Việc chấp hành nghiêm quy định tại nơi giam giữ không chỉ là nghĩa vụ mà còn là yếu tố tiên quyết ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi và lộ trình tái hòa nhập cộng đồng của phạm nhân. Đặc biệt, với sự ra đời của Thông tư 65/2026/TT-BCA Quy định về đồ vật cấm đưa vào nơi chấp hành án phạt tù và việc thu giữ, xử lý đồ vật cấm (có hiệu lực từ ngày 01/7/2026), vấn đề tàng trữ đồ vật cấm đang trở thành một trong những tiêu chí quan trọng trong công tác xếp loại thi đua.
Là đơn vị uy tín trong lĩnh vực tư vấn pháp luật, Công ty Luật ACC xin cung cấp cái nhìn chuyên sâu và dễ hiểu để quý độc giả, đặc biệt là thân nhân phạm nhân, hiểu rõ về quy định mới này và những tác động pháp lý liên quan.
1. Hiểu đúng về "Đồ vật cấm" theo Thông tư 65/2026/TT-BCA
Thông tư 65/2026/TT-BCA được Bộ Công an ban hành nhằm thắt chặt kỷ cương trong các cơ sở giam giữ. Khác với các văn bản trước đây, Thông tư này mở rộng phạm vi điều chỉnh không chỉ trong cơ sở giam giữ mà còn bao gồm khu lao động ngoài trại giam, khu điều trị, nơi quản lý phạm nhân trích xuất.
Danh mục 12 nhóm đồ vật bị nghiêm cấm đưa vào nơi chấp hành án bao gồm:
- Vũ khí quân dụng, vũ khí thô sơ, vũ khí thể thao, súng săn; vật liệu nổ, tiền chất thuốc nổ.
- Công cụ hỗ trợ: súng bắn điện, hơi ngạt, chất độc, chất gây mê, từ trường, laze, lưới; súng phóng dây mồi; súng bắn đạn nhựa nổ, cao su, hơi cay, pháo hiệu, hiệu lệnh, đánh dấu và đạn sử dụng cho các loại súng này; phương tiện xịt hơi cay, hơi ngạt, chất độc, chất gây mê, chất gây ngứa; lựu đạn khói, lựu đạn cay, quả nổ; dùi cui điện, dùi cui cao su, dùi cui kim loại; khóa số tám, bàn chông, dây đinh gai; áo giáp; găng tay điện, găng tay bắt dao; lá chắn, mũ chống đạn; thiết bị áp chế bằng âm thanh và công cụ khác có tính năng, tác dụng tương tự như công cụ hỗ trợ.
- Chất cháy, chất gây cháy, chất phóng xạ, hoá chất, độc dược.
- Các chất ma tuý và tiền chất.
- Thuốc chữa bệnh, thuốc phòng bệnh, thuốc gây nghiện, thuốc hướng thần; rượu, bia và các chất kích thích khác.
- Phích nước; đồ vật bằng kim loại, đồ làm bằng sành sứ, đá, thuỷ tinh hoặc bằng chất liệu khác có thể dùng làm hung khí.
- Tiền, giấy tờ có giá, các loại thẻ thanh toán bằng hình thức điện tử, vàng, bạc, đá quý, kim loại quý.
- Giấy tờ tùy thân, giấy tờ về cư trú, giấy chứng nhận nghề, bằng cấp, chứng chỉ và các giấy tờ chứng nhận khác.
- Thiết bị, linh kiện điện tử, thông tin liên lạc cá nhân, phương tiện ghi âm, ghi hình, trừ các trang thiết bị điện tử dùng trong y tế nhằm bảo đảm sức khỏe cá nhân cho phạm nhân như: máy đo huyết áp, máy trợ thính, máy trợ tim và các loại máy phụ trợ khác theo quy định của pháp luật về y tế.
- Sách, báo, ấn phẩm, tôn giáo, tín ngưỡng không được in, phát hành hợp pháp; tranh, ảnh, phim, băng đĩa có nội dung nhằm chống Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, mê tín dị đoan, đồi trụy; các loại bài lá, sách, báo, tài liệu (in, viết, vẽ hoặc hình thức khác) gây ảnh hưởng đến công tác quản lý, giáo dục phạm nhân.
- Thực phẩm tươi sống hoặc thực phẩm đã qua sơ chế, chế biến nhưng không có điều kiện bảo quản, không bảo đảm an toàn thực phẩm theo quy định của pháp luật về an toàn thực phẩm.
