Em xin hỏi ý kiến của các anh chị trong nhóm: Chuyện là em là giáo viên dạy nhảy của một công ty Idol Livestream có chủ là người Trung Quốc. Em đi làm tổng cộng 23 ngày và có 3 ngày nghỉ chủ nhật (từ ngày 13 tháng 6 đến ngày 8 tháng 7). Trong quá trình làm việc, em đều nghe theo sự sắp xếp của một người quản lý nhân sự Việt Nam, em rất ít trao đổi với sếp Trung vì không biết tiếng Trung. Em luôn nỗ lực làm việc hết mức dù công việc hơi quá tải. Anh quản lý người Việt nói không có chỉ tiêu gì, chỉ dạy nhảy để các bạn phát triển từ từ. Nhưng sếp Trung lại nói chỉ nhìn kết quả công việc và cảm thấy không hài lòng (vì các bạn thực tập sinh mới đáp ứng việc nhảy khá yếu dù giáo viên đã rất tận tâm). Cuối cùng, em bị cho thôi việc mà không báo trước (ngày 9 tháng 7 là ngày làm việc bình thường, nhưng sếp kêu lên lấy lương xong về, không giải thích, thay thế bằng người mới ngay). Em không có hợp đồng lao động, không được cảnh cáo, chỉ thích thì cho nghỉ. Em cảm thấy hơi bị thiếu tôn trọng và danh dự bị tổn thương. Em muốn khiếu nại lên phòng Lao động và đòi bồi thường bằng tiền vì công ty sa thải nhân viên trái luật. Em cũng muốn công ty bị phạt cảnh cáo hoặc giám sát (vì em thấy có sự thiếu minh bạch trong khâu tổ chức). Em muốn hỏi là có cơ hội được giải quyết không? Em cảm ơn!

Dựa trên thông tin Anh/Chị cung cấp, Công Ty Luật ACC xin phép phân tích và đưa ra hướng dẫn cụ thể như sau.

Xác định sa thải trái luật

Sa thải chỉ được áp dụng trong các trường hợp quy định tại Điều 125 Bộ luật Lao động 2019 như: trộm cắp, tham ô, tiết lộ bí mật kinh doanh, tự ý bỏ việc từ 05 ngày làm việc liên tục trở lên.

Người sử dụng lao động không được xử lý kỷ luật lao động đối với người lao động trong các trường hợp quy định tại khoản 4 Điều 122 Bộ luật Lao động 2019. Việc xác định này dựa trên bằng chứng cụ thể từ hợp đồng lao động, biên bản họp kỷ luật và các tài liệu liên quan, giúp người lao động có cơ sở khiếu nại.

Quyền yêu cầu bồi thường

Khi bị sa thải trái luật, người lao động có quyền yêu cầu người sử dụng lao động nhận lại làm việc theo hợp đồng lao động đã giao kết và bồi thường theo Điều 41 Bộ luật Lao động 2019. Các khoản bồi thường bao gồm:

• Ít nhất 2 tháng tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội, trừ trường hợp người sử dụng lao động đã trả đủ tiền lương, bảo hiểm xã hội và các khoản khác cho người lao động đến thời điểm sa thải.
• Tiền lương cho những ngày người lao động không được làm việc cộng với ít nhất 2 tháng tiền lương theo hợp đồng lao động.
• Các quyền lợi khác như trợ cấp thôi việc (nếu đủ điều kiện theo Điều 46 Bộ luật Lao động 2019), bảo hiểm xã hội và các khoản phúc lợi đã bị tước đoạt.

Nếu người sử dụng lao động không thực hiện nhận lại làm việc, người lao động có quyền chấm dứt hợp đồng và yêu cầu bồi thường thêm ít nhất 2 tháng tiền lương, đồng thời được trợ cấp thôi việc theo quy định. Các khoản bồi thường phải được tính cụ thể dựa trên mức lương thực tế, không thấp hơn mức lương tối thiểu vùng.

Quy trình khiếu nại và đòi bồi thường

Người lao động cần thực hiện khiếu nai theo trình tự từ cơ sở đến tòa án để bảo vệ quyền lợi, đảm bảo tính khả thi và hiệu lực pháp lý. Quy trình được hướng dẫn chi tiết theo Bộ luật Lao động 2019, Nghị định 145/2020/NĐ-CP và Luật Tố tụng Hành chính 2015.

