Tại sao trại giam cấm gửi đồ ăn có xương và vỏ cứng?

Chế độ tiếp tế nhu yếu phẩm và đồ ăn từ gia đình là nguồn động viên tinh thần, vật chất vô cùng lớn đối với những người đang bị tạm giữ, tạm giam hoặc đang chấp hành án phạt tù. Khi chuẩn bị quà cáp, thân nhân thường có tâm lý muốn gửi những món ăn bổ dưỡng, đậm đà hương vị gia đình như thịt gà, thịt vịt, sườn heo kho, hay các loại quả hạch, hải sản có vỏ để người thân bồi bổ sức khỏe.

Tuy nhiên, khi mang đồ ăn đến bộ phận lưu ký của cơ sở giam giữ, các món ăn chứa xương hoặc lớp vỏ cứng, dày đều bị cán bộ trực ban từ chối tiếp nhận hoặc yêu cầu lọc bỏ hoàn toàn trước khi chuyển vào trong. Quy định này không nhằm mục đích gây khó dễ cho gia đình, mà xuất phát từ những nguyên tắc an ninh tư pháp và phòng ngừa rủi ro đặc thù tại các buồng giam tập trung.

Tại Công ty Luật ACC, một trong những đơn vị uy tín trong lĩnh vực tư vấn và bảo vệ quyền lợi tố tụng hình sự, chúng tôi luôn hỗ trợ thân nhân nắm rõ quy chế trại giam để việc thăm nuôi diễn ra thuận lợi. Bài viết dưới đây sẽ phân tích toàn diện lý do tại sao các loại thực phẩm này lại nằm trong tầm kiểm soát nghiêm ngặt.

1. Cơ sở pháp lý về kiểm soát thực phẩm theo Thông tư 58/2026/TT-BCA

Mọi tiêu chuẩn về đồ vật, thức ăn được phép mang vào hoặc bị cấm lưu hành bên trong buồng giam hiện nay được áp dụng thống nhất theo quy định của Thông tư 58/2026/TT-BCA  quy định quản lý, theo dõi người bị cấm đi khỏi nơi cư trú.

Theo nội quy cơ sở giam giữ và danh mục đồ vật cấm ban hành kèm theo Thông tư 58/2026/TT-BCA quy định quản lý, theo dõi người bị cấm đi khỏi nơi cư trú, các loại vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và mọi vật dụng, vật liệu có khả năng chế tạo thành hung khí, đồ vật gây sát thương đều bị nghiêm cấm tuyệt đối. Mặc dù là thực phẩm, nhưng cấu trúc tự nhiên của các loại xương động vật dài, nhọn hoặc vỏ sinh vật cứng, sắc đều có đặc tính cơ học tương tự như các loại vật liệu nguy hiểm, do đó chúng không được phép đưa vào phòng giam một cách tự do.

2. Những nguy cơ an ninh nghiêm trọng từ cấu trúc của xương và vỏ cứng

Lý do Ban quản lý các cơ sở giam giữ kiên quyết loại bỏ xương và vỏ cứng ra khỏi khẩu phần ăn tiếp tế của bị can xuất phát từ các bài học thực tế về bảo đảm an toàn buồng giam:

• Nguy cơ chế tạo hung khí sắc nhọn tự chế

Xương ống heo, xương sườn, xương gà hay vỏ các loại động vật thân mềm (như vỏ hàu, vỏ ngao, vỏ sò), vỏ quả cứng (như quả dừa) đều là những vật liệu có độ cứng rất cao. Trong không gian giam giữ, các đối tượng có thể âm thầm tích trữ các loại xương, vỏ này, sau đó mài giũa tỉ mỉ xuống nền xi măng hoặc cạnh tường trong thời gian dài để biến chúng thành những vật sắc nhọn như dao, đâm, rạch. Những món "hung khí tự chế" này tiềm ẩn nguy cơ bạo lực rất lớn khi xảy ra mâu thuẫn giữa các bạn giam hoặc dùng để đe dọa, tấn công cán bộ quản giáo.

• Nguy cơ tống táng, cất giấu chất cấm và công cụ trốn trại

Các loại xương ống rỗng ruột hoặc các loại quả có vỏ dày, cứng là môi trường lý tưởng để các đối tượng bên ngoài lợi dụng tinh vi nhằm ngụy trang, tống táng chất cấm. Ma túy, thuốc hướng thần, các loại linh kiện điện tử siêu nhỏ hay thậm chí là các dụng cụ cưa cắt kim loại có thể được nhét sâu vào bên trong ống xương hoặc khoét rỗng vỏ quả rồi gắn keo lại như cũ. Nếu cán bộ lưu ký không kiểm tra kỹ lưỡng bằng máy quét hoặc bóc tách thủ công, các đồ vật cấm này sẽ lọt vào buồng giam, gây hậu quả khôn lường cho công tác phá án.

