Công ty nhập khẩu hàng mẫu để tặng khách, hải quan bắt đóng thuế nhập khẩu và VAT, như vậy có hợp lý không?

Dựa trên thông tin Anh/Chị cung cấp, Công Ty Luật ACC xin phép phân tích và đưa ra hướng dẫn cụ thể như sau.

Quy định chung về thuế nhập khẩu và VAT đối với hàng hóa nhập khẩu

Theo Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu 2016, mọi hàng hóa nhập khẩu vào Việt Nam đều phải chịu thuế nhập khẩu, trừ trường hợp được miễn theo quy định pháp luật. Thuế nhập khẩu được tính dựa trên giá trị hải quan (CIF) cộng với thuế nhập khẩu, áp dụng mức thuế suất theo Biểu thuế nhập khẩu ban hành kèm Nghị định 125/2017/NĐ-CP (sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 57/2020/NĐ-CP). Đồng thời, hàng hóa nhập khẩu còn phải chịu thuế giá trị gia tăng (VAT) theo Luật Thuế giá trị gia tăng 2024, với mức thuế suất phổ biến là 10% trên giá trị hàng hóa cộng thuế nhập khẩu. Việc áp dụng thuế này nhằm đảm bảo công bằng thương mại và thu ngân sách nhà nước, áp dụng cho tất cả hàng hóa trừ các trường hợp miễn trừ cụ thể.

Đặc thù đối với hàng mẫu nhập khẩu để tặng khách

Hàng mẫu được hiểu là hàng hóa nhập khẩu nhằm mục đích trưng bày, giới thiệu sản phẩm, thử nghiệm hoặc tặng khách hàng mà không nhằm mục đích bán ra thị trường, theo quy định tại Điều 4 Nghị định 08/2015/NĐ-CP (sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 59/2018/NĐ-CP) về quản lý hàng hóa xuất nhập khẩu. Tuy nhiên, nếu hàng mẫu được sử dụng để tặng khách (không phải tái xuất hoặc tiêu hủy), chúng có thể bị coi là hàng hóa thông thường phải chịu thuế, vì hành vi tặng biếu được xem là chuyển giao quyền sở hữu, dẫn đến phát sinh nghĩa vụ thuế. Theo Thông tư 38/2015/TT-BTC (sửa đổi bởi Thông tư 39/2018/TT-BTC) của Bộ Tài chính, hàng mẫu chỉ được miễn thuế nếu đáp ứng điều kiện cụ thể, nếu không sẽ bị tính thuế như hàng hóa thương mại.

Điều kiện miễn thuế cho hàng mẫu

Để được miễn thuế nhập khẩu và VAT đối với hàng mẫu, doanh nghiệp phải chứng minh hàng hóa đáp ứng các điều kiện sau theo Điều 16 Nghị định 134/2016/NĐ-CP (quy định chi tiết thi hành Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu):

• Giá trị hàng mẫu không vượt quá 50.000 USD/năm đối với một doanh nghiệp (hoặc mức quy định khác theo thỏa thuận thương mại quốc tế như CPTPP, EVFTA).
• Hàng mẫu phải được sử dụng đúng mục đích (trưng bày, thử nghiệm, tặng khách giới thiệu sản phẩm) và không được bán, trao đổi hoặc sử dụng vào sản xuất kinh doanh.
• Doanh nghiệp cam kết tái xuất khẩu, tiêu hủy hoặc nộp lại cho hải quan sau khi sử dụng, kèm theo biên bản chứng minh.

Nếu vi phạm, doanh nghiệp phải nộp đủ thuế chậm nộp theo mức 0,03%/ngày trên số tiền thuế gốc, theo Điều 59 Luật Quản lý thuế 2019. Trong trường hợp tặng khách, việc miễn thuế chỉ áp dụng nếu chứng minh được mục đích phi thương mại và giá trị nhỏ, nếu không hải quan có quyền yêu cầu đóng thuế đầy đủ.

Tính hợp lý của việc hải quan yêu cầu đóng thuế

Việc hải quan bắt đóng thuế nhập khẩu và VAT là hợp lý và phù hợp với pháp luật nếu hàng mẫu không đáp ứng đầy đủ điều kiện miễn thuế nêu trên, theo quy định tại Điều 18 Luật Hải quan 2014. Hải quan có thẩm quyền kiểm tra, xác định mã HS (Harmonized System) và phân loại hàng hóa để áp thuế, dựa trên hồ sơ khai báo (theo mẫu HQ/2015-NK tại Thông tư 39/2018/TT-BTC). Nếu doanh nghiệp chỉ khai báo là "hàng mẫu tặng khách" mà không cung cấp chứng từ chứng minh (như hợp đồng tặng, biên bản tái xuất), hải quan sẽ phân loại như hàng hóa thông thường để thu thuế, tránh thất thu ngân sách. Doanh nghiệp có quyền khiếu nại quyết định của hải quan theo Điều 104 Luật Hải quan 2014, với thời hạn 30 ngày kể từ ngày nhận quyết định.

Việc tuân thủ đúng quy định về thuế đối với hàng mẫu giúp doanh nghiệp tránh phạt hành chính từ 20% đến 100% số thuế trốn (theo Nghị định 125/2020/NĐ-CP), đồng thời đảm bảo hoạt động kinh doanh hợp pháp và minh bạch. Tuân thủ còn hỗ trợ xây dựng uy tín với đối tác và cơ quan nhà nước. Công ty Luật ACC sẵn sàng đồng hành cùng Anh/Chị để giải quyết vấn đề này một cách nhanh chóng và hiệu quả. Vui lòng liên hệ ngay để được hỗ trợ Công Ty Luật ACC.