Yêu cầu chung về quản lý rủi ro tại tổ chức tín dụng

Quản lý rủi ro là trụ cột cốt lõi giúp các tổ chức tín dụng là hợp tác xã và tổ chức tài chính vi mô phát triển an toàn, hiệu quả và bền vững. Việc chủ động nhận diện, đo lường, theo dõi và kiểm soát rủi ro không chỉ bảo vệ tài sản của tổ chức mà còn đảm bảo sự tuân thủ quy định pháp luật của ngành ngân hàng. Công ty Luật ACC xin tư vấn chi tiết về các yêu cầu chung về quản lý rủi ro theo quy định pháp lý hiện hành.

1. Cơ sở pháp lý về quản lý rủi ro tại tổ chức tín dụng

Khung pháp lý điều chỉnh hoạt động quản lý rủi ro thuộc hệ thống kiểm soát nội bộ của tổ chức tín dụng là hợp tác xã, tổ chức tài chính vi mô hiện nay được quy định tại Thông tư 62/2025/TT-NHNN quy định về hệ thống kiểm soát nội bộ của tổ chức tín dụng là hợp tác xã, tổ chức tài chính vi mô.

Theo Thông tư 62/2025/TT-NHNN, quản lý rủi ro phải được thực hiện toàn diện, liên tục và tích hợp vào tất cả các hoạt động nghiệp vụ. Các tổ chức tín dụng có trách nhiệm xây dựng chiến lược, chính sách quản lý rủi ro phù hợp với quy mô, mức độ phức tạp và năng lực tài chính của mình nhằm đảm bảo duy trì các tỷ lệ an toàn hoạt động do Ngân hàng Nhà nước quy định.

Nắm vững các nguyên tắc quản lý rủi ro giúp cấp quản trị đưa ra các quyết định kinh doanh đúng đắn, nâng cao uy tín và phòng ngừa nguy cơ bị xử phạt vi phạm hành chính.

2. Các yêu cầu chung trong công tác quản lý rủi ro

Căn cứ Điều 4 Thông tư 62/2025/TT-NHNN, công tác quản lý rủi ro tại các tổ chức tín dụng bắt buộc phải đáp ứng các yêu cầu nền tảng sau:

• Tự chủ và độc lập tương đối: Bộ phận quản lý rủi ro phải hoạt động khách quan, độc lập với các bộ phận tác nghiệp trực tiếp để đảm bảo kết quả đánh giá không bị ảnh hưởng bởi áp lực chỉ tiêu kinh doanh.
• Quy trình quản lý rủi ro khép kín: Phải thiết lập đầy đủ 04 khâu liên hoàn gồm nhận diện rủi ro, đo lường/đánh giá rủi ro, theo dõi rủi ro và kiểm soát/giảm thiểu rủi ro.
• Xác định hạn mức rủi ro minh bạch: Ban hành hệ thống các hạn mức rủi ro cụ thể cho từng hoạt động nghiệp vụ, từng nhóm khách hàng và từng sản phẩm dịch vụ.
• Phân công trách nhiệm rõ ràng: Phân định thẩm quyền, nghĩa vụ giữa Hội đồng quản trị (Hội đồng thành viên), Ban điều hành, Ban kiểm soát và các phòng/ban chuyên môn trong việc quản lý rủi ro.

>>> Xem thêm bài viết: Luật sư tư vấn yêu cầu đối với hệ thống thông tin quản lý tại đây.

3. Quản lý rủi ro gắn với hệ thống thông tin và báo cáo nội bộ

Hệ thống quản lý rủi ro chỉ vận hành hiệu quả khi dựa trên cơ sở dữ liệu tin cậy và cơ chế báo cáo thông suốt:

• Dữ liệu rủi ro chính xác và kịp thời: Hệ thống công nghệ thông tin phải lưu trữ và trích xuất số liệu đầy đủ về dư nợ, chất lượng tài sản, biến động dòng tiền và các sự cố vận hành phát sinh.
• Báo cáo quản lý rủi ro định kỳ: Bộ phận chuyên trách phải lập các báo cáo đánh giá thực trạng rủi ro tín dụng, rủi ro thanh khoản, rủi ro hoạt động và rủi ro tập trung trình Ban điều hành và Hội đồng quản trị.
• Phục vụ công tác lập báo cáo kiểm soát nội bộ: Kết quả quản lý rủi ro là nguồn dữ liệu quan trọng để tổng hợp báo cáo hằng năm về hệ thống kiểm soát nội bộ gửi Ngân hàng Nhà nước.

>>> Xem thêm bài viết: Luật sư tư vấn lập báo cáo về hệ thống kiểm soát nội bộ tại đây.

4. Những vướng mắc thường gặp và giải pháp nâng cao năng lực quản lý rủi ro

Thực tế triển khai tại nhiều quỹ tín dụng nhân dân và tổ chức tài chính vi mô cho thấy một số hạn chế phổ biến:

• Quản lý rủi ro còn mang tính thụ động: Mới dừng lại ở khâu xử lý sự cố khi rủi ro đã xảy ra chứ chưa chủ động phòng ngừa, cảnh báo sớm.
• Thiếu công cụ đo lường hiện đại: Việc đánh giá rủi ro chủ yếu dựa vào kinh nghiệm chủ quan thay vì các chỉ số và mô hình định lượng.
• Tài liệu hóa quy trình chưa đầy đủ: Chưa ban hành đồng bộ các quy chế, hướng dẫn quản lý rủi ro chi tiết cho từng loại hình nghiệp vụ.

Để hoàn thiện, các tổ chức tín dụng cần rà soát lại chính sách rủi ro, đầu tư hạ tầng phần mềm quản lý, đồng thời tăng cường tập huấn nâng cao nhận thức rủi ro cho toàn thể cán bộ nhân viên. Tuân thủ các yêu cầu chung về quản lý rủi ro là chìa khóa giúp tổ chức tín dụng bảo vệ nguồn vốn và duy trì sự phát triển an toàn. Nếu quý khách hàng có thắc mắc hoặc cần hỗ trợ tư vấn hoàn thiện khung quản lý rủi ro nội bộ, hãy liên hệ ngay với Công ty Luật ACC để được đội ngũ chuyên gia tư vấn tận tình.