Dạ cho em hỏi em từng ký giấy đồng ý cho người thân thế chấp tài sản chung, nhưng không được giải thích rõ rủi ro, giờ tài sản bị xử lý thì em có quyền phản đối không ạ?

Dạ cho em hỏi em từng ký giấy đồng ý cho người thân thế chấp tài sản chung, nhưng không được giải thích rõ rủi ro, giờ tài sản bị xử lý thì em có quyền phản đối không ạ?

Dựa trên thông tin Anh/Chị cung cấp, Công Ty Luật ACC xin phép phân tích và đưa ra hướng dẫn cụ thể như sau.

Cơ sở pháp lý về thế chấp tài sản chung

Theo quy định tại Bộ luật Dân sự 2015, việc định đoạt tài sản chung phải tuân thủ các nguyên tắc chặt chẽ:

• Sự đồng ý của các đồng sở hữu: Đối với tài sản chung hợp nhất (như tài sản chung của vợ chồng) hoặc tài sản chung theo phần, việc dùng tài sản này để thế chấp bảo đảm thực hiện nghĩa vụ phải được sự đồng ý bằng văn bản của tất cả các chủ sở hữu (Theo Điều 213 và Điều 218 Bộ luật Dân sự 2015).
• Giá trị của văn bản đồng ý: Việc Anh/Chị ký vào văn bản đồng ý cho người thân thế chấp chính là cơ sở pháp lý trực tiếp để ngân hàng/tổ chức tín dụng nhận tài sản này làm tài sản bảo đảm.

Hiệu lực của sự đồng ý và khả năng phản đối

Pháp luật bảo vệ quyền tự do tự nguyện cam kết, tuy nhiên cũng quy định các trường hợp giao dịch dân sự bị vô hiệu:

Xem thêm: Ba mình từng bảo lãnh cho người khác vay tiền bằng giấy viết tay, sau khi ba mất thì chủ nợ mang giấy đến yêu cầu các con trả thay, trong trường hợp này nghĩa vụ có tự động chuyển sang người thừa kế không?

• Giao dịch dân sự vô hiệu do bị lừa dối, nhầm lẫn: Theo Điều 126 và Điều 127 Bộ luật Dân sự 2015, nếu Anh/Chị chứng minh được người thân hoặc phía ngân hàng đã cố tình cung cấp thông tin sai lệch, che giấu thông tin hoặc không giải thích rõ bản chất rủi ro dẫn đến việc Anh/Chị hiểu sai lệch về hậu quả pháp lý (như không biết tài sản sẽ bị phát mãi nếu người vay quỵt nợ), Anh/Chị có quyền yêu cầu Tòa án tuyên bố văn bản đồng ý đó là vô hiệu.

• Thực tế quyền phản đối: Nếu Tòa án tuyên bố văn bản đồng ý vô hiệu, hợp đồng thế chấp đối với phần quyền sở hữu của Anh/Chị cũng sẽ bị vô hiệu theo. Tuy nhiên, quyền phản đối này không tự động phát sinh. Anh/Chị bắt buộc phải chứng minh được việc mình bị lừa dối/nhầm lẫn bằng các chứng cứ rõ ràng (như ghi âm, tin nhắn, người làm chứng). Nếu không có bằng chứng, pháp luật mặc định Anh/Chị là người có năng lực hành vi dân sự đầy đủ và phải tự chịu trách nhiệm với chữ ký của mình.

Quy trình phản đối và bảo vệ quyền lợi

Để bảo vệ quyền lợi của mình trước khi tài sản bị xử lý hoàn tất, Anh/Chị cần nhanh chóng thực hiện các bước sau:

Bước 1: Gửi văn bản phản đối đến Ngân hàng/Tổ chức hành nghề đấu giá

Anh/Chị cần làm ngay một văn bản thông báo gửi đến Ngân hàng nhận thế chấp và Đơn vị đang tổ chức xử lý tài sản (như Trung tâm đấu giá, Công ty đấu giá).

Nội dung văn bản nêu rõ việc Anh/Chị đang tiến hành thủ tục yêu cầu Tòa án tuyên bố văn bản đồng ý vô hiệu do bị lừa dối/nhầm lẫn và đề nghị tạm dừng việc phát mãi tài sản để chờ kết quả của cơ quan có thẩm quyền.

Bước 2: Khởi kiện tại Tòa án nhân dân có thẩm quyền

Xem thêm: Gia đình có con bị bạn học quay clip tung lên mạng với nội dung bịa đặt gây ảnh hưởng tâm lý nghiêm trọng, nhà trường chỉ hòa giải nội bộ, trong khi hành vi đã lan truyền rộng rãi thì gia đình nên đi theo hướng hành chính hay hình sự?

Do tranh chấp này liên quan đến tính hợp pháp của hợp đồng bảo đảm, Anh/Chị cần nộp đơn khởi kiện tại Tòa án nhân dân khu vực nơi có bất động sản hoặc nơi bị đơn cư trú/đặt trụ sở.

Hồ sơ khởi kiện bao gồm: 

1. Đơn khởi kiện;
2. Bản sao Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất/tài sản;
3. Văn bản đồng ý thế chấp đã ký (nếu có);
4. Các tài liệu, chứng cứ chứng minh việc không được giải thích rõ rủi ro hoặc bị lừa dối.

Yêu cầu áp dụng Biện pháp khẩn cấp tạm thời: Để ngăn chặn việc ngân hàng bán mất tài sản trong lúc chờ Tòa án xét xử (thường kéo dài từ 4 – 6 tháng), Anh/Chị cần nộp kèm đơn yêu cầu Tòa án ra quyết định "Cấm dịch chuyển quyền về tài sản đối với tài sản đang tranh chấp" theo Điều 121 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015.

Bước 3: Đòi bồi thường thiệt hại

Nếu không may tài sản đã bị bán đấu giá xong cho người thứ ba ngay tình và không thể lấy lại được, theo quy định tại Điều 131 Bộ luật Dân sự 2015, Anh/Chị có quyền yêu cầu người thân (người vay tiền) hoặc bên có lỗi phải bồi thường toàn bộ thiệt hại tương đương với giá trị phần tài sản thuộc sở hữu của Anh/Chị đã bị xử lý.

Việc phản đối thành công phụ thuộc vào chất lượng chứng cứ, vì tòa án ưu tiên bảo vệ giao dịch đã được thực hiện minh bạch. Anh/Chị nên tham khảo ý kiến luật sư để đánh giá cụ thể hồ sơ.

Việc tuân thủ các quy định pháp luật về thế chấp tài sản chung giúp bảo vệ quyền lợi đồng sở hữu, tránh rủi ro mất mát không đáng có và đảm bảo tính minh bạch trong giao dịch tín dụng. Đồng thời, nó góp phần duy trì sự ổn định của hệ thống tài chính theo Luật Các tổ chức tín dụng 2024. Nếu cần hỗ trợ soạn thảo, nộp hồ sơ hoặc theo dõi tiến trình, hãy liên hệ Công Ty Luật ACC.