Anh chị ơi, đất nhà em mua giấy tay từ năm 2012, nay cơ quan thông báo đất thuộc diện quy hoạch công viên, em có quyền yêu cầu bồi thường nhà và tài sản trên đất không?

Dựa trên thông tin Anh/Chị cung cấp, Công Ty Luật ACC xin phép phân tích và đưa ra hướng dẫn cụ thể như sau.

Quyền bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất cho quy hoạch công viên

Theo quy định tại Luật Đất đai năm 2024, Nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc gia, công cộng (bao gồm quy hoạch công viên) phải thực hiện bồi thường, hỗ trợ và tái định cư cho người sử dụng đất bị ảnh hưởng. Cụ thể, người sử dụng đất có quyền được bồi thường về đất đai nếu đáp ứng điều kiện pháp lý, và bồi thường về tài sản gắn liền với đất như nhà ở, công trình xây dựng.

Nghị định số 102/2024/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết mức bồi thường dựa trên giá đất cụ thể do UBND cấp tỉnh quyết định tại thời điểm thu hồi, đảm bảo nguyên tắc công bằng và minh bạch.

Điều kiện áp dụng bồi thường đối với đất mua bằng giấy tay năm 2012

Đất mua bằng giấy tay (hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất không công chứng hoặc chứng thực) từ năm 2012 không được coi là giấy tờ hợp pháp theo Luật Đất đai năm 2024, trừ khi có các yếu tố bổ sung chứng minh quyền sử dụng ổn định. Tuy nhiên, Anh/Chị vẫn có quyền yêu cầu bồi thường nếu chứng minh được:

(i) Sử dụng đất ổn định, không tranh chấp từ thời điểm mua đến nay;

(ii) Đất không vi phạm quy hoạch tại thời điểm mua (năm 2012);

iii) Có tài liệu chứng minh nguồn gốc như biên bản giao nhận đất, hóa đơn nộp thuế sử dụng đất phi nông nghiệp hoặc xác nhận của UBND xã/phường về tình trạng sử dụng.

Trong trường hợp này, cơ quan nhà nước có thể công nhận quyền sử dụng đất để bồi thường theo Nghị định 102/2024/NĐ-CP, nhưng mức bồi thường đất có thể thấp hơn so với đất có giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ). Nếu không đủ điều kiện bồi thường đất, Anh/Chị vẫn được hỗ trợ về tài sản trên đất nếu chứng minh được quyền sở hữu hợp pháp (ví dụ: giấy phép xây dựng hoặc hóa đơn mua vật liệu).

Bồi thường nhà ở và tài sản gắn liền với đất

Anh/Chị có quyền yêu cầu bồi thường đầy đủ về nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất (như cây trồng, công trình phụ trợ) nếu chúng được xây dựng hợp pháp trước thời điểm thông báo thu hồi. Theo Nghị định 102/2024/NĐ-CP, mức bồi thường được tính dựa trên giá trị còn lại của tài sản tại thời điểm thu hồi, do tổ chức thẩm định giá độc lập thực hiện.

Ví dụ, nhà ở kiên cố có thể được bồi thường từ 80-100% giá trị xây dựng mới, tùy theo chất lượng và vị trí. Nếu tài sản hình thành sau ngày đất thuộc quy hoạch (nếu có thông báo trước năm 2012), phần bồi thường có thể bị hạn chế hoặc không được áp dụng. Anh/Chị cần chuẩn bị hồ sơ chứng minh quyền sở hữu tài sản, bao gồm:

• Hợp đồng mua bán giấy tay và các giấy tờ liên quan đến giao dịch năm 2012.
• Giấy phép xây dựng nhà ở (nếu có) hoặc biên bản kiểm kê tài sản của cơ quan thu hồi.
• Xác nhận của hàng xóm hoặc UBND địa phương về tình trạng sử dụng đất và tài sản.

Việc tuân thủ quy định pháp luật giúp bảo vệ quyền lợi tối đa, tránh tranh chấp kéo dài và nhận được hỗ trợ tái định cư phù hợp. Nếu cần hỗ trợ soạn thảo, nộp hồ sơ hoặc theo dõi tiến trình, hãy liên hệ Công Ty Luật ACC.