Viết di chúc có cần người làm chứng không là vấn đề được nhiều người quan tâm khi chuẩn bị lập di chúc để phân chia tài sản. Việc hiểu rõ quy định pháp luật giúp di chúc có hiệu lực thi hành và tránh tranh chấp sau này. Thủ tục lập di chúc cần tuân thủ nghiêm ngặt các điều kiện về hình thức và nội dung để bảo vệ quyền lợi của người để lại di sản cũng như người thừa kế. Cùng Công ty Luật ACC tìm hiểu chi tiết qua bài viết dưới đây.
1. Viết di chúc có cần người làm chứng không? Giải đáp
Theo Bộ luật Dân sự 2015, sửa đổi 2025, di chúc được lập dưới hình thức văn bản có thể không cần công chứng hoặc chứng thực nhưng bắt buộc phải có người làm chứng trong một số trường hợp cụ thể. Khi di chúc được viết tay mà không qua công chứng, chứng thực thì người lập di chúc phải ký hoặc điểm chỉ trước ít nhất hai người làm chứng.
Hai người này phải là người đủ năng lực hành vi dân sự, không thuộc diện thừa kế theo di chúc hoặc theo pháp luật của người lập di chúc. Người làm chứng có trách nhiệm xác nhận chữ ký, điểm chỉ của người lập di chúc và ký vào bản di chúc để làm chứng cho tính xác thực.
Quy định này nhằm đảm bảo di chúc phản ánh đúng ý chí của người để lại tài sản và giảm thiểu rủi ro tranh chấp sau khi người lập di chúc qua đời. Nếu di chúc được công chứng hoặc chứng thực tại tổ chức hành nghề công chứng thì không cần người làm chứng vì tính pháp lý đã được cơ quan có thẩm quyền xác nhận.
2. Quy định về hình thức di chúc theo Bộ luật Dân sự 2015, sửa đổi 2025
Di chúc bằng văn bản bao gồm di chúc viết tay, di chúc đánh máy, di chúc được công chứng hoặc chứng thực. Di chúc viết tay phải do chính người lập di chúc viết và ký tên, nếu có nhiều trang thì phải đánh số thứ tự và ký tắt vào mỗi trang.
Trong trường hợp di chúc viết tay không được công chứng, chứng thực thì bắt buộc phải có ít nhất hai người làm chứng. Di chúc miệng chỉ được sử dụng khi người lập di chúc gặp tình huống nguy hiểm đến tính mạng và phải có ít nhất hai người làm chứng ghi chép, ký tên xác nhận.
Sau ba tháng kể từ thời điểm di chúc miệng được lập mà người lập di chúc còn sống thì di chúc miệng sẽ tự động hết hiệu lực. Các quy định này giúp đảm bảo tính hợp pháp và khả thi khi thực hiện di chúc.
3. Khi nào di chúc cần người làm chứng
Di chúc cần người làm chứng chủ yếu khi được lập dưới hình thức văn bản viết tay hoặc đánh máy mà không qua công chứng, chứng thực. Trong trường hợp này, người lập di chúc phải mời hai người làm chứng độc lập để xác nhận chữ ký hoặc điểm chỉ.
Người làm chứng không được là người thừa kế theo di chúc hoặc theo pháp luật, cũng không được là người có quyền lợi liên quan đến nội dung di chúc. Nếu di chúc được lập tại tổ chức hành nghề công chứng thì thủ tục công chứng đã thay thế vai trò của người làm chứng.
Ngoài ra, khi di chúc miệng được lập trong tình huống khẩn cấp cũng cần hai người làm chứng để ghi nhận nội dung. Việc tuân thủ đúng số lượng và điều kiện của người làm chứng giúp di chúc có giá trị pháp lý cao hơn và dễ dàng được cơ quan nhà nước công nhận khi phân chia di sản.
4. Hậu quả pháp lý khi di chúc không tuân thủ quy định về người làm chứng
Nếu di chúc không có đủ số lượng người làm chứng theo quy định hoặc người làm chứng không đáp ứng điều kiện về năng lực hành vi dân sự thì di chúc có thể bị coi là không hợp pháp. Khi đó, di chúc sẽ không được dùng để phân chia di sản theo ý chí của người lập di chúc mà phải thực hiện phân chia theo pháp luật.
Những người thừa kế theo di chúc có thể mất quyền lợi nếu di chúc bị tòa án tuyên bố vô hiệu do thiếu người làm chứng hợp lệ. Việc này dẫn đến tranh chấp kéo dài, tốn kém chi phí và ảnh hưởng đến mối quan hệ gia đình. Do vậy, việc tuân thủ đúng quy định về người làm chứng ngay từ khi lập di chúc là cách tốt nhất để bảo vệ quyền lợi của tất cả các bên liên quan.
5. Câu hỏi thường gặp
Di chúc viết tay có bắt buộc phải có hai người làm chứng không?
Theo Bộ luật Dân sự 2015, sửa đổi 2025, di chúc viết tay không được công chứng hoặc chứng thực thì bắt buộc phải có ít nhất hai người làm chứng. Hai người này phải ký vào bản di chúc để xác nhận chữ ký của người lập di chúc.
Người làm chứng di chúc có được nhận di sản không?
Người làm chứng không được là người thừa kế theo di chúc hoặc theo pháp luật của người lập di chúc. Quy định này nhằm tránh xung đột lợi ích và đảm bảo tính khách quan của người làm chứng. Nếu người làm chứng đồng thời là người thừa kế thì di chúc có thể bị vô hiệu một phần hoặc toàn bộ.
Di chúc đã công chứng có cần người làm chứng thêm không?
Di chúc đã được công chứng tại tổ chức hành nghề công chứng thì không cần thêm người làm chứng. Người lập di chúc chỉ cần tuân thủ nội dung và hình thức khi đến công chứng là đủ.
Viết di chúc có cần người làm chứng không là câu hỏi cần được giải đáp kỹ lưỡng để đảm bảo di chúc có hiệu lực thi hành. Việc tuân thủ đúng quy định về người làm chứng giúp bảo vệ quyền lợi của người lập di chúc và người thừa kế. Hãy liên hệ Công ty Luật ACC để được tư vấn chi tiết và chuyên nghiệp.
Để lại một bình luận