Bắt bị can để tạm giam theo quy định pháp luật mới nhất

Bắt bị can để tạm giam là biện pháp tố tụng hình sự quan trọng nhằm ngăn chặn bị can tiếp tục phạm tội hoặc trốn tránh pháp luật. Thủ tục này được quy định chặt chẽ trong Bộ luật Tố tụng hình sự 2015 sửa đổi bổ sung 2021 và Luật Thi hành tạm giữ, tạm giam và cấm đi khỏi nơi cư trú 2025 nhằm bảo đảm quyền con người đồng thời duy trì trật tự xã hội. Hiểu rõ quy định giúp người dân và cơ quan tiến hành tố tụng áp dụng đúng pháp luật. Cùng Công ty Luật ACC tìm hiểu chi tiết vấn đề này.

1. Bắt bị can để tạm giam theo quy định pháp luật mới nhất

Bắt bị can để tạm giam được thực hiện khi có căn cứ cho rằng bị can có hành vi phạm tội nghiêm trọng hoặc đặc biệt nghiêm trọng theo quy định tại Bộ luật Tố tụng hình sự 2015 sửa đổi bổ sung 2021. Cơ quan điều tra chỉ được áp dụng biện pháp này sau khi đã có quyết định khởi tố bị can và xét thấy cần thiết để ngăn chặn bị can bỏ trốn hoặc tiếp tục phạm tội.

Luật Thi hành tạm giữ, tạm giam và cấm đi khỏi nơi cư trú 2025 quy định rõ thời hạn tạm giam không quá thời hạn điều tra vụ án và có thể gia hạn theo quy định cụ thể. Việc bắt bị can để tạm giam phải tuân thủ nghiêm ngặt trình tự thủ tục nhằm tránh lạm quyền. Biện pháp này khác với bắt người trong trường hợp khẩn cấp vì yêu cầu phải có lệnh bắt của Viện kiểm sát hoặc Tòa án.

2. Điều kiện áp dụng bắt bị can để tạm giam

Bộ luật Tố tụng hình sự 2015 sửa đổi bổ sung 2021 quy định bắt bị can để tạm giam chỉ áp dụng khi bị can bị khởi tố về tội phạm có khung hình phạt tù từ hai năm trở lên và có căn cứ cho rằng bị can có thể bỏ trốn hoặc cản trở việc điều tra. Ngoài ra cần xem xét nhân thân bị can có tiền án tiền sự hay không để quyết định có cần thiết tạm giam hay thay thế bằng biện pháp khác.

Luật Thi hành tạm giữ, tạm giam và cấm đi khỏi nơi cư trú 2025 bổ sung quy định về việc ưu tiên áp dụng biện pháp ngăn chặn khác nếu bị can là người già yếu phụ nữ có thai hoặc đang nuôi con nhỏ dưới 36 tháng tuổi. Cơ quan có thẩm quyền phải cân nhắc kỹ lưỡng trước khi ra lệnh bắt bị can để tạm giam nhằm đảm bảo tính cần thiết và hợp pháp.

Xem thêm: Ký hợp đồng bằng ngoại tệ có được không? Giải đáp

3. Quyền và nghĩa vụ của bị can khi bị bắt để tạm giam

Khi bị bắt bị can để tạm giam người bị can có quyền được thông báo lý do bị bắt quyền được gặp luật sư và quyền khiếu nại về quyết định tạm giam. Luật Thi hành tạm giữ, tạm giam và cấm đi khỏi nơi cư trú 2025 quy định bị can được bảo đảm chế độ ăn ở y tế và được gặp thân nhân theo quy định.

Ngược lại bị can có nghĩa vụ chấp hành lệnh bắt hợp tác với cơ quan điều tra và không được liên lạc với người bên ngoài khi chưa được phép. Việc bảo đảm quyền lợi của bị can trong quá trình bắt bị can để tạm giam góp phần hạn chế sai sót tố tụng và bảo vệ quyền con người theo tinh thần pháp luật mới nhất.

Xem thêm: Ai có thẩm quyền hỏi cung bị can?

4. Câu hỏi thường gặp

Bắt bị can để tạm giam có thể thay thế bằng biện pháp khác không?

Theo Bộ luật Tố tụng hình sự 2015 sửa đổi bổ sung 2021 cơ quan tiến hành tố tụng có thể áp dụng biện pháp cấm đi khỏi nơi cư trú hoặc bảo lĩnh thay cho tạm giam nếu xét thấy không cần thiết phải giam giữ. Việc lựa chọn biện pháp phải căn cứ vào tính chất mức độ nguy hiểm của hành vi phạm tội và nhân thân bị can.

Thời hạn tạm giam tối đa là bao lâu theo luật hiện hành?

Luật Thi hành tạm giữ, tạm giam và cấm đi khỏi nơi cư trú 2025 quy định thời hạn tạm giam lần đầu không quá hai tháng đối với tội phạm ít nghiêm trọng và có thể gia hạn thêm theo quy định cụ thể của Bộ luật Tố tụng hình sự 2015 sửa đổi bổ sung 2021. Tổng thời gian tạm giam không được vượt quá thời hạn điều tra vụ án.

Bị can có quyền khiếu nại quyết định bắt để tạm giam không?

Bị can và người thân thích có quyền khiếu nại quyết định bắt bị can để tạm giam theo quy định tại Bộ luật Tố tụng hình sự 2015 sửa đổi bổ sung 2021. Cơ quan có thẩm quyền phải giải quyết khiếu nại trong thời hạn luật định và thông báo kết quả cho người khiếu nại.

Bắt bị can để tạm giam là thủ tục phức tạp đòi hỏi sự hiểu biết sâu về pháp luật để bảo vệ quyền lợi hợp pháp. Nếu bạn đang gặp vấn đề liên quan đến thủ tục này hãy liên hệ Công ty Luật ACC để được tư vấn chi tiết và hỗ trợ kịp thời.