Nguyên tắc kết nối và chia sẻ dữ liệu y tế

Trong kỷ nguyên chuyển đổi số, việc kết nối và chia sẻ dữ liệu giữa các cơ sở y tế đóng vai trò then chốt giúp nâng cao chất lượng khám chữa bệnh, tối ưu hóa quy trình quản lý và giảm thiểu chi phí cho người dân. Ngày 16/11/2024, Bộ Y tế đã ban hành Thông tư 38/2024/TT-BYT quy định về xây dựng, quản lý, khai thác và sử dụng Hệ thống thông tin về quản lý hoạt động khám bệnh, chữa bệnh (có hiệu lực thi hành từ ngày 01/01/2027).

Với vai trò là đơn vị uy tín trong lĩnh vực tư vấn pháp luật, Công ty Luật ACC mang đến bài phân tích chi tiết dưới đây nhằm giúp các cơ sở y tế, tổ chức và cá nhân nắm rõ các nguyên tắc cốt lõi khi thực hiện kết nối và chia sẻ dữ liệu y tế theo đúng quy định hiện hành.

1. Căn cứ pháp lý và phạm vi áp dụng

Việc kết nối và chia sẻ dữ liệu trong ngành y tế không chỉ tuân thủ quy định chuyên ngành mà còn phải đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe về an toàn thông tin và bảo vệ dữ liệu cá nhân.

1.1 Căn cứ pháp lý

• Thông tư 38/2024/TT-BYT do Bộ trưởng Bộ Y tế ban hành.
• Luật Khám bệnh, chữa bệnh 2023 (Luật số 15/2023/QH15).
• Luật Giao dịch điện tử 2023 (Luật số 20/2023/QH15).
• Nghị định 13/2023/NĐ-CP của Chính phủ về bảo vệ dữ liệu cá nhân.
• Nghị định 47/2020/NĐ-CP về quản lý, kết nối và chia sẻ dữ liệu số của cơ quan nhà nước.

1.2 Đối tượng áp dụng

• Các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh công lập và ngoài công lập trên phạm vi toàn quốc.
• Cơ quan quản lý nhà nước về y tế từ trung ương đến địa phương (Bộ Y tế, Sở Y tế, Y tế các Bộ/ngành).
• Các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan đến hoạt động xây dựng, quản lý, vận hành, kết nối và khai thác Hệ thống thông tin quản lý khám chữa bệnh.

2. Các nguyên tắc cốt lõi khi kết nối và chia sẻ dữ liệu y tế

Theo quy định tại Điều 2, Điều 12 Thông tư 38/2024/TT-BYT, hoạt động kết nối, chia sẻ dữ liệu y tế giữa Hệ thống thông tin quản lý hoạt động khám bệnh, chữa bệnh với các hệ thống thông tin khác phải tuân thủ nghiêm ngặt 5 nguyên tắc nền tảng sau:

2.1. Tuân thủ tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật

Dữ liệu y tế chỉ được kết nối và chia sẻ thành công khi đáp ứng các tiêu chuẩn dữ liệu đầu ra do Bộ Y tế ban hành:

• Dữ liệu phải được chuẩn hóa theo danh mục dùng chung (mã bệnh ICD-10, mã dịch vụ kỹ thuật, mã thuốc, mã vật tư y tế).
• Phải sử dụng các định dạng kết nối, giao thức truyền nhận dữ liệu thống nhất theo quy định về hạ tầng công nghệ thông tin.

2.2. Đúng mục đích và đúng thẩm quyền

• Việc chia sẻ dữ liệu phải phục vụ trực tiếp cho công tác khám chữa bệnh, quản lý nhà nước, thanh toán chi phí khám chữa bệnh bảo hiểm y tế hoặc nghiên cứu khoa học hợp pháp.
• Cơ quan, tổ chức chỉ được truy cập, tiếp nhận đúng phạm vi dữ liệu đã được phân quyền hoặc phê duyệt bởi cơ quan có thẩm quyền.

2.3. Bảo đảm an toàn thông tin và bảo vệ bí mật cá nhân

• Dữ liệu y tế mang tính chất nhạy cảm (thông tin bệnh án, tiền sử bệnh). Do đó, hệ thống kết nối phải đạt cấp độ an toàn thông tin theo quy định của pháp luật về an ninh mạng.
• Mọi hoạt động chia sẻ thông tin định danh người bệnh phải được sự đồng ý của người bệnh hoặc đại diện hợp pháp, trừ các trường hợp đặc biệt phục vụ công tác cấp cứu hoặc phòng chống dịch bệnh theo quy định pháp luật.

2.4. Tính chính xác, đầy đủ và kịp thời

• Cơ sở y tế có trách nhiệm cập nhật dữ liệu lên hệ thống ngay sau khi phát sinh hoạt động khám chữa bệnh.
• Dữ liệu chia sẻ phải phản ánh trung thực, chính xác quá trình chẩn đoán, điều trị và sử dụng dịch vụ của bệnh nhân.

2.5. Không làm cản trở hoạt động bình thường của các hệ thống

• Việc kết nối, truyền nhận dữ liệu phải được thiết kế tối ưu, không gây quá tải hoặc gián đoạn hoạt động chuyên môn tại các cơ sở y tế.

>>> Xem thêm tại đây: Luật sư tư vấn quy định về Hệ thống thông tin quản lý khám bệnh, chữa bệnh

3. Các hệ thống thông tin trọng yếu thực hiện kết nối liên thông

Điều 12 Thông tư 38/2024/TT-BYT định hướng xây dựng một mạng lưới dữ liệu y tế đồng bộ. Hệ thống thông tin quản lý khám chữa bệnh của Bộ Y tế thực hiện kết nối chia sẻ với các hệ thống chính sau:

>>> Xem thêm tại đây: Luật sư tư vấn quản lý dữ liệu trong hệ thống khám chữa bệnh 

4. Trách nhiệm của các cơ sở y tế khi tham gia kết nối dữ liệu

Để chuẩn bị cho mốc hiệu lực ngày 01/01/2027 của Thông tư 38/2024/TT-BYT, các cơ sở khám chữa bệnh cần thực hiện các công việc sau:

• Rà soát hạ tầng CNTT: Nâng cấp phần mềm quản lý bệnh viện (HIS), bảo đảm khả năng kết nối API và đáp ứng các tiêu chuẩn an toàn thông tin mạng.
• Chuẩn hóa dữ liệu nội bộ: Áp dụng đúng các bộ mã danh mục dùng chung do Bộ Y tế ban hành trong quy trình kê đơn, ghi nhận bệnh án và lập bảng kê thanh toán.
• Xây dựng quy chế nội bộ: Ban hành quy định về phân quyền tài khoản, quản lý dữ liệu và bảo mật thông tin người bệnh tại đơn vị.

Nắm vững các nguyên tắc kết nối và chia sẻ dữ liệu y tế theo Thông tư 38/2024/TT-BYT giúp các đơn vị vận hành đúng luật và bảo đảm an toàn thông tin. Nếu có thắc mắc hoặc cần tư vấn pháp lý chuyên sâu về quy trình chuyển đổi số, bảo vệ dữ liệu y tế, hãy liên hệ ngay với Công ty Luật ACC để được hỗ trợ kịp thời.