Tiền thưởng đột xuất được thực hiện trên cơ sở nào?

Trong bối cảnh hệ thống pháp luật về tiền lương và chế độ đãi ngộ đang có những bước đổi mới mạnh mẽ, các quy định tại Nghị định 161/2026/NĐ-CP đang nhận được sự quan tâm rất lớn từ dư luận. Bên cạnh việc điều chỉnh mức lương cơ sở, chế độ tiền thưởng, đặc biệt là tiền thưởng đột xuất, là nội dung mang tính nhân văn và khích lệ cao đối với đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức. Để hiểu rõ vấn đề này dưới góc độ pháp lý, Công ty Luật ACC xin cung cấp thông tin hướng dẫn chi tiết ngay dưới đây.

1. Nghị định 161/2026/NĐ-CP và đối tượng áp dụng

Nghị định 161/2026/NĐ-CP Quy định mức lương cơ sở và chế độ tiền thưởng đối với cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang (gọi tắt là Nghị định 161) là văn bản quan trọng, tạo cơ sở pháp lý thống nhất cho việc thực hiện chế độ tiền thưởng trong khu vực công.

Theo quy định, đối tượng được áp dụng chế độ tiền thưởng (bao gồm cả tiền thưởng thường xuyên và tiền thưởng đột xuất) bao gồm:

• Cán bộ, công chức, viên chức đang làm việc trong các cơ quan, tổ chức, đơn vị sự nghiệp công lập của Đảng, Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các tổ chức chính trị – xã hội.
• Người làm việc trong các tổ chức xã hội thực hiện nhiệm vụ được Nhà nước giao.
• Lực lượng vũ trang (trừ các trường hợp đặc thù được quy định riêng theo các văn bản chuyên ngành).

2. Tiền thưởng đột xuất được thực hiện trên cơ sở nào?

Theo khoản 1 Điều 4 Nghị định 161/2026/NĐ-CP, chế độ tiền thưởng được thực hiện trên cơ sở thành tích công tác đột xuất và kết quả theo dõi, đánh giá, xếp loại chất lượng hằng năm đối với các đối tượng thuộc diện áp dụng.

Đối với tiền thưởng đột xuất, căn cứ trực tiếp là thành tích công tác đột xuất của người hưởng lương. Việc xem xét, quyết định thưởng được thực hiện theo Quy chế tiền thưởng do người có thẩm quyền ban hành.

Theo khoản 2 Điều 4, việc thưởng đột xuất được thực hiện theo Quy chế tiền thưởng của người đứng đầu đơn vị lực lượng vũ trang theo quy định của Bộ Quốc phòng, Bộ Công an; hoặc của người đứng đầu cơ quan có thẩm quyền quản lý, người được phân cấp quản lý cán bộ, công chức và người đứng đầu đơn vị sự nghiệp công lập.

Khi cá nhân có thành tích công tác đột xuất, cơ quan, đơn vị sẽ xem xét việc thưởng theo Quy chế tiền thưởng đã được ban hành.

Quy chế tiền thưởng phải quy định rõ:

• tiêu chí thưởng;
• mức tiền thưởng đối với từng trường hợp;
• quy trình, thủ tục xét thưởng.

Theo khoản 3 Điều 4 Nghị định 161/2026/NĐ-CP, mức tiền thưởng cụ thể do Quy chế tiền thưởng quy định và không nhất thiết phải gắn với mức lương theo hệ số lương của từng người.

>>> Xem thêm tại đây: Luật sư tư vấn xây dựng Quy chế tiền thưởng đối với cán bộ, công chức, viên chức

3. Cách tính toán và ví dụ minh họa

Tại Nghị định 161/2026/NĐ-CP, phương pháp xác định tiền thưởng thường gắn liền với hiệu quả công việc và ngân sách được phân bổ. Dưới đây là ví dụ để bạn dễ hình dung về cách tính mức thưởng (lưu ý: mức thưởng cụ thể do thủ trưởng cơ quan quy định trong quy chế chi tiêu nội bộ):

Giả sử tại một đơn vị sự nghiệp, Quy chế chi tiêu nội bộ quy định mức thưởng đột xuất cho "Sáng kiến cải tiến quy trình công việc" là từ 1 đến 3 lần mức lương cơ sở (2.530.000 đồng/tháng).

• Trường hợp A: Cán bộ X có sáng kiến mang lại hiệu quả rõ rệt, thủ trưởng đơn vị quyết định mức thưởng là 2 lần mức lương cơ sở.
• Công thức tính: Tiền thưởng = Mức hệ số thưởng x Mức lương cơ sở.
• Tính toán: 2 x 2.530.000 = 5.060.000 đồng.

Như vậy, khoản tiền 5.060.000 đồng sẽ là khoản thưởng đột xuất mà cán bộ X nhận được, giúp động viên kịp thời tinh thần làm việc của người lao động.

>>> Xem thêm tại đây: Luật sư tư vấn xây dựng quy trình xét thưởng định kỳ theo Quy chế tiền thưởng

4. Những lưu ý quan trọng về quản lý quỹ tiền thưởng

Để đảm bảo tính minh bạch và tuân thủ đúng Nghị định 161/2026/NĐ-CP, các cơ quan, đơn vị cần lưu ý:

• Việc chi thưởng đột xuất phải căn cứ vào quỹ tiền thưởng được giao và quy chế chi tiêu nội bộ của cơ quan.
• Đến hết năm ngân sách, nếu cơ quan không sử dụng hết quỹ tiền thưởng, đơn vị phải hủy dự toán (đối với nguồn dư dự toán) hoặc nộp ngân sách nhà nước (đối với nguồn dư tạm ứng).
• Công tác đánh giá khen thưởng phải đảm bảo tính công bằng, công khai, tránh việc chi trả mang tính hình thức hoặc không đúng đối tượng.

Việc áp dụng đúng các quy định về tiền thưởng đột xuất không chỉ là nghĩa vụ hành chính mà còn là giải pháp then chốt để duy trì động lực, sự tận tụy của đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức trong thời kỳ mới.

Nếu bạn còn bất kỳ vướng mắc nào liên quan đến cách triển khai quy chế tiền thưởng tại cơ quan, hoặc cần hỗ trợ pháp lý chi tiết hơn về các văn bản quy định tại Nghị định 161/2026/NĐ-CP, hãy liên hệ ngay với Công ty Luật ACC. Với đội ngũ chuyên gia pháp lý am hiểu sâu rộng, chúng tôi luôn sẵn sàng đồng hành và tư vấn chuyên sâu để bảo đảm quyền lợi tốt nhất cho bạn.