Em hỏi chút, khi người mất không để lại di chúc thì chia tài sản thế nào?

Dựa trên thông tin Anh/Chị cung cấp, chúng tôi xin phép phân tích và đưa ra hướng dẫn cụ thể như sau:

1. Cơ sở pháp lý về thừa kế không có di chúc

Theo quy định của Bộ luật Dân sự 2015 (BLDS 2015) tại Việt Nam, trường hợp người mất không để lại di chúc thì tài sản sẽ được chia theo quy định của pháp luật về thừa kế theo pháp luật. Các quy định liên quan được nêu rõ trong Điều 650 và các điều từ 651 đến 654 của BLDS 2015. Thừa kế theo pháp luật được áp dụng khi không có di chúc, di chúc không hợp pháp, hoặc tài sản không được định đoạt hết trong di chúc. Việc phân chia tài sản sẽ dựa trên hàng thừa kế, phần di sản, và các nguyên tắc pháp luật liên quan.

2. Các hàng thừa kế theo quy định pháp luật

BLDS 2015 quy định rõ các hàng thừa kế như sau:

• Hàng thừa kế thứ nhất: Bao gồm vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, con đẻ, con nuôi của người mất. Những người này được hưởng phần di sản bằng nhau.
• Hàng thừa kế thứ hai: Bao gồm ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại, anh, chị, em ruột của người mất. Hàng thừa kế thứ hai chỉ được hưởng di sản nếu không còn ai ở hàng thừa kế thứ nhất.
• Hàng thừa kế thứ ba: Bao gồm cụ nội, cụ ngoại, bác, chú, cậu, cô, dì, cháu ruột của người mất. Hàng thừa kế thứ ba chỉ được hưởng nếu không còn ai ở hai hàng thừa kế trên.

Nếu không còn người thừa kế ở cả ba hàng, tài sản sẽ thuộc về Nhà nước theo Điều 622 BLDS 2015.

3. Nguyên tắc phân chia di sản thừa kế

Khi chia tài sản, pháp luật ưu tiên phân chia cho những người thuộc hàng thừa kế gần nhất còn sống tại thời điểm người mất qua đời. Một số nguyên tắc cụ thể:

• Phần di sản bằng nhau: Những người cùng hàng thừa kế được hưởng phần di sản ngang nhau, trừ trường hợp có thỏa thuận khác giữa các bên.
• Thừa kế thế vị: Trong trường hợp con của người mất đã qua đời trước hoặc cùng thời điểm với người mất, cháu của người mất sẽ được hưởng phần di sản mà cha/mẹ cháu được hưởng nếu còn sống (Điều 652 BLDS 2015).
• Người phụ thuộc: Những người không phải là người thừa kế nhưng phụ thuộc vào người mất (ví dụ: người được nuôi dưỡng hợp pháp) cũng có thể được hưởng di sản tương đương với người ở hàng thừa kế thứ nhất, nếu họ đang được người mất chu cấp trước khi qua đời.
• Tài sản chung của vợ chồng: Nếu người mất có tài sản chung với vợ/chồng, phần tài sản chung này sẽ được chia đôi trước khi phân chia di sản. Phần tài sản của người mất sẽ được đưa vào di sản để chia cho những người thừa kế.

4. Quy trình thực hiện phân chia di sản

Để thực hiện việc phân chia di sản, các bước cơ bản bao gồm:

• Xác định di sản: Lập danh mục tài sản của người mất, bao gồm bất động sản (nhà, đất), động sản (tiền, xe cộ), và các quyền tài sản khác. Cần xác minh tài sản chung và tài sản riêng của người mất.
• Xác định người thừa kế: Lập danh sách những người thuộc hàng thừa kế còn sống, dựa trên các giấy tờ như giấy khai sinh, giấy đăng ký kết hôn, hoặc giấy tờ chứng minh quan hệ hợp pháp.
• Thỏa thuận phân chia: Các bên thừa kế có thể tự thỏa thuận về cách chia di sản. Thỏa thuận này cần được lập thành văn bản, có thể công chứng để đảm bảo tính pháp lý.
• Giải quyết tranh chấp: Nếu không đạt được thỏa thuận, một trong các bên có thể khởi kiện tại Tòa án nhân dân có thẩm quyền để yêu cầu phân chia di sản. Tòa án sẽ giải quyết dựa trên quy định pháp luật và bằng chứng được cung cấp.
• Thực hiện thủ tục pháp lý: Sau khi có thỏa thuận hoặc phán quyết của tòa án, các bên tiến hành đăng ký quyền sở hữu tài sản (nếu có) tại cơ quan nhà nước có thẩm quyền, ví dụ như Văn phòng đăng ký đất đai đối với bất động sản.

Công ty Luật ACC sẵn sàng đồng hành cùng Anh/Chị để giải quyết vấn đề này một cách nhanh chóng và hiệu quả. Vui lòng liên hệ ngay để được hỗ trợ!