Dựa trên thông tin Anh/Chị cung cấp, chúng tôi xin phép phân tích và đưa ra hướng dẫn cụ thể như sau:
1. Quy định pháp luật về giữ bằng gốc của nhân viên
Theo pháp luật Việt Nam, cụ thể là Bộ luật Lao động năm 2019, việc công ty giữ bằng gốc hoặc các giấy tờ tùy thân của nhân viên là hành vi bị nghiêm cấm. Điều 17, khoản 2, điểm c của Bộ luật này quy định rõ: "Người sử dụng lao động không được giữ giấy tờ tùy thân hoặc yêu cầu người lao động phải cung cấp bản gốc văn bằng, chứng chỉ khi giao kết hoặc thực hiện hợp đồng lao động." Quy định này nhằm bảo vệ quyền lợi của người lao động, đảm bảo họ không bị ràng buộc hoặc hạn chế tự do trong quan hệ lao động.
Ngoài ra, Nghị định 12/2022/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động cũng nêu rõ tại Điều 8, khoản 5: Hành vi giữ bản gốc văn bằng, chứng chỉ của người lao động có thể bị phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 25.000.000 đồng đối với người sử dụng lao động. Điều này cho thấy pháp luật Việt Nam nghiêm khắc trong việc bảo vệ quyền tự do và tài sản cá nhân của người lao động.
2. Lý do công ty không được giữ bằng gốc
Việc giữ bằng gốc của nhân viên có thể gây ra nhiều hệ lụy pháp lý và thực tiễn. Thứ nhất, bằng cấp là tài sản cá nhân, thuộc quyền sở hữu của người lao động, và việc công ty giữ bản gốc có thể được xem là hành vi chiếm giữ tài sản trái pháp luật theo Điều 166 Bộ luật Dân sự 2015.
Thứ hai, hành vi này có thể hạn chế quyền tự do tìm kiếm việc làm của người lao động, đặc biệt khi họ muốn chấm dứt hợp đồng lao động, vì thiếu bằng gốc sẽ gây khó khăn trong việc xin việc mới.
Trong thực tiễn, một số công ty giữ bằng gốc nhằm mục đích ràng buộc nhân viên, đảm bảo họ không nghỉ việc sớm hoặc để bảo vệ lợi ích trong trường hợp đào tạo chi phí cao.
Tuy nhiên, pháp luật không cho phép sử dụng biện pháp này. Thay vào đó, các công ty có thể áp dụng các thỏa thuận hợp pháp như hợp đồng đào tạo, trong đó quy định rõ nghĩa vụ hoàn trả chi phí nếu nhân viên nghỉ việc trước thời hạn cam kết (theo Điều 21 Bộ luật Lao động 2019).
3. Hậu quả pháp lý khi công ty giữ bằng gốc
Nếu công ty giữ bằng gốc của Anh/Chị, hành vi này không chỉ vi phạm Bộ luật Lao động mà còn có thể dẫn đến các hậu quả pháp lý khác. Người lao động có quyền khiếu nại lên Phòng Nội vụ hoặc Thanh tra Sở Nội vụ tại địa phương nơi công ty đặt trụ sở. Cơ quan này có thẩm quyền yêu cầu công ty trả lại bằng gốc và áp dụng hình phạt hành chính theo quy định.
Trong trường hợp công ty cố tình không trả lại bằng gốc, người lao động có thể khởi kiện ra Tòa án Lao động theo quy định tại Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015. Tòa án có thể buộc công ty trả lại tài sản và bồi thường thiệt hại (nếu có) theo Điều 166 và Điều 584 Bộ luật Dân sự 2015. Ngoài ra, nếu hành vi giữ bằng gốc đi kèm với các hành vi đe dọa hoặc cưỡng ép khác, công ty có thể đối mặt với các trách nhiệm pháp lý nghiêm trọng hơn.
4. Hướng dẫn xử lý và bảo vệ quyền lợi
Để giải quyết vấn đề, Anh/Chị nên thực hiện các bước sau: Đầu tiên, liên hệ trực tiếp với công ty, yêu cầu trả lại bằng gốc bằng văn bản, nêu rõ quy định pháp luật tại Điều 17 Bộ luật Lao động 2019. Văn bản này nên được gửi qua email hoặc thư bảo đảm để có bằng chứng.
Thứ hai, nếu công ty không hợp tác, Anh/Chị có thể làm đơn khiếu nại gửi đến Phòng Nội vụ hoặc Thanh tra Sở Nội vụ, cung cấp thông tin về công ty và tình trạng vi phạm.
Trong trường hợp cần hỗ trợ pháp lý, Anh/Chị nên liên hệ với luật sư để được tư vấn chi tiết và đại diện trong quá trình giải quyết. Công ty Luật ACC khuyến nghị Anh/Chị lưu giữ các bằng chứng liên quan (hợp đồng lao động, thư từ trao đổi với công ty) để đảm bảo quyền lợi. Đồng thời, nếu công ty yêu cầu ký cam kết giữ bằng gốc, Anh/Chị cần từ chối và yêu cầu sửa đổi điều khoản phù hợp với pháp luật.
Giới thiệu Dịch vụ tư vấn luật – Công ty Luật ACC
Công ty Luật ACC cung cấp dịch vụ tư vấn luật cho cá nhân và doanh nghiệp, tập trung vào việc giải đáp quy định pháp lý, hướng dẫn áp dụng đúng quy định hiện hành và hỗ trợ xử lý các vấn đề phát sinh trong thực tế.
Phạm vi dịch vụ:
– Tư vấn pháp luật: Cung cấp ý kiến pháp lý liên quan đến các lĩnh vực như doanh nghiệp, hợp đồng, lao động, dân sự, đất đai, hôn nhân và gia đình. Nội dung tư vấn bám sát quy định pháp luật và tình huống cụ thể của khách hàng.
– Rà soát và soạn thảo hồ sơ: Kiểm tra tính pháp lý của hợp đồng, văn bản; hỗ trợ soạn thảo các tài liệu cần thiết nhằm đảm bảo phù hợp quy định và hạn chế rủi ro.
– Hỗ trợ làm việc với cơ quan nhà nước: Hướng dẫn thủ tục, chuẩn bị hồ sơ và đại diện theo ủy quyền trong một số trường hợp cần thiết.
– Tư vấn giải quyết tranh chấp: Phân tích phương án xử lý, hỗ trợ thương lượng hoặc tham gia tố tụng để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của khách hàng.
– Tư vấn thường xuyên: Cung cấp dịch vụ tư vấn định kỳ cho doanh nghiệp trong quá trình hoạt động, giúp cập nhật và tuân thủ các quy định pháp luật liên quan.
Nguyên tắc thực hiện tại Luật ACC:
– Thông tin tư vấn dựa trên quy định pháp luật hiện hành.
– Bảo mật thông tin khách hàng.
– Nội dung tư vấn rõ ràng, có căn cứ pháp lý.
– Phù hợp với nhu cầu và tình huống thực tế.
Công ty Luật ACC sẵn sàng đồng hành cùng Anh/Chị để giải quyết vấn đề này một cách nhanh chóng và hiệu quả. Vui lòng liên hệ ngay để được hỗ trợ!
Để lại một bình luận