Dựa trên thông tin Anh/Chị cung cấp, chúng tôi xin phép phân tích và đưa ra hướng dẫn cụ thể như sau:
1. Tổng quan về tình huống và quy định pháp lý liên quan
Là hộ kinh doanh, Anh/Chị đang nhập khẩu chậu xi măng từ anh A – một cá nhân tự sản xuất mà không đăng ký kinh doanh. Điều này phổ biến trong chuỗi cung ứng nội địa, đặc biệt với các sản phẩm thủ công hoặc sản xuất nhỏ lẻ. Theo pháp luật thuế Việt Nam, cụ thể là Luật Quản lý thuế 2019, Thông tư 78/2014/TT-BTC (hướng dẫn về chi phí được trừ khi tính thuế thu nhập doanh nghiệp – TNDN) và các quy định cập nhật từ năm 2025, hộ kinh doanh như Anh/Chị có thể hợp lý hóa chi phí đầu vào từ các giao dịch này thông qua chứng từ phù hợp.
Bảng kê 01/TNDN (Bảng kê thu mua hàng hóa, dịch vụ mua vào không có hóa đơn) chính là công cụ quan trọng để ghi nhận các khoản chi này, giúp khấu trừ thuế giá trị gia tăng (GTGT) hoặc tính vào chi phí hợp lý khi kê khai thuế. Quy định này áp dụng cho hộ kinh doanh, doanh nghiệp nhỏ và vừa, miễn là giao dịch không thuộc trường hợp cấm khấu trừ như mua từ đối tượng trốn tránh thuế có chủ đích.
2. Điều kiện áp dụng Bảng kê 01/TNDN đối với giao dịch từ cá nhân không đăng ký kinh doanh
Theo khoản 3 Điều 6 Thông tư 78/2014/TT-BTC (và các sửa đổi bổ sung), Bảng kê 01/TNDN được sử dụng khi mua hàng hóa, dịch vụ từ cá nhân, hộ kinh doanh nhỏ lẻ mà người bán không xuất hóa đơn GTGT hoặc hóa đơn bán hàng. Trường hợp của Anh/Chị với anh A hoàn toàn phù hợp, vì:
- (i) Anh A là cá nhân tự sản xuất, không đăng ký kinh doanh, nên không có nghĩa vụ xuất hóa đơn (theo Điều 13 Nghị định 123/2020/NĐ-CP về hóa đơn điện tử);
- (ii) Giao dịch là mua sản phẩm sản xuất trực tiếp (chậu xi măng), không phải hàng hóa nhập khẩu hoặc từ nguồn không rõ ràng;
- (iii) Doanh thu của anh A từ hoạt động này dưới ngưỡng 100 triệu đồng/năm (nếu vượt, anh A có thể phải kê khai thuế cá nhân, nhưng không ảnh hưởng đến quyền của Anh/Chị).
Từ ngày 01/7/2025, theo Thông tư 86/2024/TT-BTC, số định danh cá nhân (số CCCD) sẽ thay thế mã số thuế cho cá nhân, giúp đơn giản hóa việc ghi nhận thông tin người bán. Nếu anh A chưa có mã số thuế, số CCCD vẫn được chấp nhận làm cơ sở xác định danh tính.
3. Có thể sử dụng căn cước công dân của anh A để lập Bảng kê 01/TNDN không?
Có, Anh/Chị hoàn toàn có thể và nên sử dụng số CCCD của anh A để lập Bảng kê 01/TNDN. Mẫu 01/TNDN yêu cầu ghi đầy đủ thông tin người bán, bao gồm: họ tên, địa chỉ, số CCCD (hoặc mã số thuế nếu có), và chữ ký xác nhận. Việc lấy CCCD không chỉ hợp pháp mà còn là yêu cầu bắt buộc để chứng minh giao dịch chân thực, tránh rủi ro bị cơ quan thuế loại chi phí khi quyết toán (theo Điều 4 Thông tư 96/2015/TT-BTC sửa đổi). Trong thực tiễn, nhiều hộ kinh doanh đã áp dụng thành công cách này cho các giao dịch với nông dân, thợ thủ công hoặc cá nhân sản xuất nhỏ.