- Đồ vật khác có thể gây mất an toàn nơi chấp hành án phạt tù của phạm nhân, gây nguy hại cho bản thân phạm nhân và người khác, ảnh hưởng đến vệ sinh môi trường, sức khỏe của phạm nhân hoặc sử dụng vào mục đích vi phạm nội quy, vi phạm pháp luật.
2. Tàng trữ đồ vật cấm ảnh hưởng ra sao đến xếp loại thi đua?
Trong môi trường giáo dục phạm nhân, xếp loại thi đua (Tốt, Khá, Trung bình, Kém) là căn cứ quan trọng để xem xét giảm thời hạn chấp hành án phạt tù hoặc đặc xá. Việc tàng trữ đồ vật cấm được coi là hành vi vi phạm kỷ luật nghiêm trọng.
Theo tinh thần của Thông tư 65/2026/TT-BCA, khi phạm nhân có hành vi tàng trữ đồ vật cấm, tùy vào tính chất và mức độ, hậu quả đối với thi đua thường thấy như sau:
- Không được xếp loại thi đua ở mức Tốt hoặc Khá: Hành vi vi phạm danh mục đồ vật cấm là cơ sở để hội đồng kỷ luật hạ bậc thi đua, bất kể phạm nhân có thành tích lao động tốt đến đâu.
- Mất cơ hội giảm án: Xếp loại thi đua thấp (Trung bình hoặc Kém) sẽ khiến phạm nhân mất đi lợi thế cạnh tranh khi cơ sở giam giữ lập hồ sơ đề nghị giảm thời hạn chấp hành án phạt tù.
- Xử lý kỷ luật kèm theo: Ngoài việc ảnh hưởng thi đua, phạm nhân còn phải chịu các hình thức kỷ luật khác như khiển trách, cảnh cáo, hoặc giam giữ tại buồng kỷ luật tùy theo mức độ vi phạm quy định tại Thông tư 65/2026/TT-BCA.
Bảng minh họa tác động (Giả định về khung đánh giá):
|
Mức độ vi phạm |
Tác động đến thi đua |
Khả năng xét giảm án |
|
Tàng trữ vũ khí/ma túy |
Xếp loại Kém |
Hủy/Hoãn xét giảm án |
|
Tàng trữ tiền/điện thoại |
Xếp loại Trung bình/Kém |
Ảnh hưởng nghiêm trọng |
|
Tàng trữ thực phẩm/đồ dùng cấm khác |
Xếp loại Trung bình |
Cân nhắc hạn chế |
>>> Xem thêm tại đây: Luật sư tư vấn bảo vệ quyền đặc xá trước kỷ luật sai
3. Quy trình thu giữ và xử lý theo Thông tư mới
Khi phát hiện phạm nhân tàng trữ đồ vật cấm, cán bộ quản lý sẽ thực hiện các bước sau:
- Lập biên bản: Ngay khi phát hiện, cơ sở giam giữ phải lập biên bản thu giữ tang vật, có chữ ký của phạm nhân và người chứng kiến.
- Niêm phong: Đồ vật cấm phải được niêm phong và bảo quản theo quy định.
- Xử lý:
- Đối với đồ vật là công cụ phạm tội: Chuyển cơ quan điều tra nếu có dấu hiệu tội phạm mới.
- Đối với đồ vật thông thường: Lưu giữ để trả lại cho thân nhân hoặc tiêu hủy tùy theo tính chất.
- Đối với tiền, giấy tờ có giá: Xử lý theo quy định về tài chính của Bộ Công an.
>>> Xem thêm tại đây: Giải pháp hủy bỏ biên bản vi phạm nội quy trại giam
Việc nắm rõ các bước này giúp thân nhân phạm nhân hiểu rằng mọi hành vi tàng trữ dù là nhỏ nhất cũng sẽ được ghi chép vào hồ sơ cá nhân và ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả thi đua.
Thông tư 65/2026/TT-BCA không chỉ là công cụ để quản lý, mà còn là lời nhắc nhở quan trọng về kỷ luật trong môi trường giam giữ. Việc tuân thủ pháp luật chính là con đường ngắn nhất để phạm nhân sớm trở về với gia đình.
Nếu quý độc giả có bất kỳ vướng mắc pháp lý nào liên quan đến quy định tại Thông tư này hoặc cần tư vấn về thủ tục thi hành án, hãy liên hệ ngay với Công ty Luật ACC – đơn vị đồng hành tin cậy, sẵn sàng hỗ trợ quý khách mọi lúc, mọi nơi với đội ngũ chuyên gia giàu kinh nghiệm.
Để lại một bình luận