Trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế sâu rộng, hoạt động nhập khẩu hàng hóa thực phẩm vào thị trường Việt Nam ngày càng gia tăng nhằm đáp ứng nhu cầu đa dạng của người tiêu dùng. Để đảm bảo sức khỏe cộng đồng, đồng thời siết chặt kỷ luật quản lý nhà nước đối với hàng hóa nhập khẩu, hệ thống pháp luật chuyên ngành luôn đòi hỏi sự tuân thủ nghiêm ngặt từ phía các doanh nghiệp.
Mới đây, Bộ Công Thương đã ban hành Thông tư số 28/2026/TT-BCT quy định danh mục các mặt hàng nhập khẩu kèm theo mã số HS phải thực hiện kiểm tra nhà nước về an toàn thực phẩm (ATTP) thuộc trách nhiệm quản lý nhà nước của Bộ Công Thương. Để hỗ trợ các thương nhân, doanh nghiệp nắm vững nghĩa vụ pháp lý, tránh rủi ro vi phạm hành chính trong quá trình thông quan, Công ty Luật ACC là một đơn vị uy tín trong lĩnh vực tư vấn pháp luật sẽ đồng hành và tổng hợp chi tiết các quy định cốt lõi ngay dưới đây.
1. Cơ sở pháp lý và đối tượng áp dụng
Việc kiểm tra nhà nước về ATTP đối với thực phẩm nhập khẩu không phải là quy định đơn lẻ mà nằm trong hệ thống pháp luật đồng bộ, xuất phát từ các văn bản cốt lõi sau:
- Luật An toàn thực phẩm số 55/2010/QH12;
- Nghị định số 15/2018/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật An toàn thực phẩm;
- Thông tư số 28/2026/TT-BCT ngày 01/6/2026 của Bộ Công Thương (có hiệu lực thi hành từ ngày 17/7/2026, thay thế Thông tư số 11/2022/TT-BCT và Phụ lục 2 Quyết định số 1182/QĐ-BCT).
Đối tượng áp dụng: Quy định này áp dụng đối với các tổ chức, cá nhân thực hiện hoạt động nhập khẩu các mặt hàng thực phẩm thuộc danh mục quản lý chuyên ngành của Bộ Công Thương vào lãnh thổ Việt Nam, cũng như các cơ quan quản lý nhà nước và đơn vị kiểm tra ATTP được chỉ định.
2. Chi tiết Danh mục các nhóm mặt hàng thuộc diện kiểm tra ATTP
Theo Thông tư số 28/2026/TT-BCT, các mặt hàng thực phẩm nhập khẩu chịu sự quản lý trực tiếp của Bộ Công Thương được chia thành các nhóm chính kèm theo mã số HS cụ thể. Việc phân loại mã HS dựa trên Danh mục hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu Việt Nam (theo Thông tư số 31/2022/TT-BTC của Bộ Tài chính).
|
Nhóm sản phẩm |
Mã số HS tham khảo |
Mô tả hàng hóa chính |
|
Đồ uống & Cồn thực phẩm |
Nhóm 20.09, 22.02, 22.06, 22.08 |
Nước ép trái cây, nước rau ép chưa lên men; nước khoáng, nước có ga pha thêm đường/chất tạo ngọt; đồ uống đã lên men (vang táo, vang lê, rượu sake); cồn etylic, rượu mạnh, rượu mùi và các loại đồ uống có cồn khác. |
|
Sữa chế biến |
Nhóm 04.03, … |
Sữa chua, buttermilk, sữa đông và kem đông, kephir, sữa và kem khác đã lên men hoặc axit hóa (không bao gồm sữa tươi nguyên liệu do Bộ Nông nghiệp và Môi trường quản lý). |
|
Dầu thực vật |
Nhóm 15.07 đến 15.15 |
Các loại dầu đậu nành, dầu lạc, dầu dừa, dầu cọ, dầu hướng dương, dầu ngô và các sản phẩm dầu thực vật khác ở dạng lỏng hoặc rắn dùng làm thực phẩm. |
|
Sản phẩm bột, tinh bột & bánh kẹo |
Nhóm 11.01, 19.01, 19.05, 17.04 |
Bột mì hoặc bột ngũ cốc khác; các sản phẩm chế biến từ bột, tinh bột; bánh mứt kẹo, sô cô la và các sản phẩm thực phẩm từ đường khác. |
>>> Xem thêm tại đây: Luật sư tư vấn thực phẩm nhập khẩu phải kiểm tra nhà nước về an toàn thực phẩm
3. Điều kiện được hưởng và các trường hợp miễn kiểm tra ATTP
Không phải mọi lô hàng nhập khẩu thuộc danh mục nêu trên đều phải trải qua quy trình kiểm tra nhà nước khắt khe. Pháp luật hiện hành quy định rõ các trường hợp được miễn kiểm tra nhà nước về ATTP nhằm tạo thuận lợi tối đa cho doanh nghiệp chân chính.
