Thẩm định giá tài sản là gì?

Thẩm định giá tài sản đóng vai trò then chốt trong việc xác định giá trị thực tế của tài sản, hỗ trợ các giao dịch kinh tế, vay vốn ngân hàng hay giải quyết tranh chấp một cách minh bạch. Thủ tục này giúp các bên tham gia nắm rõ giá trị tài sản để đưa ra quyết định chính xác và giảm thiểu rủi ro. Hiểu rõ về khái niệm và quy định liên quan sẽ mang lại lợi ích thiết thực cho cá nhân cũng như doanh nghiệp. Cùng Công ty Luật ACC tìm hiểu sâu hơn về chủ đề này.

1. Thẩm định giá tài sản là gì?

Thẩm định giá tài sản là hoạt động tư vấn xác định giá trị của tài sản tại một thời điểm, địa điểm cụ thể theo quy định của pháp luật về giá. Hoạt động này được thực hiện bởi doanh nghiệp thẩm định giá và thẩm định viên về giá đáp ứng các điều kiện hành nghề theo Luật Giá 2023.

Tài sản được thẩm định có thể bao gồm bất động sản, máy móc, thiết bị, phương tiện, hàng hóa, quyền tài sản và các loại tài sản khác theo quy định pháp luật. Kết quả thẩm định giá được thể hiện trong báo cáo thẩm định giá và chứng thư thẩm định giá do doanh nghiệp thẩm định giá phát hành theo quy định. Luật Giá 2023 cũng quy định cụ thể về điều kiện kinh doanh dịch vụ thẩm định giá, quyền và nghĩa vụ của doanh nghiệp thẩm định giá và thẩm định viên về giá.

2. Vai trò của thẩm định giá tài sản trong đời sống kinh tế

Thẩm định giá tài sản giúp các cá nhân, tổ chức có thêm cơ sở để đưa ra quyết định liên quan đến tài sản. Hoạt động này có thể được sử dụng trong các giao dịch mua bán, chuyển nhượng, thế chấp, góp vốn, xử lý tài sản hoặc những mục đích khác theo hợp đồng thẩm định giá.

Trong hoạt động tín dụng, kết quả thẩm định giá có thể được tổ chức tín dụng sử dụng để tham khảo khi đánh giá tài sản bảo đảm và khả năng cấp tín dụng. Đối với doanh nghiệp, thẩm định giá có thể hỗ trợ xác định giá trị tài sản trong quá trình mua bán, sáp nhập, góp vốn hoặc xử lý tài sản.

Ngoài ra, báo cáo và chứng thư thẩm định giá còn có thể được sử dụng làm căn cứ trong một số hoạt động quản lý nhà nước, tố tụng hoặc các giao dịch khác khi pháp luật chuyên ngành cho phép. Tuy nhiên, kết quả thẩm định giá không đương nhiên là căn cứ bắt buộc cho mọi giao dịch, mà giá trị sử dụng còn phụ thuộc vào mục đích thẩm định, hợp đồng và quy định pháp luật có liên quan.

Xem thêm: Phòng hỏi cung là gì?

3. Các phương pháp thẩm định giá tài sản theo Luật Giá 2023

Việc thẩm định giá phải tuân thủ các tiêu chuẩn thẩm định giá và áp dụng cách tiếp cận, phương pháp phù hợp với tài sản, mục đích thẩm định và điều kiện thị trường. Không nên hiểu rằng Luật Giá 2023 chỉ quy định ba phương pháp là so sánh, chi phí và thu nhập như nội dung bài cũ.

Theo hệ thống tiêu chuẩn thẩm định giá hiện hành, thẩm định viên lựa chọn cách tiếp cận và phương pháp phù hợp với từng trường hợp cụ thể. Chẳng hạn, cách tiếp cận từ thị trường có thể sử dụng phương pháp so sánh; cách tiếp cận từ chi phí có thể áp dụng phương pháp chi phí; cách tiếp cận từ thu nhập có thể sử dụng các phương pháp dựa trên dòng tiền hoặc thu nhập của tài sản.

