Xác định tình trạng nghiện ma túy là một quá trình đánh giá y khoa toàn diện, đòi hỏi việc xem xét kỹ lưỡng các biểu hiện về cả mặt sinh học, tâm thần lẫn hành vi xã hội của người bệnh. Trong bộ 06 tiêu chuẩn chẩn đoán nghiện ma túy, tiêu chuẩn 4 về sự thờ ơ đối với các thú vui, sở thích khác phản ánh sự ưu tiên tuyệt đối mà chất ma túy chiếm giữ trong đời sống tinh thần và sinh hoạt hàng ngày của người thuộc diện xác định. Trong bài viết dưới đây, Công ty Luật ACC sẽ hướng dẫn chi tiết cách xác định tiêu chuẩn 4 theo đúng quy định tại Thông tư 14/2026/TT-BYT.
1. Căn cứ pháp lý quy định tiêu chuẩn chẩn đoán nghiện ma túy
Bộ Y tế đã ban hành Thông tư 14/2026/TT-BYT Quy định tiêu chuẩn chẩn đoán và quy trình chuyên môn để xác định tình trạng nghiện ma túy, chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 01/07/2026 (thay thế Thông tư 18/2021/TT-BYT).
Căn cứ quy định tại khoản 1 Điều 2 Thông tư 14/2026/TT-BYT Quy định tiêu chuẩn chẩn đoán và quy trình chuyên môn để xác định tình trạng nghiện ma túy, người thuộc diện xác định tình trạng nghiện được chẩn đoán là nghiện ma túy khi đáp ứng ít nhất 03 trong 06 tiêu chuẩn. Tiêu chuẩn 4 đóng vai trò là tiêu chí lâm sàng quan trọng đánh giá mức độ ảnh hưởng của ma túy lên hành vi và thói quen sinh hoạt xã hội.
2. Hướng dẫn chi tiết cách xác định tiêu chuẩn 4 về thờ ơ thú vui
Căn cứ hướng dẫn chuyên môn tại Phụ lục I ban hành kèm theo Thông tư 14/2026/TT-BYT Quy định tiêu chuẩn chẩn đoán và quy trình chuyên môn để xác định tình trạng nghiện ma túy , Tiêu chuẩn 4: Ngày càng thờ ơ với các thú vui hoặc sở thích khác được ghi nhận khi người thuộc diện xác định có các biểu hiện đặc trưng sau:
- Bỏ mặc sở thích cá nhân: Dành quá nhiều thời gian cho việc tìm kiếm, sở hữu, sử dụng chất ma túy hoặc để hồi phục sau tác động của ma túy, dẫn đến việc dần bỏ qua hoặc bỏ hẳn các hoạt động giải trí, thể thao, sở thích cá nhân trước đây từng rất yêu thích.
- Chối bỏ trách nhiệm xã hội và gia đình: Bỏ qua các mối quan hệ gia đình, bạn bè, giảm hẳn sự quan tâm đối với công việc, học tập hoặc các nghĩa vụ sinh hoạt xã hội thường ngày chỉ để tập trung vào việc dùng ma túy.
- Thời gian sinh hoạt chi phối bởi ma túy: Hầu hết quỹ thời gian trong ngày của đối tượng đều xoay quanh việc làm sao để có ma túy và sử dụng ma túy.
>>> Xem thêm bài viết: Dịch vụ tư vấn báo cáo kết quả hoạt động xác định tình trạng nghiện ma túy tại đây.
3. Quy trình ghi nhận tiêu chuẩn 4 vào hồ sơ bệnh án
Để việc chẩn đoán tiêu chuẩn 4 bảo đảm giá trị pháp lý và tính khách quan y khoa, y bác sĩ cần tuân thủ đúng quy trình ghi nhận:
- Phỏng vấn lâm sàng và khai thác tiền sử: Bác sĩ hỏi bệnh trực tiếp, kết hợp thu thập thông tin từ người nhà, gia đình, người sử dụng lao động hoặc cơ quan Công an đề nghị để đánh giá sự thay đổi trong hành vi, lối sống của đối tượng so với trước khi dùng ma túy.
- Theo dõi lâm sàng: Quan sát thái độ, hành vi, sự hợp tác và biểu hiện tâm lý của đối tượng trong suốt khoảng thời gian lưu theo dõi tại cơ sở y tế (tối đa 05 ngày).
- Cập nhật biểu mẫu chuyên môn: Các thông tin khai thác được và kết luận về tiêu chuẩn 4 phải được ghi chép minh bạch, đầy đủ vào Phiếu tổng hợp theo dõi xác định tình trạng nghiện ma túy (Mẫu số 01 Phụ lục III) ban hành kèm theo Thông tư 14/2026/TT-BYT.
>>> Xem thêm bài viết: Dịch vụ tư vấn phiếu tổng hợp theo dõi xác định tình trạng nghiện ma túy tại đây.
4. Ý nghĩa của việc xác định chính xác tiêu chuẩn 4
Việc xác định đúng tiêu chuẩn thờ ơ với các thú vui, sở thích có ý nghĩa thực tiễn rất lớn:
- Đánh giá sự suy giảm chức năng xã hội: Phản ánh mức độ ma túy xâm nhập và làm thay đổi nhân cách, lối sống cũng như khả năng thích ứng xã hội của người bệnh.
- Căn cứ kết luận pháp lý vững chắc: Kết hợp với các tiêu chuẩn sinh học (như hội chứng cai, dung nạp ma túy) để tạo thành bộ hồ sơ chẩn đoán hoàn chỉnh, đảm bảo tính chính xác cho Phiếu kết quả xác định tình trạng nghiện ma túy.
Việc nắm vững các tiêu chuẩn chẩn đoán y tế và quy trình chuyên môn theo Thông tư 14/2026/TT-BYT giúp các cơ sở y tế, cơ quan chức năng và cá nhân thực hiện đúng quy định pháp luật, bảo đảm tối đa quyền và lợi ích hợp pháp của các bên liên quan.
Công ty Luật ACC là đơn vị tư vấn pháp lý uy tín, chuyên nghiệp và giàu kinh nghiệm trong lĩnh vực giải đáp quy định y tế, thủ tục hành chính và pháp luật phòng, chống ma túy. Quý khách hàng, cơ sở y tế hoặc các tổ chức có nhu cầu tư vấn chi tiết về quy trình chuyên môn tại Thông tư 14/2026/TT-BYT vui lòng liên hệ ngay với chúng tôi để được hỗ trợ tận tình.
Để lại một bình luận