Lương cơ sở có dùng để tính sinh hoạt phí không?

Bên cạnh tiền lương và các khoản phụ cấp của cán bộ, công chức, viên chức, khái niệm "sinh hoạt phí" cũng là một khoản chi trả đặc thù bằng ngân sách nhà nước dành cho một số đối tượng nhất định. Khi mức lương cơ sở thay đổi, nhiều người băn khoăn liệu khoản sinh hoạt phí của mình có được điều chỉnh tăng theo hay không.

Để giải đáp thắc mắc này một cách thấu đáo và chuẩn xác nhất dưới góc độ pháp lý, Công ty Luật ACC – đơn vị uy tín trong lĩnh vực tư vấn pháp luật, xin chia sẻ những quy định mới nhất xoay quanh mối quan hệ giữa lương cơ sở và sinh hoạt phí áp dụng trong năm 2026.

1. Lương cơ sở có dùng để tính sinh hoạt phí không?

Câu trả lời ngắn gọn là: CÓ. Lương cơ sở chính là căn cứ pháp lý nền tảng để tính toán mức sinh hoạt phí.

Cụ thể, theo điểm b khoản 1 Điều 3 Nghị định 161/2026/NĐ-CP Nghị định số 161/2026/NĐ-CP của Chính phủ về mức lương cơ sở đối với cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang, mức lương cơ sở được dùng làm căn cứ để:

"Tính mức hoạt động phí, sinh hoạt phí theo quy định của pháp luật."

Do đó, kể từ ngày 01/07/2026, khi mức lương cơ sở chính thức được điều chỉnh tăng từ 2.340.000 đồng/tháng lên 2.530.000 đồng/tháng (theo quy định tại Nghị định số 161/2026/NĐ-CP). Đối với các chế độ sinh hoạt phí được xác định theo mức lương cơ sở thì mức hưởng sẽ được điều chỉnh tương ứng khi mức lương cơ sở thay đổi.

2. Đối tượng nào được hưởng sinh hoạt phí tính theo lương cơ sở mới?

Mặc dù có cùng bản chất hỗ trợ đời sống, nhưng "sinh hoạt phí" khác với "lương" và chỉ áp dụng cho một số nhóm đối tượng đặc thù được quy định trong các văn bản pháp luật chuyên ngành. Các đối tượng phổ biến bao gồm:

• Học sinh, sinh viên, học viên: Đang theo học tại các trường thuộc lực lượng vũ trang (quân đội, công an) hoặc các khóa đào tạo, bồi dưỡng cán bộ được nhà nước cử đi học và cấp sinh hoạt phí hàng tháng.
• Người tham gia các đề án đào tạo, thu hút nhân tài: Cán bộ, trí thức trẻ, chuyên gia được hưởng sinh hoạt phí hỗ trợ theo các quyết định, đề án đặc thù của Chính phủ hoặc địa phương.
• Một số đối tượng đặc thù tại cộng đồng: Người tham gia các khóa đào tạo nghề ngắn hạn thuộc diện chính sách, hoặc một số vị trí hỗ trợ, kiêm nhiệm ở cấp cơ sở nhận hỗ trợ dưới dạng sinh hoạt phí thay vì lương hay phụ cấp thông thường.

>>> Xem thêm tại đây: Luật sư tư vấn nội dung cần phải có trong quy chế tiền thưởng của cơ quan, đơn vị

3. Công thức và ví dụ hướng dẫn tính sinh hoạt phí từ ngày 01/07/2026

Để tính toán chính xác khoản sinh hoạt phí được nhận sau thời điểm tăng lương cơ sở năm 2026, bạn có thể thực hiện theo công thức và các bước hướng dẫn chi tiết dưới đây:

Công thức tính cơ bản:

Mức sinh hoạt phí thực hưởng = Mức lương cơ sở × Hệ số sinh hoạt phí được áp dụng

(Trong đó: Mức lương cơ sở áp dụng từ ngày 01/07/2026 là 2.530.000 đồng/tháng).

Ví dụ minh họa bằng số liệu cụ thể:

Anh Nguyễn Văn C là học viên đang theo học một khóa đào tạo sĩ quan dự bị của Bộ Quốc phòng. Theo quy định hỗ trợ hiện hành của khóa học, anh C được hưởng mức sinh hoạt phí hàng tháng với hệ số quy đổi là 0,4 so với mức lương cơ sở.

Dưới đây là các bước tính mức sinh hoạt phí của anh C trước và sau ngày 01/07/2026:

• Trước ngày 01/07/2026 (Áp dụng lương cơ sở cũ 2.340.000 đồng):
  Mức sinh hoạt phí anh C nhận được = 2.340.000 đồng × 0,4 = 936.000 đồng/tháng.
• Từ ngày 01/07/2026 trở đi (Áp dụng lương cơ sở mới 2.530.000 đồng):
  Mức sinh hoạt phí anh C nhận được = 2.530.000 đồng × 0,4 = 1.012.000 đồng/tháng.

Như vậy, nhờ chính sách tăng lương cơ sở của Nghị định số 161/2026/NĐ-CP, khoản sinh hoạt phí hỗ trợ hàng tháng của anh C đã tăng thêm 76.000 đồng kể từ ngày 01/07/2026.

>>> Xem thêm tại đây: Luật sư tư vấn căn cứ xét tiền thưởng định kỳ đối với cán bộ, công chức, viên chức

4. Bảng tra cứu mức sinh hoạt phí theo các hệ số phổ biến năm 2026

Để quý bạn đọc tiện theo dõi và kiểm tra quyền lợi của mình, dưới đây là bảng tổng hợp mức sinh hoạt phí thực nhận tương ứng với một số hệ số thông dụng trước và sau thời điểm điều chỉnh ngày 01/07/2026:

Như vậy, Nghị định số 161/2026/NĐ-CP đã khẳng định rõ ràng vai trò của lương cơ sở trong việc làm thước đo tính toán sinh hoạt phí. Việc điều chỉnh tăng mức lương cơ sở lên 2.530.000 đồng/tháng từ ngày 01/07/2026 không chỉ cải thiện thu nhập cho cán bộ, công chức, viên chức mà còn hỗ trợ thiết thực cho các đối tượng đang hưởng chế độ sinh hoạt phí, giúp họ vơi bớt phần nào gánh nặng chi phí cuộc sống trong quá trình học tập và cống hiến.

Tuy nhiên, các quy định về hệ số sinh hoạt phí, điều kiện được hưởng cũng như cách quy đổi tiền hỗ trợ tại mỗi cơ quan, đơn vị đào tạo thường có những đặc thù riêng biệt và tương đối phức tạp. Nếu bạn cần được giải thích sâu hơn về cách áp dụng luật, giải quyết tranh chấp hoặc tư vấn các chế độ chính sách liên quan đến tiền lương, phụ cấp và bảo hiểm xã hội, hãy liên hệ ngay với Công ty Luật ACC để nhận được sự đồng hành nhanh chóng, chuẩn xác và tận tâm từ đội ngũ chuyên gia của chúng tôi.