Dạ cho em hỏi khi làm thủ tục hành chính em bị yêu cầu ký giấy cam kết không khiếu nại, nếu sau này phát sinh vấn đề thì giấy đó có ràng buộc không ạ?

Dựa trên thông tin Anh/Chị cung cấp, Công Ty Luật ACC xin phép phân tích và đưa ra hướng dẫn cụ thể như sau.

Tính hợp pháp của giấy cam kết không khiếu nại trong thủ tục hành chính

Trong quy trình thực hiện các thủ tục hành chính (như bồi thường giải phóng mặt bằng, xin cấp giấy phép, xử phạt vi phạm hành chính…), việc cơ quan nhà nước yêu cầu người dân phải ký vào một tờ giấy "Cam kết không khiếu nại" để được giải quyết hồ sơ là trái pháp luật.

Quyền Hiến định bất khả xâm phạm: Theo quy định tại Điều 30 Hiến pháp 2013, công dân có quyền khiếu nại, tố cáo với cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền về những quyết định, hành vi trái pháp luật của cơ quan nhà nước, người có thẩm quyền.

Quyền khiếu nại là một trong những quyền cơ bản của công dân được Hiến pháp và pháp luật bảo hộ. Không một cơ quan, tổ chức hay cá nhân nào được phép dùng các văn bản hành chính tự chế để tước bỏ hoặc ép buộc công dân từ bỏ quyền tối thượng này.

Giá trị ràng buộc của giấy cam kết nếu đã ký

Xem thêm: Mình mua thực phẩm online về bán lại cho người quen, hàng có nhãn mác nhưng không rõ nguồn gốc, nếu có người bị ngộ độc thì trách nhiệm pháp lý của mình được xác định theo vai trò nào?

Rất nhiều trường hợp người dân vì muốn nhanh chóng được giải quyết xong thủ tục, lấy tiền bồi thường hoặc lấy lại giấy tờ nên đã đặt bút ký vào giấy cam kết này theo yêu cầu của cán bộ.

Tuy nhiên, Anh/Chị hoàn toàn có thể yên tâm vì:

• Văn bản vô hiệu: Theo quy định tại Bộ luật Dân sự 2015, giao dịch dân sự có nội dung vi phạm điều cấm của luật, trái đạo đức xã hội thì vô hiệu. Việc ép buộc từ bỏ quyền khiếu nại trái với Hiến pháp và Luật Khiếu nại nên văn bản này mặc nhiên vô hiệu về mặt pháp lý.

• Vẫn giữ nguyên quyền khiếu nại: Ngay cả khi đã ký giấy cam kết, nếu sau đó phát hiện quyết định hành chính hoặc hành vi của cán bộ gây thiệt hại trực tiếp đến quyền lợi của mình, Anh/Chị vẫn có toàn quyền làm đơn khiếu nại gửi đến cơ quan nhà nước có thẩm quyền theo đúng quy định tại Luật Khiếu nại 2011. Cơ quan thụ lý đơn khiếu nại không được phép lấy lý do Anh/Chị đã ký giấy cam kết để từ chối thụ lý đơn của Anh/Chị.

Hướng xử lý nếu bị yêu cầu ký cam kết

Để bảo vệ quyền lợi của mình một cách thông minh và đúng luật, Anh/Chị nên xử lý theo các bước sau:

Xem thêm: Một người quen nhờ mình giữ giúp giấy tờ xe, sau đó xảy ra tranh chấp giữa họ và người mua xe, mình không liên quan đến giao dịch nhưng lại bị gọi lên làm việc nhiều lần, vậy mình có nghĩa vụ tham gia đến mức nào?

Bước 1: Từ chối ký và yêu cầu giải thích

Anh/Chị có quyền từ chối ký vào mẫu giấy cam kết không khiếu nại. Hãy yêu cầu cán bộ tiếp nhận hồ sơ chỉ ra căn cứ pháp lý nào, thông tư, nghị định nào bắt buộc người dân phải ký giấy này thì mới được giải quyết hồ sơ. Chắc chắn họ sẽ không thể chỉ ra được vì không có quy định nào như vậy.

 Bước 2: Thu thập bằng chứng lạm quyền

Nếu cán bộ cố tình gây khó dễ, dọa dẫm sẽ đình trệ hồ sơ nếu không ký, Anh/Chị hãy âm thầm dùng điện thoại để ghi âm lại cuộc đối thoại hoặc chụp lại mẫu giấy cam kết đó. Đây là bằng chứng quan trọng chứng minh hành vi nhũng nhiễu, lạm quyền của cán bộ.

Bước 3: Phản ánh lên cơ quan cấp trên

Anh/Chị hãy gửi đơn phản ánh hoặc gọi điện lên đường dây nóng của UBND cấp tỉnh/thành phố hoặc Cổng dịch vụ công Quốc gia để phản ánh về việc cơ quan cấp dưới tự ý đặt ra các "lệ làng", rào cản trái pháp luật gây khó khăn cho người dân. Hệ thống thanh tra sẽ vào cuộc chấn chỉnh ngay lập tức.

Việc tuân thủ quyền khiếu nại giúp bảo vệ lợi ích hợp pháp, tránh rủi ro từ các quyết định hành chính sai sót và thúc đẩy tính minh bạch của bộ máy nhà nước. Nếu cần hỗ trợ soạn thảo, nộp hồ sơ hoặc theo dõi tiến trình, hãy liên hệ Công Ty Luật ACC.