Lưu ý: Hãy yêu cầu anh A cung cấp bản sao CCCD (không cần công chứng) và ký xác nhận trên bảng kê. Nếu giao dịch lớn, nên lập hợp đồng mua bán đơn giản kèm theo để tăng tính pháp lý. Từ 01/6/2025, quy định về hóa đơn điện tử (Nghị định 70/2025/NĐ-CP) cũng khuyến khích sử dụng số định danh cá nhân trên chứng từ, giúp Anh/Chị dễ dàng kê khai qua ứng dụng eTax hoặc phần mềm kế toán.
4. Hướng dẫn thực hiện và lưu ý rủi ro
Để lập bảng kê:
- (i) Thu thập thông tin anh A (họ tên, địa chỉ, số CCCD);
- (ii) Ghi chi tiết giao dịch (tên hàng, số lượng, đơn giá, thành tiền, ngày giao dịch);
- (iii) Anh/Chị và anh A ký xác nhận;
- (iv) Lưu trữ bảng kê gốc ít nhất 10 năm.
Khi kê khai thuế, đính kèm vào tờ khai quyết toán TNDN hoặc GTGT hàng quý/năm. Rủi ro tiềm ẩn: Nếu cơ quan thuế kiểm tra và phát hiện anh A có dấu hiệu trốn thuế (ví dụ: doanh thu thực tế vượt 100 triệu đồng nhưng không kê khai), chi phí của Anh/Chị có thể bị loại trừ một phần.
Để giảm thiểu, hãy kiểm tra sơ bộ doanh thu của anh A và khuyến khích anh ấy đăng ký mã số thuế cá nhân nếu cần. Nếu Anh/Chị sử dụng phần mềm kế toán như MISA hoặc Fast, hệ thống sẽ tự động sinh mẫu 01/TNDN với trường CCCD. Trong trường hợp tranh chấp, Công ty Luật ACC có thể hỗ trợ soạn thảo hợp đồng hoặc đại diện khiếu nại với cơ quan thuế.
Giới thiệu về dịch vụ Thuế tại Công ty Luật ACC
ACC cung cấp dịch vụ liên quan đến thuế đa dạng , từ những việc vận hành hàng ngày đến các vấn đề pháp lý phức tạp.
Giải pháp Thuế toàn diện cho Doanh nghiệp:
– Tư vấn Thuế chuyên sâu: Cập nhật và áp dụng chuẩn xác các quy định về VAT, TNDN, TNCN, giúp doanh nghiệp luôn đi đúng luật.
– Đại diện làm việc với Cơ quan Thuế: Thay mặt doanh nghiệp giải trình, bảo vệ quyền lợi tối đa trong các đợt thanh tra, kiểm tra thuế.
– Hoàn thuế nhanh gọn: Xử lý hồ sơ hoàn thuế GTGT, dự án đầu tư chuyên nghiệp, giúp khơi thông dòng tiền bị ứ đọng.
– Tối ưu hóa số thuế phải nộp: Vận dụng thông minh các chính sách miễn, giảm và ưu đãi thuế để tiết kiệm chi phí hợp pháp.
💎 Tại sao chọn Luật ACC?
– Bảo vệ doanh nghiệp an toàn tuyệt đối trước rủi ro hậu kiểm.
– Đội ngũ chuyên gia xử lý hồ sơ quyết liệt, bám sát địa phương.
– Chi phí minh bạch: Hiệu quả vượt trội so với mức đầu tư.
Công ty Luật ACC sẵn sàng đồng hành cùng Anh/Chị để giải quyết vấn đề này một cách nhanh chóng và hiệu quả. Vui lòng liên hệ ngay để được hỗ trợ!
Để lại một bình luận