Bước 1: Khiếu nại trực tiếp với người sử dụng lao động

Người lao động gửi văn bản khiếu nại bằng văn bản (đơn khiếu nại) đến người sử dụng lao động trong thời hạn 10 ngày làm việc kể từ ngày nhận quyết định sa thải, nêu rõ lý do, bằng chứng và yêu cầu bồi thường cụ thể. Người sử dụng lao động phải xem xét và trả lời bằng văn bản trong vòng 5 ngày làm việc.

Nếu hòa giải nội bộ thành công, hai bên ký biên bản thỏa thuận về bồi thường và phục hồi công việc. Bước này giúp giải quyết nhanh chóng mà không cần can thiệp bên thứ ba, tránh chi phí và thời gian kéo dài.

Bước 2: Yêu cầu hòa giải tại cơ quan lao động địa phương

Nếu khiếu nại nội bộ không được giải quyết hoặc người sử dụng lao động không phản hồi, người lao động gửi yêu cầu hòa giải đến Phòng Lao động – Thương binh và Xã hội cấp quận/huyện nơi đặt trụ sở công ty trong thời hạn 5 ngày làm việc kể từ ngày hết hạn khiếu nại nội bộ.

Hòa giải viên lao động sẽ tổ chức phiên hòa giải trong vòng 5 ngày làm việc, với sự tham gia của đại diện hai bên. Nếu hòa giải thành công, ký biên bản và thực hiện bồi thường theo thỏa thuận; nếu thất bại, hòa giải viên lập biên bản hòa giải không thành để làm cơ sở khởi kiện. Quy trình này miễn phí và giúp thu thập thêm chứng cứ.

Bước 3: Khởi kiện tại Tòa án nhân dân

Người lao động có quyền khởi kiện tranh chấp lao động cá nhân tại Tòa án nhân dân theo quy định của Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015. Hồ sơ khởi kiện bao gồm:

• Đơn khởi kiện (theo mẫu tại Phụ lục Luật Tố tụng Hành chính 2015).
• Quyết định sa thải và các tài liệu chứng minh sa thải trái luật (hợp đồng lao động, biên bản họp kỷ luật, chứng cứ vi phạm thủ tục).
• Biên bản hòa giải không thành từ cơ quan lao động.
• Giấy tờ chứng minh quyền lợi bị xâm phạm (bảng lương, hợp đồng bảo hiểm).

Tòa án sẽ thụ lý vụ án trong vòng 8 ngày làm việc, tổ chức hòa giải tại tòa trước khi xét xử sơ thẩm (thời hạn giải quyết vụ án không quá 4 tháng). Nếu thắng kiện, tòa án buộc người sử dụng lao động bồi thường đầy đủ và có thể áp dụng biện pháp cưỡng chế thi hành án. Án phí lao động sơ thẩm là 300.000 đồng theo quy định về án phí dân sự.

Việc tuân thủ quy trình khiếu nại giúp người lao động bảo vệ quyền lợi hợp pháp, tránh mất thêm thời gian và chi phí không đáng có, đồng thời thúc đẩy môi trường lao động công bằng. Việc đòi bồi thường kịp thời có thể mang lại khoản tiền đáng kể, hỗ trợ ổn định cuộc sống và sự nghiệp. Nếu cần hỗ trợ soạn thảo, nộp hồ sơ hoặc theo dõi tiến trình, hãy liên hệ Công Ty Luật ACC.

Lưu ý: Nội dung trên được tổng hợp và biên soạn nhằm cung cấp thông tin tham khảo cho người đọc. Do quy định pháp luật, chính sách và dữ liệu có thể thay đổi theo thời gian, ACC không cam kết thông tin luôn chính xác hoặc cập nhật đầy đủ tại mọi thời điểm. Trường hợp cần áp dụng vào thực tế hoặc giải quyết vấn đề cụ thể, Quý khách vui lòng tham khảo ý kiến từ chuyên gia hoặc đơn vị tư vấn chuyên môn. Trường hợp phát hiện nội dung có sai sót, vui lòng phản hồi để ACC rà soát và cập nhật kịp thời.