Đất thuê trả tiền một lần cho cả thời gian thuê có đem đi thế chấp vay được không?

Dựa trên thông tin Anh/Chị cung cấp, Công Ty Luật ACC xin phép phân tích và đưa ra hướng dẫn cụ thể như sau.

Điều kiện thế chấp quyền sử dụng đất thuê trả một lần

Theo quy định tại Luật Đất đai năm 2024, người sử dụng đất được Nhà nước cho thuê đất thu tiền thuê đất một lần cho toàn bộ thời gian thuê có quyền thế chấp quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất tại tổ chức tín dụng được phép hoạt động tại Việt Nam, miễn là quyền sử dụng đất không thuộc trường hợp bị cấm giao dịch. Cụ thể, đất phải có Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ) hợp pháp, không tranh chấp, không bị kê biên để thi hành án, và thời hạn sử dụng đất còn lại phải đủ để đảm bảo nghĩa vụ vay vốn.

Nghị định số 102/2024/NĐ-CP của Chính phủ quy định thêm rằng, quyền thế chấp chỉ được thực hiện nếu người sử dụng đất có đủ năng lực hành vi dân sự và tổ chức tín dụng chấp thuận dựa trên giá trị tài sản thế chấp. Nếu đất thuê trả một lần nhưng có tài sản gắn liền (như nhà ở, công trình), tài sản đó cũng phải thuộc quyền sở hữu hợp pháp để thế chấp chung.

Quy trình thế chấp quyền sử dụng đất tại ngân hàng

Việc thế chấp quyền sử dụng đất thuê trả một lần để vay vốn ngân hàng được thực hiện theo quy trình đăng ký thế chấp tại cơ quan nhà nước có thẩm quyền, đồng thời ký hợp đồng thế chấp với ngân hàng. Quy trình bao gồm các bước sau:

Bước 1: Ký hợp đồng thế chấp với ngân hàng

Người sử dụng đất và ngân hàng ký hợp đồng thế chấp quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất, trong đó nêu rõ giá trị thế chấp, thời hạn vay và các điều khoản bảo đảm. Hợp đồng này phải tuân thủ Bộ luật Dân sự năm 2015 về giao dịch bảo đảm. Ngân hàng sẽ thẩm định giá trị đất dựa trên quy định của pháp luật, đảm bảo giá trị thế chấp phù hợp với khoản vay.

Bước 2: Nộp hồ sơ đăng ký thế chấp tại Văn phòng đăng ký đất đai

Sau khi ký hợp đồng, nộp hồ sơ tại Văn phòng đăng ký đất đai cấp tỉnh nơi có đất. Thời hạn xử lý hồ sơ là 10 ngày làm việc theo Nghị định 102/2024/NĐ-CP. Việc đăng ký này giúp công khai giao dịch, bảo vệ quyền lợi của ngân hàng nếu người sử dụng đất vi phạm nghĩa vụ trả nợ.

Bước 3: Nhận kết quả đăng ký và hoàn tất vay vốn

Văn phòng đăng ký đất đai ghi nhận thế chấp vào Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và trả kết quả cho các bên. Ngân hàng sẽ giải ngân khoản vay sau khi xác nhận đăng ký hợp lệ. Nếu giải chấp sau khi trả nợ, thực hiện thủ tục hủy đăng ký thế chấp tương tự, với phí đăng ký khoảng 0,15% giá trị tài sản thế chấp nhưng không quá 3.000.000 đồng theo quy định hiện hành.

Hồ sơ cần chuẩn bị

Để thực hiện thế chấp, cần chuẩn bị các tài liệu sau theo Nghị định 102/2024/NĐ-CP:

• Hợp đồng thế chấp quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất đã ký giữa người sử dụng đất và ngân hàng (bản chính).
• Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ) bản chính.
• Giấy tờ chứng minh quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất (nếu có), như giấy phép xây dựng hoặc hợp đồng mua bán nhà ở.
• Giấy tờ tùy thân của người sử dụng đất (CMND/CCCD hoặc hộ chiếu).
• Hợp đồng vay vốn với ngân hàng (bản sao có xác nhận).
• Các giấy tờ khác theo yêu cầu cụ thể của ngân hàng hoặc Văn phòng đăng ký đất đai, như biên lai nộp phí đăng ký.

Việc tuân thủ các quy định trên giúp đảm bảo giao dịch thế chấp hợp pháp, giảm rủi ro tranh chấp và bảo vệ quyền lợi của cả người vay lẫn ngân hàng. Nếu thực hiện đúng, người sử dụng đất có thể tiếp cận vốn dễ dàng hơn để đầu tư sản xuất kinh doanh. Nếu cần hỗ trợ soạn thảo, nộp hồ sơ hoặc theo dõi tiến trình, hãy liên hệ Công Ty Luật ACC.