010, diện tích 366.1m đất ở đô thị, trong sổ nguồn gốc sử dụng ghi rõ: công nhận quyền sử dụng đất như giao đất không thu tiền sử dụng đất. Thì khi cha mẹ tặng cho thì có cần đóng tiền sử dụng đất không, việc thu tiền sử dụng đất là sai hay đúng? Xin giải đáp cảm ơn!

Dựa trên thông tin Anh/Chị cung cấp, Công Ty Luật ACC xin phép phân tích và đưa ra hướng dẫn cụ thể như sau.

Nguồn gốc quyền sử dụng đất và ý nghĩa pháp lý

Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ) cấp năm 2010 ghi rõ nguồn gốc là "công nhận quyền sử dụng đất như giao đất không thu tiền sử dụng đất" đối với diện tích 366,1 m² đất ở đô thị. Theo quy định tại Điều 100 Luật Đất đai 2013 (áp dụng tại thời điểm cấp sổ) và Luật Đất đai 2024, loại đất này thuộc diện Nhà nước giao hoặc công nhận quyền sử dụng mà không phải nộp tiền sử dụng đất ban đầu.

Điều này có nghĩa là quyền sử dụng đất đã được xác lập hợp pháp mà không phát sinh nghĩa vụ tài chính về tiền sử dụng đất từ phía người sử dụng đất. Do đó, khi thực hiện các giao dịch chuyển quyền sử dụng đất, cần xem xét các quy định hiện hành về miễn, giảm hoặc thu tiền sử dụng đất dựa trên nguồn gốc này.

Xem thêm: Gia đình có người mất tích lâu ngày nay muốn làm thủ tục liên quan tài sản nhưng chưa có quyết định tuyên bố mất tích, vậy phải xử lý theo trình tự nào?

Quy định về tiền sử dụng đất khi tặng cho quyền sử dụng đất

Khi cha mẹ tặng cho quyền sử dụng đất cho con cái (hoặc các quan hệ thân tộc khác), việc thu tiền sử dụng đất được quy định tại Luật Đất đai 2024 và Nghị định 103/2024/NĐ-CP ngày 30/7/2024 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Đất đai về tiền sử dụng đất, tiền thuê đất, lệ phí trước bạ. Cụ thể:

• Luật Đất đai 2024 quy định không thu tiền sử dụng đất đối với trường hợp tặng cho quyền sử dụng đất giữa cha đẻ, mẹ đẻ với con đẻ (và các quan hệ tương đương như vợ chồng, anh chị em ruột, ông bà với cháu nội/ngoại).
• Điều kiện áp dụng miễn thu là đất phải thuộc diện Nhà nước giao không thu tiền sử dụng đất (như trường hợp của Anh/Chị) hoặc đã nộp tiền sử dụng đất đầy đủ trước đó. Trong trường hợp đất ở đô thị với nguồn gốc như trên, việc tặng cho không làm phát sinh nghĩa vụ nộp tiền sử dụng đất, vì không có sự thay đổi về nguồn gốc giao đất.
• Nghị định 103/2024/NĐ-CP tại Điều 8 xác nhận rõ ràng rằng đối với đất giao không thu tiền sử dụng đất, khi chuyển quyền bằng tặng cho trong các quan hệ gia đình nêu trên, cơ quan nhà nước có thẩm quyền (Văn phòng đăng ký đất đai) không được yêu cầu nộp khoản tiền này. Nếu đất có thay đổi hình thức sử dụng (ví dụ: từ đất nông nghiệp sang đất ở), thì mới có thể phát sinh tiền sử dụng đất theo mức chênh lệch, nhưng ở đây là đất ở đô thị ổn định nên không áp dụng.

Việc thu tiền sử dụng đất là sai hay đúng

Việc cơ quan nhà nước yêu cầu thu tiền sử dụng đất khi tặng cho trong trường hợp này là sai quy định pháp luật. Theo nguyên tắc tại Điều 4 Luật Đất đai 2024, quyền sử dụng đất được bảo hộ và các giao dịch hợp pháp không được áp đặt nghĩa vụ tài chính trái quy định.

Xem thêm: Tôi làm giấy ủy quyền cho người khác thay mặt giải quyết công việc nhưng họ vượt quá phạm vi ủy quyền gây thiệt hại, vậy trách nhiệm pháp lý được xác định ra sao?

Nếu bị thu sai, người sử dụng đất có quyền khiếu nại theo Luật Khiếu nại 2011 (sửa đổi, bổ sung 2020) tại cơ quan hành chính cấp huyện hoặc tỉnh, hoặc khởi kiện hành chính tại Tòa án nhân dân có thẩm quyền theo Bộ luật Tố tụng hành chính 2015. Trong thực tiễn, nhiều trường hợp tương tự đã được cơ quan thuế địa phương điều chỉnh hoàn tiền sau khi kiểm tra nguồn gốc đất, đảm bảo tuân thủ Nghị định 103/2024/NĐ-CP.

Việc tuân thủ đúng quy định pháp luật về tặng cho quyền sử dụng đất giúp tránh rủi ro tranh chấp, đảm bảo quyền lợi hợp pháp cho các bên và giảm thiểu chi phí không đáng có. Đồng thời, việc cập nhật giấy chứng nhận quyền sử dụng đất sau tặng cho sẽ củng cố tính pháp lý cho tài sản. Nếu cần hỗ trợ soạn thảo, nộp hồ sơ hoặc theo dõi tiến trình, hãy liên hệ Công Ty Luật ACC.