Tôi bị lừa ký vào giấy vay nợ trong khi thực tế không nhận tiền. Giờ bên kia kiện đòi thì tôi phải làm sao?

Dựa trên thông tin Anh/Chị cung cấp, Công Ty Luật ACC xin phép phân tích và đưa ra hướng dẫn cụ thể như sau.

Cơ sở pháp lý

Theo quy định tại Bộ luật Dân sự 2015, hợp đồng vay nợ là sự thỏa thuận giữa các bên về việc xác lập quyền và nghĩa vụ dân sự, cụ thể tại Điều 385. Tuy nhiên, nếu giao dịch bị thực hiện dưới hình thức lừa dối, dẫn đến việc ký kết không tự nguyện, thì giao dịch đó có thể bị tuyên bố vô hiệu theo Điều 127. Trong trường hợp này, nếu Anh/Chị không thực nhận tiền vay mà chỉ bị lừa ký giấy tờ, nghĩa vụ trả nợ sẽ không phát sinh vì thiếu yếu tố thực tế thực hiện hợp đồng.

Điều kiện để yêu cầu tuyên bố giao dịch vô hiệu

Để giao dịch vay nợ bị vô hiệu do lừa dối, Anh/Chị cần chứng minh các yếu tố sau:

• Có hành vi lừa dối từ phía bên kia, chẳng hạn như cung cấp thông tin sai lệch hoặc che giấu sự thật để buộc ký hợp đồng.
• Hậu quả là Anh/Chị không nhận được tiền vay thực tế, dẫn đến hợp đồng thiếu cơ sở thực hiện.
• Thời hiệu yêu cầu tuyên bố vô hiệu là 2 năm kể từ ngày biết hoặc phải biết quyền lợi bị xâm phạm, theo Điều 132 Bộ luật Dân sự 2015. Việc chứng minh này giúp Tòa án bác bỏ yêu cầu đòi nợ từ bên kia.

Quy trình xử lý khi bị kiện đòi nợ

Khi bên kia khởi kiện tại Tòa án để đòi nợ, Anh/Chị cần chủ động phản ứng để bảo vệ quyền lợi. Quy trình được thực hiện theo Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015, tập trung vào việc yêu cầu tuyên bố hợp đồng vô hiệu.

Bước 1: Thu thập chứng cứ ngay lập tức

Ngay sau khi nhận thông báo khởi kiện từ Tòa án, Anh/Chị cần thu thập các tài liệu chứng minh không nhận tiền vay, như sao kê ngân hàng, biên nhận giao dịch (nếu có), lời khai nhân chứng hoặc bằng chứng giao tiếp với bên kia cho thấy hành vi lừa dối. Việc này giúp xây dựng lập luận vững chắc, tránh tình trạng thiếu chứng cứ dẫn đến bất lợi. Đồng thời, ghi nhận toàn bộ quá trình để bổ sung vào hồ sơ.

Bước 2: Nộp đơn phản tố hoặc ý kiến bảo vệ tại Tòa án

Trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày nhận thông báo thụ lý vụ án (theo Điều 200 Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015), Anh/Chị nộp đơn phản tố yêu cầu Tòa án tuyên bố hợp đồng vô hiệu do lừa dối. Đơn cần nêu rõ cơ sở pháp lý (Điều 127 và 385 Bộ luật Dân sự 2015), kèm chứng cứ. Nếu không phản tố kịp thời, Tòa án có thể xét xử vắng mặt, dẫn đến phán quyết bất lợi.

Bước 3: Tham gia phiên tòa và theo dõi xét xử

Tham dự đầy đủ các phiên họp sơ thẩm, trình bày lập luận và chứng cứ trước Hội đồng xét xử. Nếu cần, yêu cầu Tòa án thu thập thêm chứng cứ từ bên thứ ba (như ngân hàng). Sau phán quyết sơ thẩm, Anh/Chị có quyền kháng cáo trong 15 ngày nếu không đồng ý. Quy trình này thường kéo dài 4-6 tháng, tùy mức độ phức tạp.

Bước 4: Thi hành án nếu thắng kiện

Nếu Tòa án tuyên bố hợp đồng vô hiệu, bên kia phải chấm dứt yêu cầu đòi nợ và bồi thường thiệt hại (nếu có). Anh/Chị có thể yêu cầu thi hành án dân sự để đảm bảo thực hiện phán quyết, theo Luật Thi hành án dân sự 2008 (sửa đổi, bổ sung 2014).

Hồ sơ cần chuẩn bị

Để hỗ trợ quy trình, Anh/Chị nên chuẩn bị các tài liệu sau:

• Bản sao giấy vay nợ bị lừa ký và các tài liệu liên quan.
• Chứng cứ chứng minh không nhận tiền (sao kê tài khoản, biên lai giao dịch).
• Lời khai nhân chứng hoặc tài liệu chứng minh hành vi lừa dối (tin nhắn, email, ghi âm nếu có).
• Đơn phản tố hoặc yêu cầu tuyên bố vô hiệu (mẫu theo quy định Tòa án).
• Giấy tờ cá nhân (CMND/CCCD, hộ khẩu) và biên lai nộp tạm ứng án phí (khoảng 200.000 đồng đến 500.000 đồng, tùy giá trị tranh chấp).

Việc tuân thủ các quy định pháp luật giúp bảo vệ quyền lợi hợp pháp, tránh rủi ro tài chính không đáng có và ngăn chặn các hành vi lừa đảo tương tự. Nếu cần hỗ trợ soạn thảo, nộp hồ sơ hoặc theo dõi tiến trình, hãy liên hệ Công Ty Luật ACC.