Cụ thể, theo Điều 13 Nghị định số 15/2018/NĐ-CP (được dẫn chiếu tại Thông tư số 28/2026/TT-BCT), các trường hợp sau đây được miễn kiểm tra nhà nước về an toàn thực phẩm nhập khẩu:
- Sản phẩm đã qua quá trình gia công, sản xuất thuần túy chỉ dùng để xuất khẩu và không tiêu thụ tại thị trường trong nước;
- Sản phẩm nhập khẩu phục vụ cho việc nghiên cứu khoa học, thử nghiệm lâm sàng hoặc kiểm nghiệm;
- Sản phẩm nhập khẩu phục vụ mục đích trưng bày hội chợ, triển lãm;
- Hàng hóa mang theo người để tiêu dùng cá nhân hoặc gửi qua dịch vụ bưu chính, chuyển phát nhanh nằm trong định mức miễn thuế xuất nhập khẩu (phục vụ sinh hoạt, tiêu dùng của cá nhân);
- Thực phẩm nhập khẩu dùng cho các cơ quan ngoại giao, tổ chức quốc tế hoặc người có lăng kính miễn trừ ngoại giao.
Lưu ý quan trọng: Các trường hợp ngoại lệ trên không áp dụng đối với các lô hàng thuộc khoản 3 Điều 17 Nghị định số 15/2018/NĐ-CP (như các sản phẩm đã từng xảy ra sự cố về an toàn thực phẩm, hoặc có cảnh báo từ cơ quan quản lý nhà nước trong nước và quốc tế).
>>> Xem thêm tại đây: Luật sư tư vấn xác định mã HS thực phẩm nhập khẩu theo Thông tư 28/2026/TT-BCT
4. Quy trình thủ tục và Điều khoản chuyển tiếp cần biết
Khi doanh nghiệp tiến hành nhập khẩu các mặt hàng thuộc diện kiểm tra ATTP của Bộ Công Thương, công thức tính toán thời gian và chi phí thông quan thường phụ thuộc vào phương thức kiểm tra:
- Phương thức kiểm tra thông thường: Kiểm tra hồ sơ và lấy mẫu kiểm nghiệm cảm quan/chỉ tiêu lý hóa, sinh học.
- Phương thức kiểm tra giảm: Chỉ áp dụng khi có tỷ lệ phần trăm (%) lô hàng đạt chuẩn nhất định trong các đợt kiểm tra trước đó (thường áp dụng cho doanh nghiệp uy tín, hàng hóa có lịch sử tuân thủ tốt).
Điều khoản chuyển tiếp tại Thông tư 28/2026/TT-BCT: Đối với các bộ hồ sơ kiểm tra nhà nước về ATTP mà tổ chức, cá nhân đã nộp trước ngày Thông tư có hiệu lực (trước 17/7/2026), việc xử lý tiếp tục tuân thủ theo quy định tại thời điểm nộp hồ sơ, trừ khi doanh nghiệp tự nguyện xin áp dụng theo quy định mới.
Bạn cần tư vấn chi tiết về thủ tục nhập khẩu thực phẩm? Việc tra cứu mã HS chính xác và chuẩn bị hồ sơ kiểm tra ATTP đòi hỏi sự am hiểu sâu sắc về văn bản quy phạm pháp luật để tránh những phát sinh chi phí lưu bãi, chậm thông quan. Hãy liên hệ ngay với Công ty Luật ACC để được đội ngũ luật sư và chuyên gia pháp lý của chúng tôi tư vấn chuyên sâu, hỗ trợ soạn thảo hồ sơ và đại diện thực hiện thủ tục một cách nhanh chóng, hiệu quả.
Để lại một bình luận