Dựa trên thông tin Anh/Chị cung cấp, Công Ty Luật ACC xin phép phân tích và đưa ra hướng dẫn cụ thể như sau.
Quy định pháp luật về việc giữ giấy tờ tùy thân của người lao động
Theo quy định tại Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng năm 2020, người lao động có quyền sở hữu và quản lý các giấy tờ cá nhân của mình, bao gồm hộ chiếu. Việc doanh nghiệp dịch vụ (công ty môi giới) giữ hộ chiếu gốc của người lao động là hành vi vi phạm pháp luật, vì hộ chiếu là tài sản cá nhân và công cụ quan trọng để thực hiện quyền công dân về xuất nhập cảnh.
Cụ thể, Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam năm 2019 (Luật số 49/2019/QH14) quy định hộ chiếu do cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp và cá nhân phải tự bảo quản, không được giao cho bên thứ ba giữ trừ trường hợp pháp luật cho phép (như tạm giữ trong thủ tục hành chính).
Trách nhiệm của doanh nghiệp dịch vụ đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài
Nghị định 112/2021/NĐ-CP ngày 09/12/2021 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng năm 2020, nghiêm cấm doanh nghiệp dịch vụ thu giữ, giữ hộ hoặc sử dụng giấy tờ tùy thân của người lao động dưới bất kỳ hình thức nào, kể cả với lý do "giữ tạm thời" đến khi xuất cảnh.
Hành vi này có thể dẫn đến lạm dụng quyền lực, ảnh hưởng đến quyền lợi và an toàn của người lao động, đồng thời vi phạm nguyên tắc bảo vệ quyền con người theo Công ước quốc tế mà Việt Nam tham gia. Doanh nghiệp chỉ được hỗ trợ thủ tục hành chính liên quan đến hồ sơ xuất cảnh, nhưng không được can thiệp vào quyền sở hữu giấy tờ cá nhân.
Hậu quả pháp lý đối với doanh nghiệp vi phạm
Nếu doanh nghiệp giữ hộ chiếu trái quy định, họ có thể bị xử phạt hành chính theo Nghị định 12/2022/NĐ-CP ngày 17/01/2022 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động.
Chỉ trong trường hợp có hành vi chiếm đoạt, cưỡng ép hoặc sử dụng trái phép gây hậu quả nghiêm trọng thì mới có thể xem xét trách nhiệm hình sự. Người lao động có quyền khiếu nại đến cơ quan quản lý lao động địa phương hoặc Cục Quản lý lao động ngoài nước (Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội) để yêu cầu trả lại giấy tờ ngay lập tức.
Để bảo vệ quyền lợi, người lao động nên thực hiện các bước sau một cách kịp thời:
Bước 1: Yêu cầu doanh nghiệp trả lại hộ chiếu ngay lập tức
Gửi văn bản yêu cầu chính thức (bằng email hoặc thư bảo đảm) đến doanh nghiệp, nêu rõ cơ sở pháp lý từ Luật 69/2020/QH14 và Nghị định 112/2021/NĐ-CP, yêu cầu trả hộ chiếu trong thời hạn 03 ngày làm việc. Giữ biên bản hoặc chứng cứ trao đổi để làm cơ sở khiếu nại sau này. Nếu doanh nghiệp từ chối, không ký hợp đồng hoặc nộp phí thêm để tránh rủi ro pháp lý.
Bước 2: Khiếu nại đến cơ quan nhà nước có thẩm quyền
Liên hệ Sở Lao động – Thương binh và Xã hội tỉnh/thành phố nơi doanh nghiệp đăng ký kinh doanh, hoặc Cục Quản lý lao động ngoài nước (qua đường dây nóng 1900558812 hoặc website molisa.gov.vn). Cung cấp hợp đồng môi giới, biên bản yêu cầu trả hộ chiếu và các chứng cứ liên quan. Cơ quan có thẩm quyền sẽ tiếp nhận và xử lý theo quy định pháp luật về khiếu nại, tố cáo và xử lý vi phạm hành chính.
Bước 3: Theo dõi và bảo vệ quyền lợi lâu dài
Sau khi lấy lại hộ chiếu, kiểm tra tính toàn vẹn của giấy tờ và báo ngay cho Cục Quản lý xuất nhập cảnh nếu phát hiện dấu hiệu giả mạo. Nếu cần, tham gia tố tụng dân sự để đòi bồi thường theo Bộ luật Dân sự 2015 (Điều 584 về trách nhiệm bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng). Tránh giao giấy tờ cho bất kỳ bên thứ ba nào trong các giao dịch lao động tương lai để ngăn ngừa rủi ro.
Giới thiệu Dịch vụ tư vấn luật – Công ty Luật ACC
Công ty Luật ACC cung cấp dịch vụ tư vấn luật cho cá nhân và doanh nghiệp, tập trung vào việc giải đáp quy định pháp lý, hướng dẫn áp dụng đúng quy định hiện hành và hỗ trợ xử lý các vấn đề phát sinh trong thực tế.
Phạm vi dịch vụ:
– Tư vấn pháp luật: Cung cấp ý kiến pháp lý liên quan đến các lĩnh vực như doanh nghiệp, hợp đồng, lao động, dân sự, đất đai, hôn nhân và gia đình. Nội dung tư vấn bám sát quy định pháp luật và tình huống cụ thể của khách hàng.
– Rà soát và soạn thảo hồ sơ: Kiểm tra tính pháp lý của hợp đồng, văn bản; hỗ trợ soạn thảo các tài liệu cần thiết nhằm đảm bảo phù hợp quy định và hạn chế rủi ro.
– Hỗ trợ làm việc với cơ quan nhà nước: Hướng dẫn thủ tục, chuẩn bị hồ sơ và đại diện theo ủy quyền trong một số trường hợp cần thiết.
– Tư vấn giải quyết tranh chấp: Phân tích phương án xử lý, hỗ trợ thương lượng hoặc tham gia tố tụng để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của khách hàng.
– Tư vấn thường xuyên: Cung cấp dịch vụ tư vấn định kỳ cho doanh nghiệp trong quá trình hoạt động, giúp cập nhật và tuân thủ các quy định pháp luật liên quan.
Nguyên tắc thực hiện tại Luật ACC:
– Thông tin tư vấn dựa trên quy định pháp luật hiện hành.
– Bảo mật thông tin khách hàng.
– Nội dung tư vấn rõ ràng, có căn cứ pháp lý.
– Phù hợp với nhu cầu và tình huống thực tế.
Việc tuân thủ quy định pháp luật giúp bảo vệ quyền lợi cá nhân, tránh các rủi ro tài chính và pháp lý không đáng có, đồng thời đảm bảo quá trình đi lao động diễn ra an toàn, minh bạch. Nếu cần hỗ trợ soạn thảo, nộp hồ sơ hoặc theo dõi tiến trình, hãy liên hệ Công Ty Luật ACC.
Để lại một bình luận