Em xin phép làm phiền các anh chị luật sư một việc như sau. Sổ đỏ mang tên hai vợ chồng em, nay chồng em đem dấu sổ đỏ đi làm di chúc để cho con riêng của chồng em nửa của anh ấy. Thì có hợp pháp không? Chúng em chỉ có sổ đỏ chung chứ chưa có thỏa thuận riêng gì.

# Chồng làm di chúc cho con riêng từ sổ đỏ chung có hợp pháp không?

Dựa trên thông tin Anh/Chị cung cấp, Công Ty Luật ACC xin phép phân tích và đưa ra hướng dẫn cụ thể như sau.

Tài sản chung vợ chồng và quyền định đoạt

Theo quy định tại Điều 95 Bộ luật Dân sự 2015, tài sản chung của vợ chồng bao gồm tài sản do vợ chồng cùng tạo ra, thu nhập từ lao động, hoạt động sản xuất kinh doanh và các tài sản khác theo thỏa thuận hoặc pháp luật.

Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ) đứng tên chung vợ chồng được coi là tài sản chung hợp nhất. Do đó, chồng chỉ có quyền định đoạt phần tài sản thuộc sở hữu riêng của mình, trong khi tài sản chung phải được định đoạt dựa trên sự thỏa thuận bằng văn bản của cả hai bên (Điều 35 Bộ luật Dân sự 2015).

Việc chồng tự ý lập di chúc định đoạt toàn bộ sổ đỏ chung cho con riêng mà không có sự đồng ý của vợ sẽ không hợp pháp đối với phần tài sản thuộc sở hữu chung.

Quyền lập di chúc đối với tài sản chung

Cá nhân có quyền lập di chúc để định đoạt tài sản của mình sau khi chết, theo Điều 624 Bộ luật Dân sự 2015. Tuy nhiên, di chúc chỉ có hiệu lực đối với phần tài sản thuộc sở hữu riêng hoặc phần tài sản chung tương ứng với quyền sở hữu của người lập di chúc (thường là 1/2 giá trị tài sản chung nếu không có thỏa thuận khác).

Trong trường hợp sổ đỏ là tài sản chung, chồng chỉ có thể di chúc phần của mình (1/2 quyền sử dụng đất) cho con riêng, còn phần còn lại thuộc về vợ và không thể bị định đoạt mà không có sự đồng ý.

Nếu di chúc cố tình bao quát toàn bộ sổ đỏ, phần vượt quá quyền định đoạt sẽ bị vô hiệu theo Điều 643 Bộ luật Dân sự 2015, dẫn đến tranh chấp thừa kế và có thể phải phân chia tài sản theo pháp luật (Điều 650 Bộ luật Dân sự 2015).

Hậu quả pháp lý nếu di chúc không hợp pháp

Nếu di chúc được thực hiện và dẫn đến tranh chấp, vợ có quyền yêu cầu tòa án tuyên bố phần di chúc liên quan đến tài sản chung là vô hiệu. Theo Luật Đất đai 2024, việc chuyển nhượng hoặc định đoạt quyền sử dụng đất chung phải có sự đồng ý của tất cả đồng sở hữu.

Người thừa kế (con riêng) chỉ nhận được phần hợp pháp, và có thể phải bồi thường thiệt hại nếu việc thực hiện di chúc gây tổn hại đến quyền lợi của vợ. Để tránh rủi ro, các bên nên lập thỏa thuận phân chia tài sản chung trước khi lập di chúc, đảm bảo tính minh bạch và hợp pháp.

Việc tuân thủ quy định pháp luật giúp bảo vệ quyền lợi hợp pháp của tất cả các bên, tránh tranh chấp kéo dài và đảm bảo di sản được phân chia công bằng. Đồng thời, nó góp phần duy trì sự ổn định trong quan hệ gia đình và thừa kế. Nếu cần hỗ trợ soạn thảo, nộp hồ sơ hoặc theo dõi tiến trình, hãy liên hệ Công Ty Luật ACC.

Lưu ý: Nội dung trên được tổng hợp và biên soạn nhằm cung cấp thông tin tham khảo cho người đọc. Do quy định pháp luật, chính sách và dữ liệu có thể thay đổi theo thời gian, ACC không cam kết thông tin luôn chính xác hoặc cập nhật đầy đủ tại mọi thời điểm. Trường hợp cần áp dụng vào thực tế hoặc giải quyết vấn đề cụ thể, Quý khách vui lòng tham khảo ý kiến từ chuyên gia hoặc đơn vị tư vấn chuyên môn. Trường hợp phát hiện nội dung có sai sót, vui lòng phản hồi để ACC rà soát và cập nhật kịp thời.