Khám sức khỏe phạm nhân trước khi giao nhận

Trong hoạt động tố tụng hình sự, công tác trích xuất phạm nhân từ các cơ sở giam giữ để phục vụ yêu cầu điều tra, truy tố, xét xử đòi hỏi sự chặt chẽ, chính xác và tuân thủ nghiêm ngặt các quy định pháp luật. Để đảm bảo quyền lợi, sức khỏe cũng như tính khách quan trong quá trình giao nhận, văn bản pháp lý mới nhất đã thiết lập những quy chuẩn tường minh về y tế và thủ tục bàn giao. Bài viết dưới đây Công ty Luật ACC sẽ phân tích chi tiết quy định về việc khám sức khỏe phạm nhân trước khi giao nhận dựa trên tinh thần của Thông tư liên tịch 03/2026/TTLT-BCA-BQP-TANDTC-VKSNDTC Quy định về phối hợp thực hiện trích xuất phạm nhân phục vụ điều tra, truy tố, xét xử.

1. Cơ sở pháp lý và nguyên tắc chung khi trích xuất phạm nhân

Ngày 14/5/2026, liên bộ gồm Bộ Công an, Bộ Quốc phòng, Tòa án nhân dân tối cao và Viện kiểm sát nhân dân tối cao đã chính thức ký ban hành Thông tư liên tịch 03/2026/TTLT-BCA-BQP-TANDTC-VKSNDTC Quy định về phối hợp thực hiện trích xuất phạm nhân phục vụ điều tra, truy tố, xét xử (có hiệu lực thi hành từ ngày 01/7/2026). Văn bản này thay thế cho Thông tư liên tịch số 01/2020/TTLT-BCA-BQP-TANDTC-VKSNDTC quy định về phối hợp thực hiện trích xuất phạm nhân, học sinh đang chấp hành biện pháp tư pháp giáo dục tại trường giáo dưỡng để phục vụ điều tra, truy tố, xét xử, tạo hành lang pháp lý đồng bộ và vững chắc hơn trong công tác phối hợp liên ngành.

Trong quá trình thực hiện lệnh trích xuất, việc bảo đảm an toàn, quản lý chặt chẽ và kiểm tra tình trạng sức khỏe của phạm nhân là bước bắt buộc trước khi các bên tiến hành ký biên bản giao nhận. Điều này nhằm xác định chính xác thể trạng thực tế của phạm nhân tại thời điểm bàn giao, kịp thời phát hiện các bệnh lý cấp tính, mãn tính hoặc những tổn thương cơ thể (nếu có), đồng thời bảo vệ quyền, nghĩa vụ hợp pháp của người đang chấp hành án phạt tù theo đúng quy định pháp luật.

2. Quy trình và yêu cầu về khám sức khỏe trước khi giao nhận

Trước khi tiến hành bàn giao phạm nhân theo lệnh trích xuất giữa cơ sở giam giữ (trại giam, trại tạm giam, phân trại tạm giam) và cơ quan có thẩm quyền nhận phạm nhân để phục vụ điều tra, truy tố, xét xử, quy trình kiểm tra y tế đóng vai trò cốt lõi. Nội dung này được thực hiện dựa trên các nguyên tắc cụ thể:

• Kiểm tra tổng quát trước bàn giao: Cán bộ y tế của cơ sở giam giữ phải tiến hành kiểm tra sức khỏe, đo các chỉ số sinh tồn cơ bản và ghi nhận tình trạng thể chất thực tế của phạm nhân ngay trước thời điểm giao nhận.
• Lập hồ sơ y tế đi kèm: Mọi biểu hiện bất thường về sức khỏe, các bệnh lý đang điều trị, danh mục thuốc đang sử dụng (nếu có) phải được thể hiện rõ ràng trong hồ sơ bàn giao y tế để cơ quan tiếp nhận nắm bắt và tiếp tục duy trì phác đồ điều trị nếu cần thiết.
• Xử lý các trường hợp đặc biệt: Trường hợp phạm nhân bị bệnh nặng đang phải điều trị tại cơ sở y tế hoặc không đủ điều kiện sức khỏe di chuyển theo quy định, cơ sở giam giữ có trách nhiệm thông báo ngay cho cơ quan ra lệnh trích xử lý theo thẩm quyền, tránh rủi ro pháp lý và y tế trong quá trình áp giải.

>>> Xem thêm tại đây: Hồ sơ, tài liệu kèm theo khi trả lại phạm nhân được trích xuất

3. Trách nhiệm phối hợp giữa các cơ quan trong việc kiểm tra và bàn giao

Theo tinh thần của Thông tư liên tịch 03/2026/TTLT-BCA-BQP-TANDTC-VKSNDTC Quy định về phối hợp thực hiện trích xuất phạm nhân phục vụ điều tra, truy tố, xét xử, việc bàn giao phạm nhân không chỉ dừng lại ở số lượng nhân sự mà còn bao gồm cả việc chuyển giao hồ sơ nhân thân và tình trạng sức khỏe minh bạch.

• Trách nhiệm của cơ sở giam giữ: Đảm bảo cung cấp đầy đủ thông tin y tế, tình trạng sức khỏe hiện tại của phạm nhân; phối hợp kiểm tra và lập biên bản giao nhận chặt chẽ cùng các bên tham gia.
• Trách nhiệm của cơ quan nhận phạm nhân: Cử lực lượng áp giải phối hợp kiểm tra kỹ lưỡng tình trạng thực tế của phạm nhân đối chiếu với hồ sơ y tế. Nếu phát hiện sai sót hoặc vấn đề phát sinh về sức khỏe, các bên phải lập biên bản ghi nhận ngay tại thời điểm giao nhận để làm căn cứ giải quyết.

Bảng tóm tắt trách nhiệm các khâu liên quan trong quá trình giao nhận trích xuất:

>>> Xem thêm tại đây: Hướng dẫn xử lý khi hết thời hạn trích xuất phạm nhân

4. Kết luận

Việc tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về kiểm tra sức khỏe và thủ tục bàn giao theo Thông tư liên tịch 03/2026/TTLT-BCA-BQP-TANDTC-VKSNDTC Quy định về phối hợp thực hiện trích xuất phạm nhân phục vụ điều tra, truy tố, xét xử là yếu tố then chốt giúp các cơ quan tiến hành tố tụng và cơ sở giam giữ phối hợp nhịp nhàng, đúng luật. Để được tư vấn chi tiết hơn về các thủ tục pháp lý hình sự, quy trình trích xuất cũng như các quy định mới có hiệu lực, bạn đọc có thể liên hệ với Công ty Luật ACC để nhận được sự hỗ trợ chuyên sâu từ đội ngũ luật sư giàu kinh nghiệm.