Thủ tục đổi họ từ mẹ sang ba cho con

Thủ tục đổi họ từ mẹ sang ba cho con được thực hiện khi cha, mẹ có nhu cầu thay đổi họ của con để thống nhất với họ của cha hoặc phù hợp với hoàn cảnh gia đình. Tuy nhiên, việc thay đổi họ phải đáp ứng điều kiện, chuẩn bị đúng hồ sơ và thực hiện tại cơ quan đăng ký hộ tịch có thẩm quyền. Công ty Luật ACC sẽ cung cấp thông tin chi tiết về điều kiện, hồ sơ, trình tự và cơ quan giải quyết thủ tục đổi họ cho con trong bài viết dưới đây.

1. Đổi họ từ mẹ sang cha cho con được không?

Theo điểm a khoản 1 Điều 27 Bộ luật Dân sự 2015, cá nhân có quyền yêu cầu thay đổi họ cho con đẻ từ họ của cha đẻ sang họ của mẹ đẻ hoặc ngược lại.

Do đó, trường hợp con đang mang họ mẹ nhưng cha mẹ có nhu cầu đổi sang họ cha thì có thể thực hiện thủ tục thay đổi họ trong Giấy khai sinh nếu đáp ứng điều kiện theo quy định.

Đối với người chưa thành niên, khoản 1 Điều 7 Nghị định 123/2015/NĐ-CP quy định việc thay đổi họ, chữ đệm, tên phải có sự đồng ý của cha, mẹ và được thể hiện trong Tờ khai. Nếu người được thay đổi họ từ đủ 9 tuổi trở lên thì còn phải có sự đồng ý của người đó.

Trường hợp cha chưa được xác định hoặc chưa được ghi nhận trong Giấy khai sinh thì cần xem xét thêm thủ tục xác định quan hệ cha, con trước khi thực hiện thay đổi họ.

2. Thủ tục đổi họ từ mẹ sang cha cho con

Thủ tục đổi họ từ mẹ sang cha cho con được thực hiện theo trình tự sau:

Bước 1: Chuẩn bị hồ sơ

Cha, mẹ hoặc người có quyền yêu cầu chuẩn bị Tờ khai đăng ký thay đổi, cải chính, bổ sung hộ tịch và các giấy tờ làm căn cứ cho việc thay đổi họ của con. Trường hợp con dưới 18 tuổi, cần thể hiện sự đồng ý của cha, mẹ. Nếu con từ đủ 9 tuổi trở lên, cần có thêm sự đồng ý của người con.

Bước 2: Nộp hồ sơ

Người yêu cầu nộp hồ sơ tại UBND cấp xã có thẩm quyền đăng ký hộ tịch theo quy định hiện hành. Theo Nghị định 120/2025/NĐ-CP, thẩm quyền hộ tịch được phân định theo mô hình chính quyền địa phương 02 cấp, trong đó UBND cấp xã thực hiện các nhiệm vụ, thẩm quyền về đăng ký và quản lý hộ tịch được phân định theo quy định. 

Bước 3: Cơ quan hộ tịch kiểm tra và giải quyết

Công chức làm công tác hộ tịch kiểm tra hồ sơ, đối chiếu thông tin trong Cơ sở dữ liệu hộ tịch và xem xét căn cứ thay đổi họ. Nếu hồ sơ đầy đủ, việc thay đổi họ có căn cứ và không thuộc trường hợp từ chối đăng ký, cơ quan đăng ký hộ tịch ghi nhận nội dung thay đổi theo quy định. Trường hợp cần xác minh hoặc hồ sơ chưa đủ căn cứ, cơ quan có thẩm quyền thực hiện xác minh, yêu cầu bổ sung giấy tờ hoặc hướng dẫn người yêu cầu hoàn thiện hồ sơ.

Bước 4: Nhận kết quả

Sau khi giải quyết, nội dung thay đổi họ được ghi nhận trong Sổ hộ tịch và cập nhật thông tin hộ tịch của người được thay đổi.

3. Đổi họ từ mẹ sang cha cho con cần giấy tờ gì?