• Nguy cơ mất an toàn sức khỏe và vệ sinh dịch tễ

Bên cạnh yếu tố an ninh, môi trường buồng giam vốn chật hẹp và đông người. Việc tích trữ đồ ăn có xương hoặc vỏ cứng dễ gây ra tình trạng mất vệ sinh, thu hút côn trùng, chuột bọ, gây mùi hôi thối và phát sinh dịch bệnh trong khu vực giam giữ. Ngoài ra, trong những lúc tâm lý bất ổn hoặc bị kích động, người bị giam giữ có thể nuốt xương bỏ lại để tự sát, tự hủy hoại thân thể hoặc vô tình bị hóc xương nguy hiểm đến tính mạng mà không được cấp cứu kịp thời.

>>> Xem thêm bài viết tại đây: Luật sư tư vấn khiếu nại quyết định biệt giam do vi phạm nội quy

3. Chế tài xử lý vi phạm nội quy và hệ quả đối với bị can

Mọi hành vi cố tình ngụy trang, giấu giếm các loại thực phẩm có xương, vỏ cứng hoặc các vật dụng cấm vào buồng giam khi bị lực lượng quản giáo phát hiện đều dẫn đến những hình thức xử lý nghiêm khắc theo quy định.

Cán bộ quản lý sẽ lập tức lập biên bản vi phạm nội quy, tịch thu và tiêu hủy toàn bộ số thực phẩm sai quy định. Người bị giam giữ liên quan trực tiếp đến việc tàng trữ vật dụng có nguy cơ gây sát thương sẽ phải đối mặt với các mức kỷ luật nghiêm trọng của trại giam như phạt cảnh cáo, hạn chế quyền gặp gỡ người thân, cắt giảm tiêu chuẩn nhận quà hoặc bị cách ly tại buồng biệt giam trong một thời gian nhất định.

Hành vi vi phạm nội quy này cũng sẽ được ghi vào hồ sơ lý lịch phạm nhân, trực tiếp làm triệt tiêu các cơ hội được xét duyệt giảm án, đặc xá hoặc thay đổi biện pháp ngăn chặn cho tại ngoại trong giai đoạn điều tra tiếp theo.

>>> Xem thêm bài viết tại đây: Dịch vụ khiếu nại quyết định kỷ luật trong cơ sở giam giữ

4. Giải pháp pháp lý ứng phó khi phát sinh tranh chấp kỷ luật buồng giam

Trong một số trường hợp thực tế, việc phân định giữa thực phẩm an toàn và đồ vật cấm có thể dẫn đến sự hiểu lầm hoặc cán bộ quản giáo áp dụng hình thức kỷ luật biệt giam quá mức nghiêm khắc, không đúng trình tự, gia đình cần thực hiện ngay các giải pháp pháp lý:

• Ủy quyền cho Luật sư rà soát biên bản vi phạm: Luật sư hình sự có quyền vào cơ sở giam giữ làm việc trực tiếp với thân chủ để làm rõ bản chất sự việc, xác định xem đồ ăn đó do người nhà vô tình mang vào hay do bị can bị các đối tượng khác trong buồng gài bẫy nhằm đổ tội.
• Thực hiện quyền khiếu nại quyết định kỷ luật: Nếu có căn cứ cho thấy quyết định phạt biệt giam, cắt quyền thăm nuôi của Ban giám thị trại giam là thiếu cơ sở khách quan hoặc vi phạm thủ tục hành chính, Luật sư sẽ hỗ trợ gia đình soạn thảo và nộp đơn khiếu nại khẩn cấp lên Viện kiểm sát nhân dân có thẩm quyền giám sát giam giữ để đòi lại công bằng.

Quy định cấm gửi đồ ăn có xương và vỏ cứng vào khu vực giam giữ theo Thông tư 58/2026/TT-BCA quy định quản lý, theo dõi người bị cấm đi khỏi nơi cư trú là một biện pháp kỹ thuật bắt buộc để bảo vệ an ninh tuyệt đối cho trại giam và tính mạng của chính những người đang bị giam giữ. Khi chuẩn bị đồ tiếp tế, thân nhân nên chủ động lọc sạch xương, bóc toàn bộ vỏ cứng của thực phẩm, cắt nhỏ thức ăn mềm để quá trình bàn giao diễn ra nhanh chóng, an toàn. Để được tư vấn chi tiết và thực hiện thủ tục hiệu quả, hãy liên hệ Công ty luật ACC ngay hôm nay.