Xin chào hội, tư vấn giúp em với ạ về vấn đề phân chia tài sản sau ly hôn. Ba mẹ em ly hôn đã hơn mười một năm, lúc đó ông ra đi tay trắng, không lấy tài sản gì, nhưng khoảng bảy năm gần đây thì ông có người khác, ở chung với bà đó gần nhà và thường xuyên về đòi bán tài sản, gia đình em không đồng ý. Mới đây ông còn hù là có luật mới, kêu sẽ gọi công an xuống để bán hết tài sản rồi chia đôi. Em xin hỏi luật sư, trong trường hợp gia đình em không đồng ý bán vì tài sản là do bên ngoại cho mượn tiền làm ăn rồi mua, hơn nữa trước giờ ông chỉ ăn phá, mẹ em làm trả nợ suốt nên cũng không muốn bán chia, thì xin các luật sư cho em vài lời góp ý. Nếu gia đình em kiên quyết không chịu bán thì ông có làm được gì không ạ, em xin chân thành cảm ơn.

Dựa trên thông tin Anh/Chị cung cấp, Công Ty Luật ACC xin phép phân tích và đưa ra hướng dẫn cụ thể như sau.

Quy định pháp luật về phân chia tài sản sau ly hôn

Theo Luật Hôn nhân và Gia đình 2014 (Điều 33, 43, 59), tài sản của vợ chồng được chia thành tài sản chung và tài sản riêng. Tài sản chung là những tài sản hình thành trong thời kỳ hôn nhân, dùng để phục vụ nhu cầu chung của gia đình, trừ trường hợp chứng minh được nguồn gốc tài sản riêng. Trong trường hợp ly hôn, tài sản chung được chia đôi nhưng phải xem xét công sức đóng góp của mỗi bên, nhu cầu của con cái và các yếu tố khác (Điều 95 khoản 2).

Nếu tài sản do bên ngoại cho mượn tiền để làm ăn rồi mua, có thể được coi là tài sản riêng của bên vợ (mẹ) nếu chứng minh được nguồn gốc từ quà tặng hoặc hỗ trợ từ gia đình bên ngoại, không phải tài sản chung (Điều 43). Việc cha không yêu cầu chia tài sản tại thời điểm ly hôn hơn 11 năm trước không đồng nghĩa với việc từ bỏ hoàn toàn, nhưng phải tuân thủ thời hiệu khởi kiện.

Thời hiệu yêu cầu chia tài sản

Nếu tại thời điểm ly hôn các bên chưa yêu cầu Tòa án giải quyết tài sản chung thì sau ly hôn vẫn có quyền khởi kiện yêu cầu chia tài sản chung chưa phân chia. Tòa án sẽ xem xét nguồn gốc, quá trình quản lý và sử dụng tài sản để xác định quyền sở hữu của các bên. Trong trường hợp ly hôn đã hơn 11 năm, nếu cha không có căn cứ mới phát sinh (như phát hiện tài sản bị che giấu), yêu cầu chia tài sản có thể bị bác bỏ do hết thời hiệu.

Tuy nhiên, nếu cha chứng minh được tài sản là chung và quyền lợi bị xâm phạm gần đây (ví dụ: qua việc đòi bán), Tòa án có thể xem xét. Bộ luật Dân sự 2015 (Điều 155) cũng quy định thời hiệu dân sự chung là 3 năm cho tranh chấp tài sản, hỗ trợ nguyên tắc này. Gia đình Anh/Chị nên thu thập chứng cứ về nguồn gốc tài sản (hợp đồng vay mượn từ bên ngoại, hóa đơn mua sắm) để bảo vệ quyền lợi.

Xem thêm: Xin lỗi mọi người vì đăng bài ẩn danh. Nhờ các anh chị tư vấn giúp. Người nhà tôi có đỗ xe ngược chiều (đường liên xã). Có cháu học sinh đi học không chú ý đã va chạm vào xe nhà tôi. Nhờ các anh chị tư vấn giúp trong trường hợp này gia đình chúng tôi phải làm gì. Và mức phạt như thế nào. Cảm ơn mọi người.