Việc lựa chọn phương pháp phải dựa trên đặc điểm tài sản, mục đích thẩm định, thông tin thu thập được và điều kiện thị trường. Do đó, không phải mọi tài sản đều áp dụng cùng một phương pháp hoặc cùng một cách tính giá trị. Doanh nghiệp thẩm định giá và thẩm định viên phải tuân thủ quy trình, tiêu chuẩn chuyên môn và quy định về các cách tiếp cận, phương pháp thẩm định giá.

Xem thêm: Tự viết thêm vào biên bản hỏi cung bị xử lý thế nào?

4. Những lưu ý khi thực hiện thẩm định giá tài sản

Khi thực hiện thẩm định giá tài sản, khách hàng nên lựa chọn doanh nghiệp có Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh dịch vụ thẩm định giá và kiểm tra thẩm định viên về giá có đăng ký hành nghề theo quy định. Luật Giá 2023 quy định cụ thể về điều kiện kinh doanh dịch vụ thẩm định giá cũng như quyền, nghĩa vụ của doanh nghiệp và thẩm định viên.

Khách hàng cần cung cấp đầy đủ thông tin, hồ sơ pháp lý và tài liệu liên quan đến tài sản để doanh nghiệp có cơ sở thực hiện thẩm định. Hợp đồng thẩm định giá cũng cần xác định rõ mục đích, phạm vi công việc và các nội dung liên quan đến việc sử dụng kết quả thẩm định.

Sau khi hoàn thành, doanh nghiệp thẩm định giá phát hành chứng thư thẩm định giá và báo cáo thẩm định giá theo quy định. Luật Giá 2023 xác định chứng thư thẩm định giá là văn bản do doanh nghiệp thẩm định giá hoặc chi nhánh doanh nghiệp thẩm định giá phát hành sau khi kết thúc hoạt động thẩm định giá để thông báo về giá trị tài sản và những nội dung chính của báo cáo thẩm định giá.

5. Câu hỏi thường gặp

Thẩm định giá tài sản có bắt buộc không?

Trả lời: Thẩm định giá tài sản không bắt buộc trong mọi giao dịch. Việc có phải thực hiện thẩm định giá hay không phụ thuộc vào mục đích sử dụng, yêu cầu của các bên và quy định pháp luật chuyên ngành đối với từng trường hợp. Khi cần sử dụng dịch vụ thẩm định giá, nên lựa chọn doanh nghiệp đáp ứng điều kiện kinh doanh dịch vụ thẩm định giá theo Luật Giá 2023.

Ai có quyền thực hiện thẩm định giá tài sản?

Trả lời: Hoạt động kinh doanh dịch vụ thẩm định giá được thực hiện bởi doanh nghiệp thẩm định giá hoặc chi nhánh doanh nghiệp thẩm định giá đủ điều kiện theo Luật Giá 2023, với thẩm định viên về giá đăng ký hành nghề theo quy định. Cá nhân không đáp ứng điều kiện hành nghề không được tự mình cung cấp dịch vụ thẩm định giá với tư cách thẩm định viên về giá.

Thẩm định giá tài sản mất bao lâu?

Trả lời: Thời gian thẩm định giá tài sản không có một thời hạn cố định cho mọi trường hợp mà phụ thuộc vào loại tài sản, hồ sơ, phạm vi công việc và mức độ phức tạp của việc thu thập, phân tích thông tin. Thông thường, quá trình này có thể mất từ vài ngày đến vài tuần kể từ khi đơn vị thẩm định giá tiếp nhận đầy đủ hồ sơ và thống nhất phạm vi công việc.

Thẩm định giá tài sản là công cụ quan trọng giúp cá nhân và doanh nghiệp bảo vệ quyền lợi trong các giao dịch kinh tế. Để được tư vấn chi tiết và hỗ trợ thực hiện thủ tục chuyên nghiệp, hãy liên hệ Công ty Luật ACC ngay hôm nay để nhận giải pháp phù hợp nhất.