Mình từng làm thủ tục bảo lãnh cho em họ đi xuất khẩu lao động, sau đó người này bỏ trốn ra ngoài làm việc trái phép, phía công ty môi giới yêu cầu gia đình bồi thường hợp đồng, trong khi mình chỉ đứng ra ký xác nhận nhân thân, vậy trách nhiệm của người bảo lãnh được xác định như thế nào ạ?

Dựa trên thông tin Anh/Chị cung cấp, Công Ty Luật ACC xin phép phân tích và đưa ra hướng dẫn cụ thể như sau.

Vai trò của người bảo lãnh trong xuất khẩu lao động

Pháp luật hiện hành không quy định cơ chế “người bảo lãnh cá nhân” chịu trách nhiệm tài chính đối với người lao động đi làm việc ở nước ngoài. Trường hợp cá nhân ký giấy xác nhận nhân thân, văn bản này chủ yếu mang tính xác minh thông tin, không tự động phát sinh nghĩa vụ bồi thường nếu không có thỏa thuận bảo lãnh hợp pháp theo Bộ luật Dân sự 2015.

Theo Điều 23 Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng năm 2020 (Luật số 69/2020/QH14), hồ sơ đăng ký lao động bao gồm giấy cam kết bảo lãnh của người bảo lãnh, nhằm xác nhận nhân thân và trách nhiệm hỗ trợ nếu NLĐ vi phạm.

Trong trường hợp Anh/Chị chỉ ký xác nhận nhân thân (không phải hợp đồng bảo lãnh đầy đủ), vai trò này chủ yếu mang tính hỗ trợ xác minh, nhưng nếu có chữ ký cam kết chịu trách nhiệm, nó có thể được coi là cơ sở pháp lý để xác định nghĩa vụ.

Xem thêm: Em làm công nhân trong khu công nghiệp, thời gian gần đây bị quản lý phân công công việc nặng vượt quá sức khỏe và thường xuyên chửi mắng trước mặt mọi người, khi em phản ánh thì bị dọa cho nghỉ việc, vậy hành vi này có được coi là xâm phạm quyền lợi người lao động không ạ?

Trách nhiệm pháp lý của người bảo lãnh khi NLĐ bỏ trốn

Khi NLĐ bỏ trốn và làm việc trái phép, dẫn đến thiệt hại cho doanh nghiệp môi giới (như mất phí đào tạo, vé máy bay hoặc phạt từ đối tác nước ngoài), người bảo lãnh có thể bị yêu cầu bồi thường theo hợp đồng đã ký. Cụ thể, theo Điều 28 Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng năm 2020, người bảo lãnh phải chịu trách nhiệm dân sự đối với các hành vi vi phạm của NLĐ, bao gồm bồi thường thiệt hại thực tế phát sinh.

Đồng thời, Điều 584 Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định trách nhiệm bồi thường dựa trên nguyên tắc bù đắp toàn bộ thiệt hại, bao gồm chi phí trực tiếp và lợi ích bị mất. Mức bồi thường (nếu có) không được ấn định cố định mà phụ thuộc vào thiệt hại thực tế có thể chứng minh được và thỏa thuận giữa các bên hoặc quyết định của Tòa án.

Nếu Anh/Chị chỉ ký xác nhận nhân thân mà không cam kết bảo lãnh tài chính, trách nhiệm có thể được giảm thiểu hoặc miễn trừ, tùy thuộc vào nội dung văn bản đã ký; khuyến nghị kiểm tra lại hợp đồng để xác định phạm vi nghĩa vụ.

Quyền lợi và cách xử lý tranh chấp

Xem thêm: Gia đình tôi có tranh chấp về việc chăm sóc cha mẹ già, một người con đứng ra quản lý toàn bộ tiền trợ cấp và lương hưu nhưng không minh bạch chi tiêu, các anh chị em khác không được biết thông tin, vậy có thể yêu cầu cơ quan nào can thiệp để đảm bảo quyền lợi cho người cao tuổi không ạ?

Người bảo lãnh có quyền yêu cầu doanh nghiệp môi giới cung cấp chứng cứ thiệt hại cụ thể trước khi bồi thường, đồng thời có thể khiếu nại lên Sở Lao động – Thương binh và Xã hội địa phương nếu cho rằng yêu cầu bồi thường không hợp lý. Theo Điều 30 Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng năm 2020, tranh chấp phát sinh sẽ được giải quyết theo quy định của pháp luật dân sự và lao động Việt Nam.

Nếu không thỏa thuận được, Anh/Chị có thể khởi kiện tại Tòa án nhân dân cấp quận/huyện để bảo vệ quyền lợi, với thời hiệu khởi kiện là 3 năm theo Điều 429 Bộ luật Dân sự năm 2015. Để giảm rủi ro, trong tương lai, nên chỉ ký xác nhận nhân thân mà tránh cam kết bảo lãnh tài chính nếu không nắm rõ trách nhiệm.

Việc tuân thủ đúng quy định pháp luật về bảo lãnh giúp tránh các rủi ro tài chính và pháp lý không đáng có, đồng thời bảo vệ quyền lợi của cả NLĐ và người bảo lãnh. Hiểu rõ hợp đồng từ đầu sẽ hỗ trợ giải quyết tranh chấp hiệu quả hơn. Nếu cần hỗ trợ soạn thảo, nộp hồ sơ hoặc theo dõi tiến trình, hãy liên hệ Công Ty Luật ACC.