Khả năng cha thực hiện yêu cầu bán tài sản và biện pháp đối phó

Việc xử lý, phân chia hoặc kê biên tài sản trong tranh chấp sau ly hôn chỉ được thực hiện theo bản án hoặc quyết định có hiệu lực của Tòa án. Không có "luật mới" nào cho phép bán tài sản ly hôn một cách cưỡng chế mà không qua thủ tục tố tụng. Nếu gia đình kiên quyết không đồng ý bán, cha chỉ có thể khởi kiện tại Tòa án nhân dân cấp quận/huyện nơi mẹ cư trú để yêu cầu chia tài sản.

Trong trường hợp cha "ăn phá" và mẹ đã trả nợ chính, Tòa án sẽ cân nhắc công sức đóng góp thực tế của mẹ cao hơn (Điều 95 khoản 3 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014), có thể dẫn đến mẹ được chia phần lớn hoặc toàn bộ tài sản nếu chứng minh được nguồn gốc riêng.

Lời khuyên: Không nên bán tài sản theo yêu cầu miệng của cha; thay vào đó, ghi âm hoặc lưu giữ bằng chứng về các hành vi đòi hỏi để làm cơ sở phản tố nếu cần. Nếu có hành vi đe dọa, xúc phạm hoặc gây mất trật tự thì tùy tính chất mức độ có thể bị xử phạt hành chính hoặc xử lý theo quy định pháp luật.

Quy trình nếu cha khởi kiện chia tài sản

Nếu cha nộp đơn khởi kiện, quy trình sẽ diễn ra theo Bộ luật Tố tụng dân sự 2015 như sau:

Bước 1: Nộp đơn khởi kiện

Cha phải nộp đơn tại Tòa án nhân dân cấp quận/huyện có thẩm quyền (nơi mẹ cư trú hoặc nơi có tài sản), kèm chứng cứ về tài sản chung. Tòa án kiểm tra đơn trong 5 ngày làm việc và yêu cầu bổ sung nếu thiếu (Điều 191). Phí tạm ứng án phí khoảng 200.000 đồng đến 5.000.000 đồng tùy giá trị tài sản (Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14).

Xem thêm: Mình cần ly hôn đơn phương trong vòng hai tháng. Nguyện vọng muốn dành nuôi con bé mười tám tháng không có tài sản chung. Bố đang ở nước ngoài. Bé và mẹ mới về Việt Nam nhập khẩu tại nhà ngoại. Để tránh mất thời gian của đôi bên mong quý vị giải quyết trong hai tháng được hãy giúp em để lại số điện thoại Zalo em sẽ liên hệ ạ.

Bước 2: Hòa giải và thụ lý vụ án

Tòa án tổ chức hòa giải trong vòng 2 tháng kể từ ngày thụ lý (Điều 206). Nếu hòa giải không thành, vụ án được đưa ra xét xử sơ thẩm trong 4 tháng (có thể gia hạn). Gia đình Anh/Chị cần tham gia để trình bày chứng cứ về nguồn gốc tài sản riêng và công sức đóng góp của mẹ.

Bước 3: Xét xử và thi hành án

Tòa án tuyên án dựa trên chứng cứ, có thể yêu cầu định giá tài sản (Điều 95 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014). Nếu bản án có hiệu lực, cơ quan thi hành án dân sự sẽ thực hiện chia tài sản, nhưng chỉ sau khi có quyết định cuối cùng (Luật Thi hành án dân sự 2008, sửa đổi 2014). Thời gian toàn bộ quy trình có thể kéo dài 6-12 tháng, tùy phức tạp.

Việc tuân thủ đúng quy định pháp luật giúp bảo vệ quyền lợi hợp pháp, tránh tranh chấp kéo dài và đảm bảo tài sản được phân chia công bằng dựa trên đóng góp thực tế. Đồng thời, nó ngăn chặn các hành vi đe dọa trái pháp luật, duy trì ổn định gia đình. Nếu cần hỗ trợ soạn thảo, nộp hồ sơ hoặc theo dõi tiến trình, hãy liên hệ Công Ty Luật ACC.