Hồ sơ đổi họ từ mẹ sang cha cho con gồm các giấy tờ cơ bản sau:

• Tờ khai đăng ký thay đổi, cải chính hộ tịch theo mẫu;
• Giấy khai sinh của con;
• Giấy tờ tùy thân của người yêu cầu;
• Giấy tờ chứng minh căn cứ thay đổi họ, nếu có;
• Văn bản hoặc nội dung thể hiện sự đồng ý của cha, mẹ đối với việc thay đổi họ cho người chưa thành niên;
• Văn bản thể hiện sự đồng ý của người con nếu con từ đủ 9 tuổi trở lên;
• Giấy tờ liên quan đến quan hệ cha, con trong trường hợp cần xác định hoặc bổ sung thông tin về người cha.

Theo khoản 1 Điều 38 Nghị định 123/2015/NĐ-CP, hồ sơ thay đổi, cải chính hộ tịch gồm Tờ khai theo mẫu, bản chính Giấy khai sinh của người cần thay đổi và các giấy tờ liên quan làm căn cứ cho việc thay đổi. Quy định này được cập nhật, sửa đổi trong hệ thống văn bản hộ tịch hiện hành. 

Trường hợp thông tin hộ tịch đã có trên cơ sở dữ liệu, cơ quan đăng ký hộ tịch có thể khai thác thông tin theo quy định, giúp giảm việc yêu cầu người dân xuất trình lại giấy tờ đã có dữ liệu.

4. Điều kiện để được thay đổi họ, tên cho con trong giấy khai sinh

Để đổi họ từ mẹ sang cha cho con, cần đáp ứng các điều kiện sau:

• Thuộc trường hợp được thay đổi họ: Con đẻ được thay đổi họ từ họ mẹ sang họ cha hoặc từ họ cha sang họ mẹ theo điểm a khoản 1 Điều 27 Bộ luật Dân sự 2015.
• Có sự đồng ý của cha và mẹ: Việc thay đổi họ cho người dưới 18 tuổi phải có sự đồng ý của cha, mẹ theo khoản 1 Điều 7 Nghị định 123/2015/NĐ-CP.
• Có sự đồng ý của người con từ đủ 9 tuổi: Nếu người được thay đổi họ từ đủ 9 tuổi trở lên thì phải có sự đồng ý của người đó.
• Có căn cứ chứng minh cho yêu cầu thay đổi: Hồ sơ phải có giấy tờ, thông tin hộ tịch hoặc tài liệu liên quan để cơ quan đăng ký hộ tịch có cơ sở giải quyết.
• Thông tin về quan hệ cha, con phải phù hợp: Trường hợp cha chưa được ghi nhận trong Giấy khai sinh thì cần thực hiện thủ tục xác định quan hệ cha, con theo quy định trước hoặc kết hợp với việc thay đổi họ tùy hồ sơ.
• Không làm ảnh hưởng đến quyền, nghĩa vụ đã xác lập: Việc thay đổi họ không làm thay đổi hoặc chấm dứt quyền, nghĩa vụ dân sự đã được xác lập theo họ cũ theo khoản 3 Điều 27 Bộ luật Dân sự 2015.

5. Cơ quan có thẩm quyền thay đổi họ, tên

Đối với thủ tục đổi họ từ mẹ sang cha cho con, UBND cấp xã là cơ quan có thẩm quyền đăng ký thay đổi hộ tịch theo quy định hiện hành.

Cụ thể, theo Điều 7 Nghị định 120/2025/NĐ-CP, thẩm quyền đăng ký thay đổi, cải chính hộ tịch được phân định cho UBND cấp xã. Do đó, cha, mẹ hoặc người có quyền yêu cầu có thể nộp hồ sơ tại UBND xã, phường hoặc đặc khu có thẩm quyền theo quy định về đăng ký hộ tịch.

Khi tiếp nhận hồ sơ, cơ quan đăng ký hộ tịch sẽ kiểm tra thông tin của người yêu cầu, Giấy khai sinh của con và các giấy tờ chứng minh căn cứ thay đổi họ. Nếu đủ điều kiện, công chức hộ tịch thực hiện đăng ký thay đổi họ và cập nhật thông tin hộ tịch theo quy định.

6. Đổi họ từ mẹ sang cha theo căn cứ pháp lý nào?

