Chào tất cả mọi người ạ. Em có một vấn đề xin mọi người có thể giải đáp giúp em hoặc cho em hướng giải quyết với ạ! Gia đình em hiện đang sống trên mảnh đất của gia đình em có giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, bố mẹ em được ông nội em mua năm 1992. Song song cùng năm đó thì cô em (em gái bố em) xin làm một cái lều để bán hàng, năm này qua tháng nọ, mỗi ngày một mở rộng thêm, nay xây thành ốt buôn bán và ở tại đó. Tính đến nay là 32 năm. Bố mẹ em muốn đuổi đi nhưng không chịu đi, cô em còn kêu các bác họp để cô em ở đó, nói các bác làm chứng là cô em ở đó trước gia đình em. Hàng năm cô em vẫn nộp thuế môn bài. Riêng về mảnh đất đó thì nó rộng hơn so với diện tích trong giấy chứng nhận do hồi xưa bố mẹ em chở đất lấp cái vũng trũng và chặt tre cho rộng ra. Em viết hơi lủng củng, mong mọi người giúp em ạ. Em xin cảm ơn ạ.

Đuổi cô chiếm đất 32 năm trên đất có giấy chứng nhận của gia đình

Dựa trên thông tin Anh/Chị cung cấp, Công Ty Luật ACC xin phép phân tích và đưa ra hướng dẫn cụ thể như sau.

Quyền lợi của gia đình đối với đất đai có giấy chứng nhận

Gia đình Anh/Chị sở hữu giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (GCNQSDĐ) hợp pháp, đây là căn cứ pháp lý quan trọng chứng minh quyền sử dụng đất theo quy định tại Luật đất đai 2024.

Người khác chiếm giữ đất trái phép trong thời gian 32 năm không làm mất quyền lợi của chủ sở hữu hợp pháp, vì theo Điều 236 Bộ luật Dân sự 2015, việc chiếm hữu ổn định 10 năm chỉ được công nhận quyền sở hữu nếu không có tranh chấp và không có chủ sở hữu rõ ràng.

Trong trường hợp này, gia đình có quyền yêu cầu người chiếm giữ chấm dứt hành vi xâm phạm và trả lại đất, đồng thời có thể yêu cầu bồi thường thiệt hại nếu có (Điều 166 Bộ luật Dân sự 2015). Nghị định 102/2024/NĐ-CP hướng dẫn chi tiết về quyền và nghĩa vụ của người sử dụng đất, khẳng định chủ sở hữu hợp pháp được bảo vệ trước các hành vi chiếm hữu trái pháp luật.

Điều kiện để yêu cầu đuổi người chiếm giữ đất

Để tiến hành thủ tục đuổi người chiếm giữ, cần đáp ứng các điều kiện sau:

• Gia đình phải là chủ sở hữu hợp pháp với GCNQSDĐ còn hiệu lực, không bị thu hồi hoặc tranh chấp đang được giải quyết bởi cơ quan có thẩm quyền
• Có chứng cứ chứng minh hành vi chiếm giữ trái phép, như biên bản xác nhận của chính quyền địa phương hoặc hình ảnh, tài liệu chứng minh thời điểm chiếm giữ bắt đầu.
• Thời gian chiếm giữ 32 năm không ảnh hưởng đến quyền lợi nếu gia đình có thể chứng minh quyền sở hữu liên tục, tránh áp dụng thời hiệu chiếm hữu theo Bộ luật Dân sự 2015.
• Không thuộc trường hợp đất bị Nhà nước thu hồi hoặc người chiếm giữ có quyền sử dụng đất hợp pháp (ví dụ: được cấp GCNQSDĐ sau). Nếu đáp ứng, gia đình có thể yêu cầu cơ quan nhà nước hỗ trợ thực thi quyền.

