Trong quy trình tương trợ tư pháp hình sự, việc chuyển giao người đang chấp hành án phạt tù ra nước ngoài hoặc tiếp nhận từ nước ngoài về Việt Nam đòi hỏi sự tham gia phối hợp của nhiều cơ quan chức năng. Trong đó, trại giam — nơi trực tiếp quản lý, giáo dục và theo dõi phạm nhân — đóng vai trò là đơn vị thực địa cốt lõi. Ban giám thị trại giam chịu trách nhiệm trực tiếp trong việc thiết lập, thẩm định và hoàn thiện toàn bộ hệ thống hồ sơ gốc của người bị kết án. Bài viết dưới đây của Công ty Luật ACC sẽ phân tích chi tiết các nghĩa vụ pháp lý đặc thù này.
1. Hệ thống sổ sách nghiệp vụ của trại giam theo quy chuẩn Bộ Công an
Mọi hoạt động lưu trữ thông tin, quản lý danh sách và trích xuất tài liệu phục vụ công tác chuyển giao tại các trại giam hiện nay được vận hành theo một cơ chế hành chính thống nhất.
Trại giam có nghĩa vụ áp dụng nghiêm ngặt các văn bản, giấy tờ quy định tại Thông tư 50/2026/TT-BCA Quy định về các loại biểu mẫu giấy tờ, sổ sách trong công tác dẫn độ và công tác chuyển giao người đang chấp hành án phạt tù thuộc thẩm quyền của Công an nhân dân. Văn bản này quy định về các loại biểu mẫu giấy tờ, sổ sách trong công tác dẫn độ và công tác chuyển giao người đang chấp hành án phạt tù thuộc thẩm quyền của Công an nhân dân. Hệ thống mã số biểu mẫu này giúp ban giám thị trại giam chuẩn hóa việc thống kê số liệu phạm nhân có yếu tố nước ngoài, tạo cơ sở dữ liệu đồng bộ để luân chuyển hồ sơ lên Cơ quan quản lý thi hành án hình sự cấp trên.
2. Trách nhiệm thu thập văn bản nguồn và lập hồ sơ gốc của đối tượng
Khi có yêu cầu chuyển giao hoặc có đơn xin tự nguyện chuyển giao của phạm nhân, ban giám thị trại giam phải chủ động thành lập tổ nghiệp vụ để thu thập, hoàn thiện các tài liệu cốt lõi trong hồ sơ:
Trại giam có trách nhiệm trích lục chính xác bản án hình sự có hiệu lực pháp luật, quyết định thi hành án phạt tù và các tài liệu chứng minh quốc tịch, nhân thân của phạm nhân. Cán bộ quản lý phải lập bảng thống kê chi tiết về thời gian phạm nhân đã chấp hành án tại trại (bao gồm cả thời gian tạm giữ, tạm giam trước đó) và số thời gian còn lại phải thi hành.
Bên cạnh đó, trại giam phải cung cấp đầy đủ tài liệu nhận xét, đánh giá kết quả chấp hành nội quy, tiến trình cải tạo của phạm nhân theo từng quý, từng năm. Toàn bộ các thông tin này được tổng hợp đưa vào các tờ khai, biểu mẫu chuyên biệt được ban hành kèm theo quyết định hướng dẫn của Thông tư 50/2026/TT-BCA Quy định về các loại biểu mẫu giấy tờ, sổ sách trong công tác dẫn độ và công tác chuyển giao người đang chấp hành án phạt tù thuộc thẩm quyền của Công an nhân dân.
>>> Xem thêm bài viết: Thủ tục lập hồ sơ đề nghị chuyển giao án phạt tù tại đây.
3. Nghĩa vụ kiểm tra y tế và quản lý tài sản cá nhân của người được chuyển giao
Công tác bảo đảm an toàn về sức khỏe và tài sản của đối tượng trước khi thực hiện bàn giao xuyên quốc gia là một phần việc quan trọng thuộc trách nhiệm của đơn vị giam giữ:
- Công tác y tế: Bệnh xá của trại giam có trách nhiệm tổ chức khám sức khỏe tổng quát, lập hồ sơ bệnh án và cấp giấy chứng nhận tình trạng thể chất hiện tại của phạm nhân. Đối với những trường hợp phạm nhân đang mắc bệnh mãn tính hoặc bệnh hiểm nghèo, trại giam phải ghi rõ phác đồ điều trị và danh mục thuốc kèm theo để cơ quan áp giải bàn giao lại cho nước bạn.
- Quản lý tư trang: Cán bộ lưu ký của trại giam có nghĩa vụ kiểm kê lại toàn bộ số tiền, tài sản, đồ dùng cá nhân hợp pháp mà phạm nhân đã gửi lưu giữ tại trại khi nhập giam. Tất cả các tài sản này phải được lập bảng niêm phong, có chữ ký đối chiếu của phạm nhân để sẵn sàng chuyển giao cùng hồ sơ gốc khi có lệnh điều động.
>>> Xem thêm bài viết: Cách xử lý khi chậm thực hiện việc bàn giao người bị dẫn độ tại đây.
4. Trách nhiệm phối hợp áp giải và bàn giao phạm nhân của lực lượng quản lý
Giai đoạn cuối cùng của quy trình lập hồ sơ là việc điều động và phối hợp đưa phạm nhân từ trại giam ra địa điểm bàn giao chính thức:
Sau khi nhận được quyết định chuyển giao chính thức của Tòa án nhân dân cấp có thẩm quyền và kế hoạch áp giải của Bộ Công an, ban giám thị trại giam có trách nhiệm ban hành lệnh trích xuất phạm nhân. Lệnh này phải ghi rõ lý do trích xuất để phục vụ công tác bàn giao quốc tế.
Trại giam cử cán bộ chiến sĩ có chuyên môn phối hợp cùng tổ công tác áp giải chuyên trách để bảo vệ an toàn tuyệt đối cho phạm nhân trên suốt quãng đường di chuyển từ cơ sở giam giữ đến cửa khẩu sân bay quốc tế hoặc cửa khẩu đường bộ. Tại điểm giao nhận, cán bộ trại giam thực hiện việc đối chiếu chỉ bản, ký xác nhận vào biên bản bàn giao người đang chấp hành án phạt tù theo đúng mẫu quy chuẩn hành chính ban hành.
Việc lập hồ sơ chuyển giao người đang chấp hành án phạt tù tại các trại giam đòi hỏi quy trình kỹ thuật nghiệp vụ rất khắt khe. Nếu quý khách hàng có thắc mắc hoặc cần tư vấn sâu hơn về trách nhiệm của trại giam khi lập hồ sơ chuyển giao, hãy liên hệ ngay với Công ty Luật ACC để nhận được sự đồng hành pháp lý kịp thời, tận tâm và an tâm.
Để lại một bình luận