Thủ tục đổi họ từ mẹ sang cha cho con được thực hiện dựa trên các quy định pháp luật chủ yếu sau:

• Bộ luật Dân sự 2015: Điều 26 về quyền có họ, tên và Điều 27 về quyền thay đổi họ.
• Luật Hộ tịch 2014: quy định về đăng ký thay đổi, cải chính hộ tịch.
• Nghị định 123/2015/NĐ-CP: đặc biệt Điều 7 về thay đổi họ, chữ đệm, tên cho người chưa thành niên và các quy định về hồ sơ, thủ tục đăng ký thay đổi hộ tịch.
• Nghị định 07/2025/NĐ-CP: sửa đổi, bổ sung một số quy định trong lĩnh vực hộ tịch, quốc tịch, chứng thực.
• Nghị định 120/2025/NĐ-CP: quy định về phân định thẩm quyền trong mô hình chính quyền địa phương 02 cấp, trong đó có lĩnh vực hộ tịch.

7. Dịch vụ đổi họ từ mẹ sang cha cho con

Công ty Luật ACC cung cấp dịch vụ hỗ trợ thực hiện thủ tục đổi họ từ mẹ sang cha cho con, phù hợp với tình trạng hồ sơ của từng trường hợp.

Nội dung dịch vụ gồm:

• Tư vấn điều kiện đổi họ từ mẹ sang cha cho con;
• Kiểm tra Giấy khai sinh và hồ sơ liên quan;
• Xác định thủ tục cần thực hiện đối với từng trường hợp;
• Hướng dẫn chuẩn bị giấy tờ, hồ sơ;
• Hỗ trợ soạn Tờ khai và các giấy tờ cần thiết;
• Hỗ trợ nộp hồ sơ tại cơ quan đăng ký hộ tịch có thẩm quyền;
• Theo dõi quá trình giải quyết hồ sơ;
• Hỗ trợ nhận kết quả thay đổi hộ tịch.

Đối với trường hợp cha chưa được ghi nhận trên Giấy khai sinh, ACC có thể hỗ trợ xác định thủ tục phù hợp.

8. Các câu hỏi thường gặp

Đổi họ từ mẹ sang cha cho con có được không?

Có. Pháp luật cho phép thay đổi họ của con đẻ từ họ mẹ sang họ cha theo điểm a khoản 1 Điều 27 Bộ luật Dân sự 2015. Cha, mẹ cần thực hiện thủ tục thay đổi hộ tịch và đáp ứng các điều kiện liên quan đến người chưa thành niên.

Con đang mang họ mẹ nhưng cha chưa có tên trong Giấy khai sinh thì có đổi sang họ cha được không?

Có thể thực hiện, nhưng cần xác định quan hệ cha, con trước hoặc kết hợp với thủ tục thay đổi họ tùy trường hợp. Nếu chưa có căn cứ xác lập quan hệ cha, con thì cần thực hiện thủ tục đăng ký nhận cha, con theo quy định.

Đổi họ cho con có cần làm lại Giấy khai sinh không?

Sau khi đăng ký thay đổi họ, cơ quan hộ tịch ghi nhận nội dung thay đổi trong Sổ hộ tịch và cập nhật thông tin hộ tịch của người được thay đổi. Người dân có thể đề nghị cấp bản sao trích lục hộ tịch hoặc giấy tờ hộ tịch theo quy định khi cần sử dụng thông tin mới.

Đổi họ từ mẹ sang cha có làm mất quyền của mẹ đối với con không?

Không. Việc thay đổi họ chỉ làm thay đổi thông tin về họ của người con, không làm thay đổi hoặc chấm dứt quyền, nghĩa vụ dân sự đã được xác lập theo họ cũ theo khoản 3 Điều 27 Bộ luật Dân sự 2015.

Đổi họ cho con từ mẹ sang cha mất bao lâu?

Thời hạn giải quyết được thực hiện theo quy định về đăng ký thay đổi, cải chính hộ tịch. Trường hợp hồ sơ cần xác minh hoặc có thông tin chưa thống nhất, thời gian giải quyết có thể phụ thuộc vào kết quả xác minh của cơ quan có thẩm quyền.

Thủ tục đổi họ từ mẹ sang ba cho con cần được thực hiện đúng điều kiện, hồ sơ và thẩm quyền theo quy định pháp luật hiện hành. Việc chuẩn bị đầy đủ giấy tờ và xác định đúng trường hợp hộ tịch sẽ giúp quá trình giải quyết thuận lợi hơn. Nếu cần hỗ trợ, Công ty Luật ACC có thể tư vấn điều kiện, hướng dẫn chuẩn bị hồ sơ và hỗ trợ thực hiện thủ tục đổi họ cho con theo quy định.