Mọi người ơi, cho em hỏi nếu một người trong gia đình tự ý đem sổ đỏ đi thế chấp vay ngân hàng mà không có sự đồng ý của những người đồng sở hữu thì hợp đồng thế chấp đó có hiệu lực không?

Dựa trên thông tin Anh/Chị cung cấp, Công Ty Luật ACC xin phép phân tích và đưa ra hướng dẫn cụ thể như sau.

Quy định về sở hữu chung tài sản

Theo Bộ luật Dân sự 2015, tài sản thuộc sở hữu chung theo phần, trong đó các đồng sở hữu có quyền ngang nhau đối với tài sản chung và phải cùng thỏa thuận về việc định đoạt tài sản đó. Cụ thể, việc sử dụng, khai thác hoặc định đoạt tài sản chung (bao gồm thế chấp) chỉ được thực hiện khi có sự đồng ý của tất cả các đồng sở hữu, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác.

Nếu một đồng sở hữu tự ý thực hiện giao dịch mà không có sự đồng ý của những người khác, giao dịch đó có thể bị coi là vi phạm quyền lợi của đồng sở hữu, dẫn đến tranh chấp và yêu cầu tòa án tuyên bố vô hiệu.

Quy định về thế chấp quyền sử dụng đất

Luật Đất đai 2024 quy định quyền của người sử dụng đất bao gồm quyền thế chấp quyền sử dụng đất tại tổ chức tín dụng. Tuy nhiên, khi quyền sử dụng đất là tài sản chung của nhiều người (như trong trường hợp sổ đỏ đứng tên nhiều đồng sở hữu), việc thế chấp phải tuân thủ nguyên tắc đồng thuận theo Bộ luật Dân sự 2015. Người sử dụng đất chỉ có quyền thế chấp nếu được ủy quyền hoặc có sự đồng ý bằng văn bản của tất cả đồng sở hữu, nhằm bảo vệ quyền lợi chung và tránh lạm dụng tài sản.

Hiệu lực của hợp đồng thế chấp trong trường hợp tự ý thực hiện

Hợp đồng thế chấp quyền sử dụng đất do một đồng sở hữu tự ý ký kết mà không có sự đồng ý của các đồng sở hữu khác thường không có hiệu lực pháp lý đầy đủ. Theo Bộ luật Dân sự 2015, giao dịch dân sự phải đáp ứng điều kiện về chủ thể có năng lực hành vi dân sự và quyền định đoạt tài sản; nếu vi phạm, hợp đồng có thể bị vô hiệu toàn bộ hoặc một phần (giao dịch vi phạm điều cấm của luật, trái đạo đức xã hội).

Trong thực tiễn, ngân hàng có thể yêu cầu xác nhận đồng ý từ tất cả đồng sở hữu khi đăng ký thế chấp tại cơ quan nhà nước có thẩm quyền (Văn phòng đăng ký đất đai). Nếu phát hiện vi phạm, các đồng sở hữu có quyền khởi kiện yêu cầu tòa án tuyên bố hợp đồng vô hiệu, giải phóng tài sản khỏi thế chấp, và ngân hàng có thể mất quyền ưu tiên thanh toán nếu không kiểm tra kỹ hồ sơ.

Việc tuân thủ quy định về sự đồng ý của đồng sở hữu giúp bảo vệ quyền lợi hợp pháp, tránh tranh chấp kéo dài và rủi ro mất tài sản. Đồng thời, nó đảm bảo tính minh bạch trong giao dịch dân sự, giảm thiểu thiệt hại kinh tế cho các bên liên quan. Nếu cần hỗ trợ soạn thảo, nộp hồ sơ hoặc theo dõi tiến trình, hãy liên hệ Công Ty Luật ACC.

Lưu ý: Nội dung trên được tổng hợp và biên soạn nhằm cung cấp thông tin tham khảo cho người đọc. Do quy định pháp luật, chính sách và dữ liệu có thể thay đổi theo thời gian, ACC không cam kết thông tin luôn chính xác hoặc cập nhật đầy đủ tại mọi thời điểm. Trường hợp cần áp dụng vào thực tế hoặc giải quyết vấn đề cụ thể, Quý khách vui lòng tham khảo ý kiến từ chuyên gia hoặc đơn vị tư vấn chuyên môn. Trường hợp phát hiện nội dung có sai sót, vui lòng phản hồi để ACC rà soát và cập nhật kịp thời.