Cho mình hỏi, khi livestream bán hàng, khách vào chửi bới và đăng thông tin sai sự thật về sản phẩm khiến nhiều người hiểu lầm và hủy đơn. Em có thể kiện khách đó về hành vi gây thiệt hại không?

Dựa trên thông tin Anh/Chị cung cấp, Công Ty Luật ACC xin phép phân tích và đưa ra hướng dẫn cụ thể như sau.

Cơ sở pháp lý

Theo quy định tại Bộ luật Dân sự 2015 (cụ thể Điều 584), cá nhân, pháp nhân có quyền yêu cầu bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng nếu hành vi trái pháp luật của người khác gây ra thiệt hại về tài sản hoặc tinh thần. Trong trường hợp livestream bán hàng, hành vi chửi bới và đăng thông tin sai sự thật về sản phẩm của khách hàng có thể được coi là hành vi xâm phạm danh dự, uy tín kinh doanh và quyền lợi hợp pháp của bạn, dẫn đến thiệt hại cụ thể như hủy đơn hàng, mất doanh thu. Nếu chứng minh được mối quan hệ nhân quả giữa hành vi đó và thiệt hại thực tế, bạn hoàn toàn có cơ sở để khởi kiện yêu cầu bồi thường, bao gồm chi phí khắc phục, lợi nhuận bị mất và tổn hại tinh thần (nếu chứng minh được).

Điều kiện để khởi kiện

Để hành vi của khách hàng bị coi là cơ sở pháp lý cho việc bồi thường, cần đáp ứng các điều kiện sau theo Bộ luật Dân sự 2015 (Điều 584 và Điều 585):

• Hành vi trái pháp luật: Chửi bới và đăng thông tin sai sự thật phải vi phạm các quy định về danh dự, nhân phẩm (Điều 38 Bộ luật Dân sự 2015) hoặc gây nhầm lẫn cho người tiêu dùng theo Luật Quảng cáo 2012 (sửa đổi, bổ sung 2018).
• Có thiệt hại thực tế: Bạn phải chứng minh được số lượng đơn hàng bị hủy, doanh thu mất mát (ví dụ: qua dữ liệu bán hàng, ghi hình livestream) và mức độ ảnh hưởng đến uy tín kinh doanh.
• Mối quan hệ nhân quả: Thiệt hại phải trực tiếp phát sinh từ hành vi của khách hàng, không phải do yếu tố khác.
• Lỗi của người gây thiệt hại: Khách hàng phải cố ý hoặc vô ý thực hiện hành vi, có thể chứng minh qua nội dung bình luận hoặc bài đăng.

Nếu các điều kiện trên được đáp ứng, tòa án có thể buộc khách hàng bồi thường toàn bộ thiệt hại, bao gồm cả chi phí pháp lý hợp lý.

Quy trình khởi kiện

Việc khởi kiện được thực hiện theo Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2020). Dưới đây là các bước chính:

Bước 1: Thu thập chứng cứ

Thu thập đầy đủ bằng chứng như video ghi hình livestream, ảnh chụp bình luận chửi bới hoặc thông tin sai sự thật, dữ liệu đơn hàng bị hủy (hóa đơn, email xác nhận), báo cáo doanh thu trước và sau sự việc. Chứng cứ phải được công chứng hoặc xác thực để đảm bảo tính pháp lý, giúp chứng minh thiệt hại cụ thể (ví dụ: mất 50 triệu đồng doanh thu).

Bước 2: Gửi yêu cầu bồi thường ngoài tòa án

Gửi thư yêu cầu chính thức (bằng văn bản có xác nhận) đến khách hàng, nêu rõ hành vi vi phạm, mức thiệt hại ước tính và thời hạn bồi thường (thường 15-30 ngày). Bước này nhằm hòa giải tự nguyện, tránh kiện tụng kéo dài, và có thể gửi qua đường bưu điện hoặc email có xác thực.

Bước 3: Nộp đơn khởi kiện tại tòa án

Nếu không hòa giải được, nộp đơn khởi kiện tại Tòa án nhân dân nơi khách hàng cư trú hoặc nơi xảy ra hành vi (theo Điều 35 Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015). Đơn phải kèm theo chứng cứ, giấy tờ cá nhân và mức bồi thường yêu cầu (tối thiểu phải có thiệt hại từ 100.000 đồng để tòa thụ lý). Phí tạm ứng án phí khoảng 0,5-2% giá trị tranh chấp, nhưng có thể được miễn nếu chứng minh khó khăn kinh tế.

Bước 4: Tham gia tố tụng và thi hành án

Tòa án sẽ hòa giải, xét xử sơ thẩm (thời hạn 4-6 tháng). Nếu thắng kiện, yêu cầu thi hành án dân sự theo Luật Thi hành án dân sự 2008 (sửa đổi 2014) để buộc khách hàng bồi thường. Toàn bộ quy trình có thể kéo dài 6-12 tháng, tùy mức độ phức tạp.

Việc khởi kiện không chỉ giúp bồi thường thiệt hại mà còn ngăn chặn hành vi tương tự trong tương lai, bảo vệ uy tín kinh doanh lâu dài.

Nếu cần hỗ trợ soạn thảo, nộp hồ sơ hoặc theo dõi tiến trình, hãy liên hệ Công Ty Luật ACC.