Hồ sơ cần chuẩn bị

Để giải quyết tranh chấp, gia đình cần chuẩn bị hồ sơ đầy đủ theo hướng dẫn tại Nghị định 102/2024/NĐ-CP:

• Đơn yêu cầu giải quyết tranh chấp đất đai (theo mẫu tại UBND cấp xã hoặc tòa án).
• Bản sao GCNQSDĐ của gia đình (bản chính để đối chiếu).
• Chứng cứ về hành vi chiếm giữ trái phép, như biên bản vi phạm hành chính, ảnh chụp hiện trạng đất, hoặc lời khai nhân chứng.
• Giấy tờ chứng minh quyền sở hữu khác, như hợp đồng chuyển nhượng đất hoặc quyết định giao đất từ cơ quan nhà nước.
• Chứng minh thư nhân dân hoặc căn cước công dân của người đại diện gia đình.

Quy trình giải quyết tranh chấp và đuổi người chiếm giữ

Việc giải quyết cần tuân thủ trình bày theo các bước sau, dựa trên Luật đất đai 2024 và Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015, nhằm đảm bảo tính pháp lý và tránh xung đột.

Bước 1: Yêu cầu hòa giải tại cơ sở

Gia đình gửi yêu cầu bằng văn bản đến Ủy ban nhân dân (UBND) cấp xã nơi có đất, yêu cầu tổ chức hòa giải giữa các bên. Quy trình này bắt buộc theo Luật đất đai 2024, nhằm giải quyết tranh chấp một cách thân thiện. Nếu hòa giải thành công, lập biên bản có chữ ký các bên; nếu thất bại, biên bản sẽ là cơ sở để tiến hành bước tiếp theo. Thời hạn hòa giải thường trong vòng 45 ngày kể từ ngày nhận đơn.

Bước 2: Nộp đơn yêu cầu giải quyết tranh chấp tại UBND cấp tỉnh/thành phố

Nếu hòa giải tại xã không thành, gia đình nộp đơn lên UBND cấp tỉnh/thành phố trong thời hạn 30 ngày kể từ ngày lập biên bản hòa giải thất bại. Cơ quan này sẽ xem xét hồ sơ, xác minh thực địa và ra quyết định giải quyết theo Nghị định 102/2024/NĐ-CP. Quyết định có thể yêu cầu người chiếm giữ trả đất và di dời tài sản trong thời hạn nhất định (thường 30-60 ngày). Nếu người chiếm giữ không tuân thủ, gia đình có quyền yêu cầu cơ quan thi hành án dân sự hỗ trợ cưỡng chế.

Bước 3: Khởi kiện tại Tòa án nhân dân nếu cần thiết

Nếu quyết định của UBND cấp tỉnh/thành phố n bị khiếu nại hoặc không giải quyết, gia đình có thể khởi kiện ra Tòa án nhân dân khu vực theo Điều 203 Luật Đất đai 2013 và Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015. Tòa án sẽ xét xử dựa trên chứng cứ, có thể tuyên bố quyền sử dụng đất thuộc về gia đình và buộc người chiếm giữ trả đất, kèm bồi thường nếu chứng minh được thiệt hại. Thời hiệu khởi kiện là 3 năm kể từ ngày biết quyền bị xâm phạm (Điều 159 Bộ luật Dân sự 2015). Phí tạm ứng án phí khoảng từ 200.000 đồng đến 10.000.000 đồng tùy giá trị tranh chấp.

Tuân thủ các quy định pháp luật giúp gia đình bảo vệ quyền lợi hợp pháp, tránh rủi ro pháp lý và đảm bảo quá trình giải quyết công bằng, hiệu quả. Việc áp dụng đúng thủ tục không chỉ thu hồi đất mà còn ngăn chặn các tranh chấp tương tự trong tương lai. Nếu cần hỗ trợ soạn thảo, nộp hồ sơ hoặc theo dõi tiến trình, hãy liên hệ Công Ty Luật ACC.

Lưu ý: Nội dung trên được tổng hợp và biên soạn nhằm cung cấp thông tin tham khảo cho người đọc. Do quy định pháp luật, chính sách và dữ liệu có thể thay đổi theo thời gian, ACC không cam kết thông tin luôn chính xác hoặc cập nhật đầy đủ tại mọi thời điểm. Trường hợp cần áp dụng vào thực tế hoặc giải quyết vấn đề cụ thể, Quý khách vui lòng tham khảo ý kiến từ chuyên gia hoặc đơn vị tư vấn chuyên môn. Trường hợp phát hiện nội dung có sai sót, vui lòng phản hồi để ACC rà soát và cập nhật kịp thời.